Cần tiếp tục tư duy đột phá, quyết liệt trong nói và làm để phát triển đất nước.

 Cuộc đấu tranh phòng chống tham nhũng, tiêu cực của Đảng ta đã thu được kết quả tích cực nhiều vụ án tham nhũng, tiêu cực được xử lý nghiêm. Kết quả ấy đã ít nhiều tác động đến tâm lý cán bộ, đảng viên, nhất là người đứng đầu thiếu bản lĩnh sợ sai, sợ trách nhiệm không dám làm. Tình trạng này là rất "nóng" đáng báo động. Do vậy rất cần những cá nhân có tư duy đột phá và hành động, quyết liệt trong nói và làm để phát triển đất nước.

Tình trạng cán bộ sợ sai, sợ trách nhiệm đang là vấn đề là rất "nóng" đáng báo động .

Biểu hiện sợ sai lầm, sợ trách nhiệm

Trong cuộc sống, việc chúng ta phạm sai lầm hoặc đưa ra những quyết định khiến chúng ta hối hận là điều bình thường và không thể tránh khỏi. Vậy sai lầm là việc chúng ta đưa ra quyết định hoặc hành động một cách thiếu chính xác. Việc đưa ra quyết định sai lầm này sẽ khiến chúng ta hoặc người thân thiết và những người có liên quan gặp phải rắc rối. Thậm chí trong một số trường hợp, sai lầm sẽ đưa chúng ta đến những hậu quả nghiêm trọng.

Còn giải thích về từ “Trách nhiệm”, trong Từ điển tiếng Việt nêu:“Điều phải làm, phải gánh vác hoặc phải nhận lấy về mình”. Điều này có thể hiểu là người cán bộ, lãnh đạo là người được Đảng, Nhà nước và Nhân dân giao phải thực hiện công vụ trên cương vị, chức trách của mình. Nếu họ không dám hoặc không thể thực hiện trách nhiệm đó thì phải có biện pháp xử lý theo qui định. Nhiều tập thể, cá nhân bị xử lý kỷ luật thời gian qua do vi phạm nguyên tắc tập trung dân chủ, làm trái quy định, độc đoán, chuyên quyền, tham ô, tham nhũng... Hệ quả của vấn đề này đã dẫn đến tâm lý cán bộ sợ sai lầm, sợ trách nhiệm. Bên cạnh đó, có một thực tế, hiện nay, đội ngũ cán bộ các cấp trong bộ máy của chúng ta ở nhiều nơi vẫn còn nặng tâm lý trông chờ, ỷ lại, qua loa, đại khái, không dám làm, không dám đổi mới, tính năng động, sáng tạo còn hạn chế.

Hiện nay, một bộ phận cán bộ, đảng viên nhất là người đứng đầu cho rằng:“Bây giờ làm việc gì cũng sợ sai, làm xong rồi cũng không biết có sai hay không, sai cũng không biết sai chỗ nào và thậm chí không làm gì cũng có thể dẫn đến sai phạm”.

Đây là câu chuyện không mới, cán bộ biết sợ sai lầm là tốt, như vậy sẽ tránh được thất bại; cán bộ tránh bị kỷ luật, bị khởi tố; nhưng sợ đến mức không dám làm, không dám hành động gì vì sợ sai, sợ trách nhiệm và không biết làm như thế đúng hay sai là không thể chấp nhận được và cần phải xem lại trình độ năng lực, phẩm chất đạo đức của cán bộ, đảng viên đó. Các cơ quan chức năng cũng cần vào cuộc để đánh giá lại cán bộ của mình xem còn đủ năng lực và trình độ hay không để xử lý trách nhiệm, thậm chí đưa ra khỏi bộ máy của Đảng và Nhà nước.

Trong thực tế khi nhận nhiệm vụ, không có vị lãnh đạo nào là không hứa hẹn sẽ tận tâm, tận lực mang hết khả năng và tinh thần trách nhiệm để cống hiến. Thậm chí khi vào Đảng là lời tuyên thệ trước Đảng: Không ngừng học tập, rèn luyện, nâng cao trình độ kiến thức, năng lực công tác, phẩm chất chính trị, đạo đức cách mạng, có lối sống lành mạnh; đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, cơ hội, cục bộ, quan liêu, tham nhũng, lãng phí và các biểu hiện tiêu cực khác...

Rồi Luật Cán bộ công chức và các luật chuyên ngành cũng quy định rõ trách nhiệm, nhiệm vụ, quyền hạn của cán bộ, công chức nói chung, vậy mà cán bộ nói sợ trách nhiệm, nói “không làm gì cũng có thể dẫn đến sai phạm”, hay “không biết làm sai ở chỗ nào” là không thể chấp nhận được và câu hỏi đặt ra là cán bộ đó có còn đủ tư cách để ngồi vào chiếc ghế đó nữa không?.

Quy trình của cán bộ đã đáp ứng đầy đủ các điều kiện, tiêu chí, quy định trước khi được đề bạt, bổ nhiệm làm lãnh đạo, quản lý và họ đều đã được thử thách trong thực tiễn công tác; học hành bài bản đủ bằng cấp, chứng chỉ, thậm chí có những người được học ở những bậc cao. Như vậy, cán bộ, đảng viên vô tư trong sáng là “đầy tớ” của nhân dân thì sao có thể làm sai được...

Trong công tác phòng chống tham nhũng, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng từng tuyên bố rất rõ:“Ai cảm thấy cản trở, nhụt chí thì dẹp sang một bên cho người khác làm”. “Nếu anh nào làm không tốt thì thay luôn, chúng ta không thiếu người…Tiền bạc chết có mang theo được đâu, danh dự mới là điều thiêng liêng cao quý nhất”. Như vậy đặt ra yêu cầu của công tác cán bộ và thực thi công vụ cần quán triệt sâu sắc quan điểm này của Tổng Bí thư.

Cán bộ không dám làm hay im lặng, nghĩa là thiếu trách nhiệm, có thể hiểu là anh không làm hoặc làm không đúng quy định của pháp luật chứ không phải không hiểu luật. Luật ở đây là những quy định về chức năng, nhiệm vụ, trình tự, thủ tục và những nhiệm vụ phải làm được thể hiện trong văn bản quy phạm pháp luật chứ không tách rời với chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của họ. Tất cả các văn bản quy phạm pháp luật đều có quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của từng chức danh.

Căn nguyên của câu chuyện này là xuất phát từ chuyện cán bộ, công chức đạo đức công vụ kém, lợi dụng chức vụ quyền hạn để thu vén, lợi ích nhóm, làm những việc không đúng pháp luật. Cái gốc của vấn đề là sân sau, lợi ích nhóm. Câu trả lời là anh làm sai nên anh mới sợ.

Không ai có thể hiểu biết hết tất cả nhưng điều đó không có nghĩa là không có luật quy định điều chỉnh và không có bộ phận chuyên môn giúp việc. Trong nhiều vụ án vì vụ lợi, lợi ích nhóm mà các cơ quan "nhắm mắt" cho qua chứ đâu phải ở năng lực trình độ cán bộ, nếu động cơ trong sáng thì họ đâu có sai phạm.

Một nguyên nhân nữa là không dám làm và sợ sai lầm, cho thấy tiêu chuẩn về trình độ, năng lực, chuyên môn, nghiệp vụ của một bộ phận cán bộ không đáp ứng nhưng vì ham quyền lực, háo danh đến mức "chạy chọt" để đạt được chức danh đó, cho nên đến khi được bổ nhiệm, đề bạt vào vị trí đó không biết làm gì và dẫn tới bị cấp dưới thao túng tham nhũng, tiêu cực.

Tình trạng lãnh đạo sợ sai không dám làm gì là rất đáng báo động. Điều đó sẽ làm mất đi động lực, cơ hội làm ăn, kìm hãm sự phát triển, nhất là ở những cơ quan đơn vị, địa phương có vị trí quan trọng chiến lược quốc gia mà cán bộ nào cũng sợ sai không dám làm thì tương lai đất nước sẽ về đâu?. Thực tế đã có, tuy không phải tất cả nhưng cũng có không ít cán bộ khi đi luân chuyển về địa phương 2-3 năm không làm gì “án binh, bất động”, cố gắng không đụng chạm với ai, không quyết liệt xử lý những vi phạm, không đề xuất cái mới, qua loa, dĩ hòa vi quí, lấy lòng nhau “cả làng đều vui” để rồi rút về an toàn.

Tâm lý sợ sai lầm, sợ trách nhiệm, làm việc cầm chừng trong thực thi công vụ là một thực tế. Rõ nhất hiện nay là việc xem xét phê duyệt các dự án, đầu tư mua sắm công, giải ngân vốn đầu tư công, tình trạng có tiền mà không dám tiêu... Tình trạng “thận trọng quá mức” dẫn đến đùn đẩy trách nhiệm sang các cơ quan, đơn vị khác và xin ý kiến cấp trên, cộng với tâm lý sợ trách nhiệm trong quá trình phê duyệt hồ sơ dự án ở địa phương đang là một thực tế ảnh hưởng lớn đến tiến độ công việc và quá trình phát triển.

Có ý kiến cho rằng, sở dĩ cán bộ sợ sai không dám làm là vì cơ chế. Ở thời điểm này cơ chế có thể đúng, nhưng ở một thời điểm khác có thể sai?. Bản chất cơ chế, chính sách là đúng nhưng cái không đúng là người ta lợi dụng cơ chế “lách luật” để làm những việc khuất tất phục vụ cho lợi ích sân sau, lợi ích nhóm. Vì thế không thể đổ lỗi cho cơ chế. Nếu là cơ chế, tại sao nhiều cán bộ công chức chấp nhận nghèo chứ không tham nhũng? Không thể nói số đó không hiểu luật, mà họ có đạo đức, có tự trọng, có danh dự, nhân cách. Trong khi đó, có những vị chức to, quyền lớn lại không có liêm sỉ thì làm sao có thể làm đúng được...

Thực tế cho thấy một khi làm đúng chức trách, phận sự của mình trong công việc thì không phải sợ gì cả. Rõ ràng sợ sai không dám làm là do năng lực yếu kém, có vấn đề nên làm gì cũng sợ. Nếu anh có tài, có năng lực thật thì không phải sợ gì cả…

Nguyên nhân của tình trạng trên cho thất yếu tố chủ quan vẫn là chính, trong đó “nhiều cán bộ sợ, không dám chịu trách nhiệm” đang tồn tại. Có người cho rằng: “Bây giờ cán bộ làm việc gì cũng sợ sai. Nhiều cán bộ “suy tư, lo lắng”, khiến tinh thần làm việc giảm sút. Sự cẩn trọng của cán bộ, công chức, viên chức diễn biến theo chiều hướng trì trệ….”. Việc khởi tố một loạt cán bộ, đảng viên, kể cả những cán bộ cấp cao có thể tạo ra khủng hoảng nhất định, có thể gây ra xáo trộn cán bộ của cả một bộ, ngành, địa phương. Tuy nhiên cuộc đấu tranh phòng chống tham nhũng cũng là cơ hội tốt để mỗi cán bộ, đảng viên nhìn lại mình, công việc mình làm, “tự soi, tự sửa” để hành động đúng đáp ứng sự kỳ vọng của nhân dân.

Cơ chế là động lực khắc phục tâm lý sợ sai, sợ trách nhiệm

Bài học quan trọng công cuộc đổi mới đất nước cho chúng ta thấy trong lúc đất nước đang gặp vô vàn khó khăn, thách thức của cơ chế tập trung quan liêu bao cấp thì xuất hiện những con người của lịch sử dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới, dám chịu trách nhiệm về những quyết định của mình đó là: “nói và làm”, “những việc cần làm ngay”… cùng với đó là ra đời của Chỉ thị 100 CT/TW  ngày 13/01/1981 của Ban Bí thư Trung ương Đảng và Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 5/4/1988, Bộ chính trị (hay còn gọi là Khoán 10) về đổi mới quản lý kinh tế nông nghiệp là “cú hích” mạnh mẽ cho sản xuất nông nghiệp. Đây thực sự là cuộc cách mạng về tư duy trước hết là tư duy về kinh tế góp phần đưa đất nước ta ra khỏi khủng khoảng. Và trong tình hình hiện nay thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng là: "Đến năm 2025, là nước đang phát triển, có công nghiệp theo hướng hiện đại, vượt qua mức thu nhập trung bình thấp; đến năm 2030, là nước đang phát triển, có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; đến năm 2045, trở thành nước phát triển, thu nhập cao". Để có thể thực hiện được những dấu mốc phát triển quan trọng của đất nước nêu trên, Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng đã có bước đột phá về chiến lược xây dựng đội ngũ cán bộ, đó là: “xây dựng đội ngũ cán bộ, trước hết là người đứng đầu có bản lĩnh chính trị vững vàng, có đạo đức trong sáng, năng lực nổi bật, dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đổi mới sáng tạo, dám đương đầu với khó khăn, thử thách, dám hành động vì lợi ích chung, có uy tín cao và thực sự tiên phong, gương mẫu, là hạt nhân đoàn kết”[1]. Đây là quan điểm nổi bật, mang tính đột phá chiến lược, nhận được sự đồng tình và đánh giá cao của đông đảo cán bộ, đảng viên và dư luận quần chúng nhân dân.

Chúng ta đang trong quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, một mô hình chưa có tiền lệ, bởi thế quá trình hoàn thiện nó gặp phải muôn vàn khó khăn, vướng mắc là dễ hiểu. Chúng ta luôn khuyến khích mọi cá nhân, tập thể có những việc làm đột phá, đổi mới, sáng tạo để đưa đất nước đi lên. Các chính sách bao giờ cũng phải song hành để cán bộ dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm nhưng không thể làm sai và không dám làm sai.

Cùng với công tác “khuyến khích cán bộ”, thì Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng nhấn mạnh:“Có cơ chế bảo vệ những cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám nói, dám làm, dám chịu trách nhiệm, dám đổi mới sáng tạo, dám đương đầu với khó khăn, thử thách và quyết liệt trong hành động vì lợi ích chung”[2]

Tinh thần và thái độ “bảo vệ cán bộ” trong Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng cũng chính là giải phóng sức sáng tạo và giảm bớt gánh nặng trách nhiệm cho những“công bộc” thật sự tâm huyết, trách nhiệm vì lợi ích chung. Đây là vấn đề đặt ra rất cấp thiết và cần được giải nhanh chóng trong tình hình hiện nay./.

 Để thể chế hóa quan điểm về bảo vệ cán bộ của và khắc phục tâm lý sợ sai lầm, sợ trách nhiệm, ngày 22-9-2021, Bộ Chính trị Bộ Chính trị ban hành Kết luận 14-KL/TW về chủ trương khuyến khích và bảo vệ cán bộ. Theo đó, Kết luận số 14 cũng chỉ rõ những quan điểm mới trong bảo vệ cán bộ, khuyến khích cán bộ có tư duy sáng tạo, cách làm đột phá, tháo gỡ, giải quyết những điểm nghẽn, nút thắt trong cơ chế, chính sách, tập trung vào những vấn đề chưa được quy định hoặc đã có quy định nhưng không phù hợp với thực tiễn khi giải quyết công việc.

Kết luận nêu rõ: “Khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo, dám nghĩ, dám làm, dám đột phá vì lợi ích chung; khơi dậy mạnh mẽ ý thức trách nhiệm, khát vọng cống hiến, tinh thần đổi mới, hết lòng, hết sức vì nhân dân phục vụ của đội ngũ cán bộ”[3].

Chủ trương trên đã thể hiện sự tiếp tục kế thừa và phát triển trong tư duy của Đảng ta về cán bộ tạo thêm động lực rất lớn để cán bộ có thêm bản lĩnh dấn thân, mạnh dạn trong tư duy sáng tạo và đổi mới trong triển khai các phương pháp tổ chức quản lý để kịp thời tháo gỡ điểm nghẽn có tính cấp bách dám bước qua những lối mòn, những thách thức, có thêm những cơ hội để cống hiến cho đất nước, cho nhân dân.

Dám nghĩ, dám làm, dám đột phá không có nghĩa là làm liều, không có tính toán, các ý tưởng, giải pháp, đề xuất đổi mới, sáng tạo của cán bộ phải được báo cáo với người đứng đầu cấp ủy, chính quyền, cơ quan, đơn vị nơi công tác; được cơ quan có thẩm quyền xem xét, quyết định cho thực hiện hoặc thực hiện thí điểm. Ý tưởng, sự đột phá ấy phải bảo đảm không trái với Hiến pháp và Điều lệ Đảng

Bên cạnh đó tổ chức Đảng sẽ thường xuyên theo dõi, kiểm tra, giám sát quá trình triển khai thực hiện thí điểm các đề xuất đổi mới, sáng tạo. Chủ động phát hiện những vấn đề nảy sinh, kịp thời động viên, hỗ trợ, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc hoặc xem xét, điều chỉnh, có quyết định phù hợp với tình hình thực tế. Đặc biệt, khi cán bộ thực hiện thí điểm mà kết quả không đạt hay chỉ đạt được một phần mục tiêu đề ra hoặc gặp rủi ro, xảy ra thiệt hại, thì cấp có thẩm quyền phải kịp thời xác định rõ nguyên nhân khách quan, chủ quan, đánh giá công tâm để xem xét, xử lý phù hợp; nếu thực hiện đúng chủ trương, có động cơ trong sáng, vì lợi ích chung thì được xem xét miễn hoặc giảm nhẹ trách nhiệm.

Một trong những yêu cầu rất quan trọng nữa chính là nêu gương của cán bộ, đảng viên nhất là người đứng đầu. Nghị quyết của Đảng, pháp luật của Nhà nước có đi vào cuộc sống hay không thì vai trò nêu gương của người đứng đầu có ý nghĩa quyết định. Dám nghĩ, dám làm, dám đột phá, dám đổi mới không chỉ là việc của người đứng đầu mà người đứng đầu còn phải tạo mọi điều kiện, khuyến khích và bảo vệ các sáng kiến, cái mới có lợi cho cơ quan, đơn vị và đất nước. Người đứng đầu phải tăng cường trách nhiệm nêu gương luôn là người hướng dẫn, định hướng, tạo mọi điều kiện để phát huy tìm kiếm người tài, phát huy sức mạnh của nhân dân. Cán bộ, đảng viên giữ chức vụ càng cao càng phải gương mẫu nêu gương. Người đứng đầu càng gương mẫu thì càng có uy tín và khi đó vai trò lãnh đạo, dẫn rắt phong trào càng có ý nghĩa to lớn, hiệu quả công việc càng cao.

Từ đó, đặt ra vấn đề nêu gương luôn phải được quan tâm đúng mức, trở thành lý tưởng và lẽ sống của cán bộ đảng viên và người đứng đầu. Bởi đảng lãnh đạo bằng sự nêu gương, nêu gương ở đây chính là tấm gương sáng về đạo đức lối sống, nói đi đôi với làm, hành động quyết liệt vì dân vì nước đặt lợi ích quốc gia dân tộc lên trên hết, trước hết. Trách nhiệm nêu gương phải có nhận thức đúng trở thành việc làm tự giác, thường xuyên, hiệu quả của cán bộ đảng viên nhất là những người đứng đầu. Phát huy trách nhiệm nêu gương trong khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo vì lợi ích chung chính là củng cố, tăng cường niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước.

Có thể nói, tinh thần bảo vệ cán bộ là rất quyết liệt, mạnh mẽ, nhưng nó chỉ hiện thực khi và chỉ khi cán bộ thật sự đề xuất đổi mới, sáng tạo“vì lợi ích chung”, chứ không phải sự sáng tạo vì lợi ích nhóm hay lợi ích cá nhân. Có nghĩa là những cán bộ sáng tạo, đột phá, “xé rào” vì nước, vì dân, vì lợi ích của tập thể, cộng đồng thì mới được Đảng, Nhà nước và khuôn khổ pháp lý, pháp luật bảo vệ đến tận cùng. Còn ngược lại, Đảng sẽ nghiêm khắc xử lý mạnh mẽ đúng như Kết luận số 14: “Xử lý nghiêm việc lợi dụng chủ trương khuyến khích và bảo vệ cán bộ để thực hiện hoặc bao che hành vi vụ lợi, tham nhũng, tiêu cực, vi phạm kỷ luật của Đảng và pháp luật của Nhà nước”.

Như vậy, Kết luận 14-KL/TW chính là một định hướng chỉ đạo dẫn đường, là cơ sở quan trọng để Chính phủ ban hành Nghị định khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo vì lợi ích chung tự tin trong việc dám đổi mới, dám đột phá vượt qua những khó khăn cản trở trong quá trình thực thi công vụ mở đường cho sự phát triển./.

---

[1] Văn kiện Đại hội lần thứ XIII của Đảng; NXB Sự thật; tập 1; Hà Nội, 2021, tr.187

[2] Văn kiện Đại hội lần thứ XIII của Đảng, NXB Sự thật, tập 2, Hà Nội, 2021, tr.230.

[3] Kết luận 14-KL/TW, 22/09/2021 của Bộ Chính trị về chủ trương khuyến khích và bảo vệ cán bộ năng động, sáng tạo vì lợi ích chung

Đấu tranh phòng, chống “diễn biến hòa bình” trên lĩnh vực chính trị tư tưởng trong quân đội hiện nay.

 Để thực hiện âm mưu “diễn biến hòa bình”, các thế lực thù địch triệt để sử dụng những thủ đoạn tinh vi, thâm độc nhằm mưu toan xóa bỏ chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng, làm tan rã niềm tin, gây hoang mang về lý luận, tư tưởng, tạo ra những khoảng trống để đưa hệ tư tưởng tư sản thâm nhập vào cán bộ, đảng viên trong quân đội, tiến tới chuyển hóa, xóa bỏ hệ tư tưởng xã hội chủ nghĩa.

Do vậy, nhận rõ âm mưu, thủ đoạn thâm độc của các thế lực thù địch để có phương sách đấu tranh phù hợp, hiệu quả là rất cần thiết.

Đấu tranh phòng, chống diễn biến hòa bình trên lĩnh vực chính trị - tư tưởng trong quân đội là cuộc đấu tranh cam go, phức tạp, quyết liệt và lâu dài. Đây là hoạt động có mục đích, có tổ chức chặt chẽ trong việc sử dụng các hình thức, biện pháp công tác tư tưởng, công tác tổ chức, công tác chính sách kết hợp với các biện pháp khác dưới sự lãnh đạo của cấp ủy, tổ chức đảng, sự chỉ đạo, hướng dẫn của tổ chức chỉ huy, cơ quan chính trị và cán bộ chính trị, sự tham gia của các tổ chức quần chúng, hội đồng quân nhân và mọi cán bộ, chiến sĩ, công nhân viên quốc phòng để chủ động đấu tranh chống lại các thủ đoạn, hoạt động phá hoại quân đội ta về chính trị tư tưởng của các thế lực thù địch.

Để góp phần nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng, chống “diễn biến hòa bình” trên lĩnh vực chính trị tư tưởng trong quân đội hiện nay cần thực hiện tốt các giải pháp chủ yếu sau:

Một là, đẩy mạnh công tác giáo dục chính trị tư tưởng, nâng cao nhận thức trách nhiệm, ý thức cảnh giác trong chống âm mưu, thủ đoạn “diễn biến hòa bình” của các thế lực thù địch trên lĩnh vực chính trị tư tưởng đối với quân đội ta. Theo đó, nội dung giáo dục chính trị tư tưởng trong quân đội cần tập trung giáo dục chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, quan điểm của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, nhiệm vụ quân đội, giáo dục xây dựng tinh thần làm chủ, ý thức kỷ luật, tự giác nghiêm minh của “Bộ đội Cụ Hồ”, giáo dục nâng cao tinh thần, thái độ văn hóa, khoa học kỹ thuật quân sự, nghiệp vụ chăm lo đời sống văn hóa tinh thần cho bộ đội, tẩy trừ văn hóa xấu độc, phản động, nâng cao ý thức cảnh giác cách mạng, nhận rõ bản chất, âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch, xây dựng ý chí chiến đấu, quyết tâm làm thất bại mọi âm mưu chống phá quân đội ta trên lĩnh vực chính trị tư tưởng.

Cán bộ, chiến sĩ Quân đội Nhân dân Việt Nam luôn kiên định chủ nghĩa Mác - Lênin,  tư tưởng Hồ Chí Minh, tuyệt đối trung thành với Đảng, Tổ quốc và Nhân dân. (Ảnh minh họa. Nguồn: tuyengiao.vn)

Hai là, xây dựng tổ chức đảng trong sạch vững mạnh gắn với xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện, bảo đảm thật sự là pháo đài vững chắc chống sự xâm nhập phá hoại của các thế lực thù địch trên lĩnh vực chính trị tư tưởng trong quân đội. Thường xuyên quan tâm chăm lo xây dựng tổ chức đảng trong sạch vững mạnh về chính trị, tư tưởng, tổ chức và đạo đức; nâng cao trình độ, kiến thức, năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của tổ chức đảng và đội ngũ cán bộ đảng viên. Nâng cao khả năng quán triệt đường lối, quan điểm của Đảng, các nghị quyết, chỉ thị của Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quân ủy Trung ương để đề ra nghị quyết lãnh đạo sát đúng. Phát hiện và giải quyết kịp thời, có hiệu quả những vấn đề do thực tiễn đặt ra. Tổ chức thực hiện thắng lợi nghị quyết, bảo đảm sự thống nhất giữa lời nói và việc làm, giữa nghị quyết và việc thực hiện.

Tập trung xây dựng cấp ủy, chi bộ, đội ngũ cán bộ, đảng viên vững mạnh toàn diện; trong đó, đặc biệt coi trọng xây dựng đội ngũ cán bộ chủ trì. Cấp ủy, tổ chức đảng các cấp cần thường xuyên nghiên cứu nắm chắc Điều lệ Đảng, các nghị quyết của Đại hội Đảng, Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Quân ủy Trung ương về công tác xây dựng Đảng và tình hình mọi mặt của Đảng bộ, chi bộ để xác định nhiệm vụ, nội dung lãnh đạo sát đúng nhằm lãnh đạo đơn vị hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị, xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện. Đồng thời, đánh giá đúng tình hình số lượng, chất lượng cấp ủy, chi bộ và đội ngũ cán bộ, đảng viên; tình hình chấp hành đường lối, quan điểm của Đảng; quy chế, quy định thực hiện nhiệm vụ chính trị của đơn vị; mối quan hệ giữa tổ chức đảng, cán bộ, đảng viên với quần chúng.

Ba là, chủ động tổ chức đấu tranh phòng, chống các hoạt động phá hoại về chính trị tư tưởng, tổ chức của các thế lực thù địch, bảo vệ vững chắc trận địa tư tưởng ở các đơn vị trong toàn quân. Trong các hoạt động phá hoại về chính trị tư tưởng đối với quân đội ta, các thế lực thù địch thực hiện nhất quán mục tiêu xóa bỏ nền tảng tư tưởng chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh trong đời sống tinh thần quân đội; vô hiệu hóa vai trò lãnh đạo của các tổ chức đảng trong quân đội, thực hiện “phi chính trị hóa” quân đội ta; phá hoại mối quan hệ máu thịt giữa quân đội với nhân dân và các tổ chức trong hệ thống chính trị đất nước; truyền bá, gieo cấy đạo đức, lối sống tư sản vào trong quân đội, nhằm làm cho cán bộ chiến sĩ, công nhân viên chức quốc phòng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, xa rời những giá trị truyền thống tốt đẹp và phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ”, gây “tự chuyển hóa”, “tự diễn biến” trong nội bộ. Vì thế, cấp ủy, tổ chức đảng, tổ chức chỉ huy, các tổ chức quần chúng và mỗi quân nhân phải nêu cao trách nhiệm của mình trong cuộc đấu tranh này; tăng cường quản lý nội bộ, không để nảy sinh các khuynh hướng, quan điểm sai trái để kẻ địch lợi dụng; có biện pháp kiểm soát, ngăn chặn việc phát tán các tài liệu ngoài luồng vào đơn vị.

Bốn là, tăng cường công tác bảo vệ chính trị nội bộ ở các đơn vị trong quân đội. Chăm lo xây dựng nội bộ quân đội thực sự trong sạch vững mạnh, tạo sức “đề kháng”, “miễn dịch” cho mọi cán bộ, chiến sĩ, công nhân viên chức quốc phòng về khả năng tự nhận biết và có ý thức, trách nhiệm cao trong việc đấu tranh chống các thủ đoạn phá hoại về chính trị tư tưởng của các thế lực thù địch hiện nay. Thực tế cho thấy, cùng với thủ đoạn tuyên truyền xuyên tạc, lừa mị, kích động, chiến tranh tâm lý, các thế lực thù địch rất chú trọng các hoạt động ngầm, tổ chức các hoạt động tình báo, gián điệp, sử dụng những phần tử cơ hội về chính trị, bất mãn thù địch với chế độ ta cài cắm vào trong quân đội nhằm phá hoại ta từ bên trong. Do đó, công tác bảo vệ chính trị nội bộ phải được đặc biệt coi trọng, được triển khai đồng bộ từ cơ quan đến toàn quân theo phương châm “giữ vững bên trong”, làm cho nội bộ thực sự trong sạch vững mạnh, không để địch lôi kéo, chia rẽ, lũng đoạn chống phá từ bên trong.

Năm là, chăm lo xây dựng môi trường văn hóa trong sạch, lành mạnh ở các đơn vị trong toàn quân. Tập trung giáo dục, bồi dưỡng, rèn luyện cho mọi cán bộ, chiến sĩ, công nhân viên chức quốc phòng có lập trường chính trị, tư tưởng, phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống trong sạch lành mạnh, phù hợp với các chuẩn mực văn hóa, đạo đức của “Bộ đội Cụ Hồ”. Quan tâm chăm lo xây dựng, củng cố, ổn định và nâng cao chất lượng cơ sở vật chất của hệ thống thiết chế văn hóa. Duy trì các hoạt động văn hóa, văn nghệ quần chúng có nền nếp, hiệu quả thiết thực. Kiên quyết ngăn chặn, loại bỏ các tệ nạn xã hội và các hành vi tiêu cực trong từng đơn vị./.

Phát huy giá trị văn hóa “Bộ đội cụ Hồ” thời kỳ mới.

 Để phát huy hơn nữa giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới, nâng tầm văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” trở thành di sản của quốc gia, dân tộc, đòi hỏi mỗi cán bộ, chiến sĩ trong toàn quân cần ra sức thi đua, tiến quân vào khoa học công nghệ, làm chủ vũ khí, trang bị, kỹ thuật hiện đại...

 

Sinh viên giáo dục quốc phòng và an ninh tại Trường Quân sự Quân khu 7 đồng diễn thể dục.

Trong suốt quá trình xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, Quân đội nhân dân Việt Nam đã tôi luyện cho các thế hệ cán bộ, chiến sĩ phẩm chất, văn hóa và chủ nghĩa anh hùng cách mạng, tô thắm lịch sử hào hùng của dân tộc, làm sáng ngời giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ”. Hình tượng “Bộ đội Cụ Hồ” đã đi vào lịch sử, thấm sâu vào tâm thức của mỗi quân nhân và người dân Việt Nam, lan tỏa một cách tự nhiên trong đời sống cộng đồng, trở thành một giá trị văn hóa tiêu biểu...

Trải qua gần 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành của Quân đội, danh xưng “Bộ đội Cụ Hồ” đã được nâng tầm trở thành văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ". Văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” chứa đựng bản sắc văn hóa của dân tộc Việt Nam, là sự hòa quyện giữa tính dân tộc và tính giai cấp; giữa tính truyền thống và tính hiện đại; là sự phản ánh bản sắc văn hóa, nét đẹp tinh thần, tâm hồn, cốt cách con người Việt Nam, đồng thời là giá trị văn hóa, nhân văn, nhân ái của quân đội cách mạng từ nhân dân mà ra, vì nhân dân mà chiến đấu.

Nhắc đến văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” là sự phản ánh những chuẩn mực văn hóa, đạo đức của người quân nhân cách mạng với tấm lòng kiên trung, tận tụy, luôn trung thành với Đảng, Tổ quốc và Nhân dân; luôn kiên định và giữ vững lập trường chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội; luôn nêu cao tinh thần anh dũng, không quản ngại khó khăn, gian khổ, sẵn sàng nhận và hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao... Những giá trị tốt đẹp ấy, dù trong thời chiến hay thời bình, đều được thể hiện cụ thể qua từng cử chỉ, hành động, việc làm, góp phần tạo nên sự lớn mạnh, trưởng thành của Quân đội, gìn giữ và tỏa sáng phẩm chất, văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” trong lòng nhân dân, được nhân dân tin yêu, đùm bọc. Càng ở những nơi khó khăn, gian khổ nhất, càng ngời sáng văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ”, để lại ấn tượng sâu đậm đối với đồng bào trong nước cũng như bạn bè quốc tế.

Nữ chiến sĩ mới tại Trường Quân sự Quân khu 7 tham gia chăm sóc cảnh quan, môi trường.

Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng đã đúc kết: “Văn hóa là hồn cốt của Dân tộc, nói lên bản sắc của Dân tộc. Văn hóa còn thì Dân tộc còn” (1). Giá trị văn hóa là yếu tố cốt lõi của đời sống xã hội, được nhân loại sáng tạo và kết tinh trong quá trình lịch sử, hướng con người tới những giá trị “Chân - Thiện - Mỹ”. Giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” là nguồn sức mạnh nội sinh to lớn, là niềm vinh dự, tự hào, là động lực mạnh mẽ giúp mọi cán bộ, chiến sĩ toàn quân không ngừng phấn đấu, rèn luyện, hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụ được giao, xứng đáng với niềm tin yêu, sự kỳ vọng của Đảng, Nhà nước và nhân dân: “Quân đội ta trung với Đảng, hiếu với dân, sẵn sàng chiến đấu, hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội. Nhiệm vụ nào cũng hoàn thành, khó khăn nào cũng vượt qua, kẻ thù nào cũng đánh thắng” (2).

Thực tế thời gian qua, “Các thế lực thù địch tiếp tục tăng cường chống phá Đảng, Nhà nước và đất nước ta” (3). Đối với Quân đội, bên cạnh âm mưu tách Quân đội khỏi sự lãnh đạo “tuyệt đối, trực tiếp, về mọi mặt” của Đảng, “phi chính trị hóa” Quân đội, các thế lực thù địch, phản động trong và ngoài nước còn ra sức phủ nhận, xuyên tạc bản chất, giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” của Quân đội ta. Chúng luôn tìm mọi cách phủ nhận, bôi đen giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” nhằm chia rẽ Quân đội với Đảng, chia rẽ Quân đội với nhân dân, làm cho Quân đội mất vai trò là lực lượng chính trị tin cậy, công cụ bạo lực sắc bén của Đảng. Chúng cho rằng, “giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” chỉ phù hợp với thời điểm đất nước có chiến tranh”; hiện nay, giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” đã lỗi thời, lạc hậu… Càng nguy hiểm khi những âm mưu nói trên còn đưa đến những nhận thức lệch lạc ở một bộ phận cán bộ, chiến sĩ; làm ảnh hưởng đến truyền thống, bản chất của Quân đội nhân dân Việt Nam anh hùng.

Giờ nghỉ giải lao của chiến sĩ mới tại Trường Quân sự Quân khu 7.

Chính vì vậy, trong giai đoạn hiện nay, việc lan tỏa sâu rộng, phát huy giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới là một nhiệm vụ quan trọng, góp phần đập tan mọi âm mưu, thủ đoạn xuyên tạc của các thế lực thù địch, phản động. Trong đó, cần tiếp tục nâng cao nhận thức, trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng, đội ngũ cán bộ, đảng viên và nhân dân trong phát huy giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới. Quán triệt và tổ chức thực hiện có hiệu quả các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, kỷ luật Quân đội; nâng cao khả năng vận dụng các chỉ thị, nghị quyết, hướng dẫn của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng, Tổng cục Chính trị, đặc biệt về việc xây dựng và phát triển văn hóa, con người trong Quân đội. Trong đó, trọng tâm là Kết luận số 76-KL/TW ngày 04/6/2021 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 33-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XI về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước; Kết luận số 01-KL/TW ngày 18/5/2021 của Bộ Chính trị khóa XIII về tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị khóa XII về đẩy mạnh học tập, làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; Nghị quyết số 847-NQ/QUTW, ngày 28/12/2021 của Quân ủy Trung ương về phát huy phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ”, kiên quyết chống chủ nghĩa cá nhân trong tình hình mới; Kế hoạch số 1349/KH-CT ngày 15/8/2022 của Tổng cục Chính trị về thực hiện chiến lược phát triển văn hóa đến năm 2030 trong Quân đội nhân dân Việt Nam,… Qua đó, tiếp tục xây dựng niềm tin, ý chí quyết tâm cho cán bộ, chiến sĩ toàn quân, luôn có khát vọng, lý tưởng cao đẹp, giữ vững và phát huy giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới.

Cùng với đó, cấp ủy, chỉ huy các cơ quan, đơn vị trong toàn quân cần tiếp tục đẩy mạnh việc học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh một cách thực chất, trong từng lời nói và hành động, với tinh thần “lấy thông tin tích cực dẹp bỏ thông tin tiêu cực”, “lấy cái đẹp dẹp cái xấu”; tiếp tục lan tỏa sâu rộng những mô hình hay, cách làm sáng tạo, những gương người tốt, việc tốt; cá nhân điển hình, tiên tiến trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh để tiếp tục khẳng định giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới; kiên quyết đấu tranh loại bỏ các âm mưu, thủ đoạn, hành động xuyên tạc của các thế lực thù địch, phản động; kịp thời định hướng tư tưởng quân nhân trong mọi tình huống.

Đặc biệt, cần tiếp tục tăng cường vai trò định hướng của Ban Chỉ đạo 35 các cấp trong Quân đội; thường xuyên phát huy vai trò, trách nhiệm của các lực lượng chuyên trách như Lực lượng 47, đội ngũ tuyên truyền viên, báo cáo viên các cấp trong đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch; xây dựng các bài viết, hình ảnh, video clip có giá trị đấu tranh sắc bén, đấu tranh trực diện, có chiều sâu, lập luận chặt chẽ,… tạo nên thế trận vững chắc, kiên quyết bẻ cong những luận điệu xuyên tạc, thông tin xấu độc, sai sự thật trên không gian mạng; lan tỏa sâu rộng giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội.

Các cấp trong Quân đội đang chuẩn bị tổ chức sơ kết 05 năm thực hiện Nghị quyết số 35-NQ/TW ngày 22/10/2018 của Bộ Chính trị khóa XII về “Tăng cường bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trong tình hình mới”, tiếp tục phát huy những kết quả đạt được, tìm ra những tồn tại, thiếu sót để khắc phục trong thời gian tới. Đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là trách nhiệm của mọi cán bộ, đảng viên.

Trong đó, giáo viên giảng dạy các môn khoa học xã hội và nhân văn là những chiến sĩ tiên phong trên mặt trận tư tưởng của Đảng chính là một trong những lực lượng nòng cốt, đóng vai trò hết sức quan trọng. Bởi vì, khi đứng trên bục giảng, mỗi lời nói, hành động của giáo viên sẽ tác động rất lớn đến tư tưởng và hành động của người học. Mục tiêu trong giảng dạy các môn khoa học xã hội và nhân văn là không chỉ cung cấp cho người học kiến thức, kỹ năng, nghiệp vụ, mà còn phải trang bị cho họ thế giới quan, phương pháp luận, lập trường quan điểm chính trị đúng đắn, giúp họ nâng cao bản lĩnh chính trị, khả năng “miễn dịch” trong đời sống xã hội, giữ vững giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ”.

Trong giai đoạn hiện nay, để phát huy hơn nữa giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới, nâng tầm văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” trở thành di sản của quốc gia, dân tộc, đòi hỏi mỗi cán bộ, chiến sĩ trong toàn quân cần ra sức thi đua, tiến quân vào khoa học công nghệ, làm chủ vũ khí, trang bị, kỹ thuật hiện đại; không ngừng học tập, nâng cao trình độ mọi mặt; tiếp tục phát huy truyền thống vẻ vang của Đảng, của dân tộc và của Quân đội, mãi mãi xứng danh “Bộ đội Cụ Hồ”, mãi mãi xứng danh là Quân đội anh hùng của một dân tộc anh hùng, lực lượng nòng cốt trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xứng đáng với niềm tin yêu của Đảng, Nhà nước và nhân dân.

Phát huy truyền thống, bản chất, hình ảnh cao đẹp, giá trị văn hóa “Bộ đội Cụ Hồ” thời kỳ mới phải trở thành nếp sống, nếp nghĩ, lẽ sống, hành động sống, phương châm xuyên suốt của mỗi cán bộ, chiến sĩ trong Quân đội nhân dân Việt Nam. Không ngừng nỗ lực, phấn đấu, khẳng định vai trò của Quân đội nhân dân Việt Nam trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, rèn giũa “thanh bảo kiếm” thật sự sắc bén để bảo vệ Đảng, bảo vệ Nhà nước, bảo vệ nhân dân và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam hiện nay./. 

 Tài liệu tham khảo:

(1). Nguyễn Phú Trọng (2022), Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, tr.157.

(2). Hồ Chí Minh (2011), Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, tập 14, tr.435.

(3). Đảng Cộng sản Việt Nam (2021), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, tập I, tr.108.

TÔ THẮM MÀU CỜ TỔ QUỐC Ở NAM SUDAN

Tiếp nối thành công của các lực lượng đi trước, Bệnh viện dã chiến cấp 2 số 4 Việt Nam (BVDC 2.4) tham gia Phái bộ Gìn giữ hòa bình Liên hợp quốc (LHQ) ở Nam Sudan đã hoàn thành tốt nhiệm vụ, ghi thêm dấu ấn đặc biệt trong lòng bạn bè quốc tế. Sau khi hoàn thành sứ mệnh cao cả, 51 thành viên của Bệnh viện đã trở về nước an toàn, hiện còn 12 thành viên ở lại làm công tác bàn giao cho BVDC 2.5 dưới sự chỉ huy của Trung tá, Tiến sĩ, bác sĩ Vũ Minh Dương, Giám đốc bệnh viện. Từ Nam Sudan, Trung tá, Tiến sĩ, bác sĩ Vũ Minh Dương đã dành cho phóng viên Báo Quân đội nhân dân cuộc trả lời phỏng vấn.

Lửa thử vàng, gian nan thử sức

Phóng viên (PV): Được biết BVDC 2.4 vừa thực hiện thành công ca cấp cứu chuyển thương hỏa tuyến bằng đường không trong điều kiện đơn vị đang thực hiện nhiệm vụ chuyển quân. Một lần nữa cùng với đồng đội vượt qua thử thách, cảm xúc của đồng chí thế nào?

Trung tá, bác sĩ Vũ Minh Dương: Thực hiện nhiệm vụ ở Nam Sudan, chúng tôi luôn trong tâm thế sẵn sàng ứng phó với mọi tình huống bất ngờ xảy ra. Vì đây là địa bàn phức tạp, bất ổn về an ninh. Khi đầy đủ quân số 63 thành viên, Bệnh viện luôn thường trực các đội cấp cứu nội và ngoại viện, sẵn sàng ứng phó trong mọi trường hợp khi có yêu cầu. Đây là ca cấp cứu chuyển thương hỏa tuyến bằng đường không đầu tiên chúng tôi thực hiện. Trong cả nhiệm kỳ, đã quen với việc phải xử lý các trường hợp đột xuất, nhưng việc phải thực hiện nhiệm vụ khó khăn trong điều kiện nhân sự hạn chế, chỉ còn 12 thành viên ở lại (trong đó 3 bác sĩ và 2 điều dưỡng), là điều không ai dám nghĩ tới. Tôi chỉ thực sự yên tâm sau khi nhận được tin bác sĩ Nguyễn Biên Cương và điều dưỡng Nguyễn Duy Cương đã ra khỏi hiện trường nguy hiểm ở Old Fangak, cách nơi Bệnh viện đóng quân khoảng 140km và đưa nạn nhân bị bắn trọng thương lên bệnh viện tuyến trên ở thủ đô Juba.

PV: Trước đó, các đồng chí đã xử lý các trường hợp đột xuất, kiểu "lần đầu tiên" như vậy, hay là thực hiện nhiệm vụ trong những điều kiện đầy thử thách như thế nào?

Trung tá, bác sĩ Vũ Minh Dương: Khi sang tiếp quản nhiệm vụ từ BVDC 2.3, người đã sang đến nơi và thực hiện nhiệm vụ ở Bentiu, nhưng một số hàng hóa, trang thiết bị của Bệnh viện vẫn chưa tới kịp vì điều kiện vận chuyển xa xôi. Vì thế có thời gian, chúng tôi phải làm việc trong điều kiện thiếu thốn một số máy móc, trang bị và thuốc. Thời tiết tại phái bộ rất khắc nghiệt, Bệnh viện triển khai vào đúng mùa mưa nên thường trực nguy cơ bị lũ lụt; tới mùa khô thì nắng nóng gay gắt làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh truyền nhiễm, như sốt rét, bệnh đường tiêu hóa, say nắng... Trong khi đó, khối lượng công việc nhiều, mỗi cán bộ, nhân viên (CBNV) phải bảo đảm cùng lúc nhiều nhiệm vụ, nhất là khi tình hình dịch Covid-19, sốt rét... diễn biến phức tạp, đặt ra nhiều thách thức trong công tác phòng, chống dịch bệnh.

Ban giám đốc Bệnh viện đã xác định từ trước những khó khăn khách quan đó nên luôn động viên anh em lạc quan, chủ động, linh hoạt, sáng tạo trong công việc, tận dụng và phát huy mọi khả năng, khắc phục khó khăn để bảo đảm kết quả điều trị, khẳng định uy tín, trình độ chuyên môn của BVDC cấp 2 Việt Nam tại khu vực.

Một ca bệnh hy hữu, có thể nói là đầu tiên, Bệnh viện thực hiện thành công ca mổ cấp cứu lấy thai một sản phụ người Gambia, giúp em bé chào đời an toàn. Khi đó không thể vận chuyển sản phụ bằng trực thăng lên thủ đô Juba vì rất nguy hiểm cho cả mẹ và con. Bởi nằm ngoài phạm vi cứu chữa của một BVDC cấp 2 nên chúng tôi phải xin ý kiến của chỉ huy quân y Phái bộ. Sự chẩn đoán nhanh, chính xác, quyết định phẫu thuật kịp thời, cùng sự chăm sóc, hỗ trợ sản phụ và cháu bé tận tình của các y sĩ, bác sĩ đã giúp mẹ tròn con vuông. Chỉ huy căn cứ Bentiu sau đó tới chúc mừng sản phụ và kíp phẫu thuật của Bệnh viện, đánh giá cao chuyên môn và tinh thần hết lòng vì người bệnh của CBNV BVDC cấp 2 Việt Nam.

Mặc dù còn nhiều khó khăn, thiếu thốn, nhưng với tinh thần “tương thân tương ái”, chúng tôi đã cố gắng trong điều kiện cho phép hỗ trợ thuốc, thực phẩm chức năng và vật tư y tế, như: Khẩu trang chống dịch, nước sát khuẩn tay, nước rửa tay cho bệnh viện địa phương, quân y các đơn vị bạn trong khu vực đóng quân; sản xuất và cung cấp 680 lít oxy khí nén cho các bệnh viện cấp 1 trong khu vực; thực hiện tốt công tác quân dân kết hợp và khám, chữa bệnh, phát thuốc miễn phí cho người dân Nam Sudan...

Chỗ dựa tinh thần tin cậy ở Bentiu

PV: Hơn một năm thực hiện nhiệm vụ trong điều kiện như vậy, chắc hẳn đồng chí có nhiều kỷ niệm đáng nhớ?

Trung tá, bác sĩ Vũ Minh Dương: Ca cấp cứu mổ lấy thai như tôi kể trên để lại cho chúng tôi nhiều cảm xúc và tự hào hơn về sứ mệnh giàu tính nhân văn, nhân đạo cao cả của mình.

Tôi nhớ có trường hợp một bệnh nhân 28 tuổi người Tanzania bị viêm tụy cấp nặng. Bệnh nhân vào viện trong tình trạng sức khỏe không tốt nhưng lại đòi về nhà để được mẹ chăm sóc. Bệnh nhân kể mình không bao giờ đi viện, ốm đau đều là mẹ chăm sóc nên thành quen. Dù được bác sĩ giải thích cần phải điều trị nhưng bệnh nhân vẫn không nghe nên buộc chúng tôi phải báo chỉ huy đơn vị thì bệnh nhân này mới chịu nằm viện. Sau 2 ngày điều trị, bệnh nhân tỏ ra hài lòng và ấn tượng với phương thức điều trị chuyên nghiệp, tận tình, hiệu quả của BVDC cấp 2 Việt Nam. Sau 7 ngày điều trị, bệnh nhân khỏi bệnh và cảm ơn các y sĩ, bác sĩ một chiếc bánh gato rất lớn.

Chúng tôi đã có nhiều kỷ niệm khó quên với người bệnh như thế. Chúng tôi cũng rất tự hào được coi như chỗ dựa tinh thần cho lực lượng mũ nồi xanh và các nhân viên LHQ vì là bệnh viện tuyến cuối ở khu vực. Nhưng chính họ cũng là nguồn động viên tinh thần quan trọng đối với chúng tôi. Mỗi ca điều trị thành công, mỗi người bệnh xuất viện và để lại những tình cảm tốt đẹp về các y sĩ, bác sĩ Việt Nam đã tiếp thêm động lực cho mỗi chúng tôi tiếp tục cố gắng hơn nữa.

PV: Có thể thấy rằng BVDC 2.4 đã để lại những dấu ấn rất đặc biệt, thưa đồng chí?

Trung tá, bác sĩ Vũ Minh Dương: Cũng như các lực lượng trước, BVDC 2.4 nhận được sự ghi nhận và đánh giá cao của chỉ huy Phái bộ, đồng nghiệp, bạn bè quốc tế, người dân địa phương về năng lực chuyên môn. Mọi người đều muốn được tới điều trị tại Bệnh viện và giới thiệu cho người thân, bạn bè tới khám bệnh.

Ngoài điều trị bằng các phương pháp y khoa hiện đại, biện pháp vật lý trị liệu và y học cổ truyền đã trở thành “đặc sản” của BVDC 2.4 được nhiều người biết tới. Rất đông bệnh nhân tìm tới để điều trị đau đầu, đau cổ vai gáy, đau lưng, mất ngủ, méo miệng... bằng các biện pháp trị liệu hiệu quả này. Vườn thuốc Nam rộng khoảng 400m2 trong khuôn viên Bệnh viện, với nhiều cây dược liệu như: Diệp hạ châu, hương nhu, mật gấu, sả... được nhiều người chú ý. Người dân địa phương đã hỏi công dụng, cách sử dụng một số loại cây và xin mang về tự chữa ở nhà.

Những hoạt động xã hội, hỗ trợ người dân địa phương, giao lưu văn hóa, thể dục thể thao, các ngày lễ, tết, kỷ niệm của dân tộc, như: Quốc khánh (2-9), Ngày thành lập Quân đội nhân dân Việt Nam (22-12), Tết cổ truyền Việt Nam... do Bệnh viện tổ chức cũng để lại ấn tượng tốt đẹp với người dân địa phương và bạn bè quốc tế.

Đoàn kết, đồng lòng tô thắm màu cờ Tổ quốc

PV: Làm nhiệm vụ xa Tổ quốc trong điều kiện nhiều thách thức như vậy, sức mạnh nào giúp các đồng chí hoàn thành tốt nhiệm vụ?

Trung tá, bác sĩ Vũ Minh Dương: Ngay khi nhận nhiệm vụ và tham gia các lớp huấn luyện ở Việt Nam trước khi lên đường, chúng tôi đều có quyết tâm cao, sẵn sàng đối mặt và vượt qua những khó khăn, thử thách. Trong nhiệm kỳ, đơn vị thường xuyên thực hiện công tác tư tưởng, thi đua để CBNV có bản lĩnh chính trị vững vàng, tinh thần cống hiến hết mình, hoàn thành tốt nhiệm vụ. Nhưng chính những áp lực khi làm việc ở nơi cách xa đất nước gần 10.000km, tiềm ẩn rủi ro về an toàn, an ninh và sức khỏe, khiến tinh thần đoàn kết, sẻ chia, nỗ lực vượt khó của chúng tôi càng được phát huy.

Đặc biệt, BVDC 2.4 cũng luôn nhận được sự hỗ trợ, động viên thường xuyên về chuyên môn và trang thiết bị, thuốc, vật tư y tế từ Học viện Quân y, Bệnh viện Quân y 103; trao đổi trực tuyến với ban lãnh đạo để chia sẻ tâm tư, nguyện vọng và giải quyết những khó khăn trong quá trình thực hiện nhiệm vụ ở địa bàn. Chúng tôi đã có một nhiệm kỳ “thử lửa” nhưng đầy ắp kỷ niệm đáng nhớ.

PV: Với những kết quả đạt được trong nhiệm kỳ qua, BVDC 2.4 tiếp tục tôn vinh, là niềm tự hào Việt Nam ở Nam Sudan. Nhân dịp kết thúc nhiệm kỳ, đồng chí có chia sẻ gì về niềm tự hào ấy?

Trung tá, bác sĩ Vũ Minh Dương: Tôi nhớ tới lễ chào cờ đầu tiên của BVDC 2.4 trong ngày đầu đặt chân đến Nam Sudan hơn một năm trước. Cột cờ được dựng ngay tại khu Transit Camp ở thủ đô Juba dành cho lực lượng các nước mới triển khai ở tạm trước khi di chuyển tới địa bàn đóng quân. Trong lễ chào cờ, các thành viên của Bệnh viện triển khai đợt 1 xếp hàng nghiêm trang, mắt hướng lên lá cờ đỏ sao vàng bay phấp phới, ai nấy đều nghẹn ngào xúc động. Cùng hát vang Quốc ca Việt Nam ở một nơi rất xa xôi, trong lòng chúng tôi tràn đầy quyết tâm, tự hứa phải thực hiện thật tốt sứ mệnh được tin tưởng giao phó, góp phần tô thắm thêm màu cờ Tổ quốc ở Nam Sudan-nơi các quốc gia chung tay kiến tạo hòa bình và mang lại cuộc sống tốt đẹp hơn cho người dân nơi đây.