Việt Nam ghi nhận có trên 3 triệu cuộc tấn công từ chối dịch vụ. Trong đó, có khoảng 156 tổ chức và 306 website của các tổ chức chính phủ bị tấn công.
Nhấn để phóng to ảnh
Hội thảo - Triển lãm quốc tế Ngày An toàn thông tin Việt Nam 2020 tổ chức tại Hà Nội thu hút hơn 500 khách tham dự (ảnh: Nguyễn Nguyễn)
Sáng 2/12 tại Hà Nội đã diễn ra Hội thảo - Triển lãm quốc tế Ngày An toàn thông tin Việt Nam 2020. Với chủ đề: "An toàn, an ninh mạng Make in Vietnam - Yếu tố then chốt trong Chuyển đổi số quốc gia", đây được xem là một trong những diễn đàn hàng đầu, nổi bật nhất về an toàn, an ninh mạng, thu hút sự quan tâm đối với cộng đồng an toàn, an ninh thông tin trong nước và quốc tế.
Phát biểu tại lễ khai mạc Ngày ATTT Việt Nam, Bộ trưởng Bộ Thông tin & Truyền thông (TT&TT) Nguyễn Mạnh Hùng tuyên bố Việt Nam đã làm chủ 90% hệ sinh thái các sản phẩm an toàn, an ninh mạng phục vụ các cơ quan Đảng và Nhà nước; đồng thời hướng đến đạt 100% vào đầu năm 2021. "Rất ít nước trên thế giới làm được điều này. Đây là tự hào Việt Nam. Chúng ta rất đáng tự hào về điều này", Bộ trưởng nhấn mạnh.
Cùng với đó, Bộ trưởng khẳng định sứ mệnh của an toàn - an ninh mạng tại Việt Nam là bảo vệ sự thịnh vượng của Việt Nam trên không gian mạng. "Cường quốc an ninh mạng thì cũng như cường quốc quân sự. Công nghiệp an ninh mạng thì cũng như công nghiệp quốc phòng. Việt Nam thịnh vượng trên không gian mạng thì cũng phải biết bảo vệ mình trên không gian mạng. Sứ mệnh của an toàn, an ninh mạng Việt Nam là bảo vệ sự thịnh vượng của Việt Nam trên không gian mạng".
Nhấn để phóng to ảnh
Bộ trưởng TT&TT Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu tại Hội thảo - Triển lãm quốc tế Ngày An toàn thông tin Việt Nam 2020. (ảnh: Nguyễn Nguyễn)
Dựa trên báo cáo của của các tổ chức phân tích như IDC, Gartner, McKinsey trong năm 2020, mặc dù thị trường toàn cầu và nền kinh tế gặp khó khăn, nhưng thị trường công nghệ - đầu tư CNTT vẫn giữ được mức độ tăng trưởng, đặc biệt là an toàn an ninh mạng tăng 10%.
Tuy nhiên theo các con số thống kê, thời gian qua đã liên tục có các vụ tấn công mạng lớn trên toàn cầu. Năm 2017, có 5.1 Petabytes dữ liệu big data bị lộ. Năm 2019, công ty năng lượng Anh đã bị phising lừa đảo 243.000 USD. Năm 2020 có 2.3 triệu bản ghi của Antheus (Brazil) bị lộ lọt. Trong năm nay, cũng có tới 500.000 thông tin tài khoản Zoom bị rao bán trên mạng.
Nhấn để phóng to ảnh
Thống kê về tình hình an toàn, an ninh mạng tại Việt nam trong thời gian qua. (ảnh: Nguyễn Nguyễn)
Tại Việt Nam trong năm vừa qua, có trên 3 triệu cuộc tấn công từ chối dịch vụ. Trong đó, có khoảng 156 tổ chức và 306 website của các tổ chức chính phủ bị tấn công. Có 4 chiến dịch tấn công phising lớn vào tất cả các ngân hàng với khoảng 26.000 người dùng ngân hàng bị ảnh hưởng.
Trước thực trạng này, ông Nguyễn Sơn Hải, Giám đốc Công ty an ninh mạng Viettel khẳng định những công nghệ mới tạo ra nguồn năng lượng lớn cho chuyển đổi số, nhưng bên cạnh đó cũng tạo ra nhiều thách thức mới về an toàn thông tin.
"Chuyển đổi số là thay đổi, mà thay đổi thì sẽ gặp rất nhiều rào cản. Rào cản đầu tiên chính là an toàn thông tin. Do đó, nếu như chúng ta không có sự chuẩn bị về an toàn thông tin, chúng ta sẽ không dám đưa dữ liệu lên mạng, và như vậy sẽ là rào cản cho chuyển đổi số", ông Hải cho biết, đồng thời khẳng định "an toàn thông tin phải là ưu tiên hàng đầu, phải là một phần trong chuyển đổi số, phải nhúng vào chuyển đổi số".
Nhấn để phóng to ảnh
Ông Lương Tuấn Thành, Phó Chủ tịch cấp cao, Giám đốc công nghệ CMC phát biểu tại sự kiện. (ảnh: Nguyễn Nguyễn)
Theo ông Lương Tuấn Thành, Phó Chủ tịch cao cấp, Giám đốc công nghệ CMC, các giải pháp công nghệ được đầu tư chiếm tỷ trọng lớn nhất là các giải pháp an ninh mạng về network, 5G và các giải pháp an ninh mạng nội bộ của doanh nghiệp, cùng với đó là các giải pháp về tự động hóa.
Ông Nguyễn Thành Phúc - Cục trưởng Cục An toàn thông tin (Bộ TT&TT) thì cho biết, tự chủ công nghệ về sản phẩm, giải pháp, dịch vụ ATTT sẽ là giải pháp căn cơ để đảm bảo an toàn, an ninh mạng cho Việt Nam.
"Năm 2015, nước ta chỉ có khoảng 5% sản phẩm nội địa ATTT, đến nay, tỷ lệ này đã đạt 91% và hướng tới 100% vào năm 2021", ông Phúc cho biết.
Theo các con số thống kê, tỷ lệ doanh thu sản phẩm nội địa về ATTT so với sản phẩm nước ngoài đã tăng từ 18% vào năm 2015, lên 39% vào năm 2019, dự kiến đến cuối năm sẽ là 45%.
Những kết quả này đều cho thấy sự lớn mạnh của một hệ sinh thái các sản phẩm, dịch vụ an toàn - an ninh mạng Make in Việt Nam, và là tiền đề căn bản để biến Việt Nam thành một cường quốc an ninh mạng.
Tại cuộc họp Ban Chỉ đạo phòng chống Covid-19, ông Chu Ngọc Anh - Chủ tịch UBND TP Hà Nội nhấn mạnh: "Nếu địa bàn Hà Nội mà "bung", mà "toang" thì tôi chịu trách nhiệm".
Chiều ngày 2/12, phát biểu mở đầu cuộc họp Ban chỉ đạo phòng chống Covid-19 TP Hà Nội, ông Chu Ngọc Anh - Chủ tịch UBND TP Hà Nội cảm ơn sự vào cuộc quyết liệt của cấp ủy chính quyền các cấp cơ sở trong suốt thời gian dịch bệnh bắt đầu. Các quận huyện xã phường đến từng khu dân cư, tổ dân phố, gặp từng người dân để vận động, giám sát việc phòng chống dịch cũng như hoạt động phục hồi kinh tế.
Nhấn mạnh việc TPHCM có ca nhiễm Covid-19 ngoài cộng đồng, đã lan ra 3 quận, có trường hợp F1, F2 ra các tỉnh thành khác, ông Chu Ngọc Anh yêu cầu các cấp ngành của TP cần tiếp tục thực hiện nghiêm các biện pháp phòng dịch. Theo đó, cấp ủy chính quyền đến từng khu dân cư phải vào cuộc quyết liệt; đề cao cảnh giác nhưng không hoang mang.
Nhấn để phóng to ảnh
Ông Chu Ngọc Anh - Chủ tịch UBND TP Hà Nội phát biểu tại buổi họp Ban Chỉ đạo phòng chống Covid-19 TP Hà Nội
Ông Chu Ngọc Anh cho biết, niềm tự hào của TP là không có bất cứ sơ suất, sai sót nào không chỉ trong phòng chống Covid-19 mà tất cả các vấn đề an toàn xã hội khác. "Đặc biệt, nếu địa bàn Hà Nội mà "bung", mà "toang" thì tôi chịu trách nhiệm. Tức là người đứng đầu của chính quyền phải rõ trách nhiệm, cảnh giác cao độ kiểm soát từ bên ngoài, ngăn chặn từ bên trong. Nhưng ngược lại, không gây cho nhân dân hoang mang, lo lắng", ông Chu Ngọc Anh nói.
Về các nhiệm vụ cụ thể, Chủ tịch UBND TP lưu ý từ ca bệnh mới ở TP Hồ Chí Minh đã có trường hợp liên quan ở Đà Nẵng và đó là nguy cơ không nhỏ. Vì vậy trước hết, theo Chủ tịch UBND TP, việc đầu tiên là cần kiểm soát tình hình tốt, nhất là ở các nơi công cộng.
Chủ tịch UBND TP cũng yêu cầu các đơn vị quán triệt ngay các khuyến cáo của Bộ Y tế; yêu cầu làm sao để khuyến cáo "5k" đi vào cuộc sống như một thói quen của mọi cá nhân, gia đình, tổ chức.
Chủ tịch UBND TP đặc biệt nhấn mạnh, không thể bị động, sai sót, không để làn sóng thứ 3 dịch bệnh Covid-19 xảy ra ở Thủ đô. Bám sát chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Chủ tịch UBND TP yêu cầu cả hệ thống chính trị phải cảnh giác cao độ, không lơ là chủ quan, kiểm soát từ bên ngoài, ngăn chặn tốt từ bên trong, không để người dân hoang mang lo lắng.
"Trách nhiệm phải gắn vào người đứng đầu. Tăng cường công tác lãnh đạo, chỉ đạo, cấp ủy từ quận huyện xuống tới các tổ dân phố. Để làm tốt hơn nữa thì phải tăng cường công tác kiểm tra, giám sát ngay từ cơ sở, bởi công tác này là rất quan trọng", Chủ tịch UBND TP nhắc nhở.
Ông Chu Ngọc Anh lưu ý các quận huyện, xã phường, những nơi đông người như công viên, vườn hoa, quảng trường, phố đi bộ, trường học, bến xe phải thực hiện nghiêm "2K": khẩu trang và khử khuẩn. Những nơi khác xem xét thực hiện đầy đủ "5k". Chủ tịch UBND TP cũng nhắc nhở các đơn vị: chợ dân sinh, nơi thể dục sáng sớm cũng phải kiểm soát chặt chẽ.
Các ngành phải yêu cầu tự rà soát, đánh giá việc thực hiện các yêu cầu mà ngành y tế đưa ra về phòng chống dịch, từ đó xem xét trách nhiệm các đơn vị không thực hiện nghiêm.
Chủ tịch UBND TP chỉ đạo các đơn vị phải chú ý, ngăn chặn, phát hiện xử lý kịp thời các đối tượng nhập cảnh trái phép. Tăng cường tần suất, mức độ kiểm tra từ tổ dân phố, khu dân cư để phát hiện khả năng tiếp xúc với các ca nhiễm Covid-19, không để bùng phát, F1, F2.
"Mỗi người cần nhận thức rõ trước hết là tự bảo vệ mình rồi sau đến là xã hội. Phải làm tốt công tác phòng chống dịch từ mỗi hộ gia đình", Chủ tịch UBND TP nói.
Xem xét sa thải tiếp viên hàng không vi phạm quy định cách ly
Ngày 2/12, Vietnam Airlines đình chỉ công việc với nam tiếp viên hàng không là "bệnh nhân 1342" để xem xét kỷ luật với hình thức sa thải.
Theo quyết định của Công ty cổ phần Cung ứng và Xuất nhập khẩu lao động hàng không trực thuộc Vietnam Airlines, nam tiếp viên bị tạm đình chỉ công việc từ 2/12 đến hết 31/12. Anh bị xác định đã có vi phạm trong cách ly y tế phòng ngừa Covid-19, gây hậu quả nghiêm trọng. Ngày 1/12, đoàn tiếp viên của Vietnam Airlines tạm dừng phân công công việc với tiếp viên này.
Vietnam Airlines cũng đình chỉ công tác với ông Phan Ngọc Linh, Đoàn trưởng Đoàn Tiếp viên Vietnam Airlines và ông Dương Quan Nhân, Phó đoàn, Trưởng Ban quản lý cơ sở lưu trú, cách ly tập trung phía nam để làm rõ trách nhiệm liên quan vi phạm quy định cách ly tại khu cách ly tập trung của tổ bay và cách ly tổ bay tại nhà.
Cơ sở cách ly nhân viên hàng không của Vietnam Airlines tại phường Hồng Hà, quận Tân Bình, TP HCM đã tạm dừng hoạt động. Ảnh: VNA.
Trong thông cáo xin lỗi, Vietnam Airlines thừa nhận do công tác quản lý, giám sát của Ban quản lý khu cách ly tập trung Đoàn tiếp viên Vietnam Airlines phía nam và ý thức chủ quan cá nhân, tiếp viên đã tiếp xúc với đồng nghiệp, bạn bè, người thân trong quá trình cách ly tập trung và tại nơi cư trú.
Sở Y tế TP HCM đã đóng cửa khu cách ly đoàn tiếp viên Vietnam Airlines - nơi bệnh nhân 1342 từng cách ly trước khi về cách ly tại nhà và lây nhiễm cho người khác.
Chống phá độc lập dân tộc và chủ
nghĩa xã hội (CNXH) ở Việt Nam là mục tiêu xuyên suốt của các thế lực thù địch,
trong đó chúng tập trung cao nhất vào chống phá Đảng Cộng sản Việt Nam với những
âm mưu, thủ đoạn rất tinh vi, xảo quyệt và vô cùng nguy hiểm.
Để góp phần đấu tranh, làm thất bại mọi
âm mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch, cùng với việc chủ động
tăng cường thông tin tích cực, đi đôi với ngăn chặn có hiệu quả các thông tin xấu
độc thì điểm mấu chốt vẫn là phải đẩy mạnh việc siết chặt kỷ luật, kỷ cương
trong Đảng và bộ máy công quyền, làm cơ sở tiếp tục thực hiện có hiệu quả các
chủ trương phát triển kinh tế, xã hội, đối ngoại, quốc phòng, an ninh... mà Đảng
ta đã xác định. Bên cạnh đó, cần tiếp tục làm tốt công tác thông tin, giáo dục,
tuyên truyền, nâng cao cảnh giác và nhận thức cho mọi cán bộ, đảng viên cùng
các tầng lớp nhân dân về âm mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch và
tính chất nguy hại của nó. Đặc biệt là phải nâng cao chất lượng việc học tập và
nghiên cứu lý luận, không chỉ làm cho cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân
thấu suốt, đồng thuận cao với mọi quan điểm, đường lối, chủ trương, chính sách
của Đảng, Nhà nước mà còn làm cơ sở tiền đề để các chủ trương, chính sách của Đảng,
Nhà nước ngày càng đi vào thực tiễn một cách mạnh mẽ, hiệu quả./.
Trước thực trạng một số đảng viên đi làm ăn xa xin ra khỏi Đảng vì không thể tham gia sinh hoạt chi bộ định kỳ hằng tháng, có ý kiến cho rằng, Đảng ta cần sửa đổi quy định về điều kiện kết nạp đảng viên và nhiệm vụ đảng viên trong Điều lệ Đảng. Thoạt nghe, những ý kiến đó có vẻ hợp lý nhưng nếu làm vậy, sẽ làm sai lệch bản chất của Đảng, thậm chí phá hủy hệ thống tổ chức của Đảng...
“Cáo mượn oai hùm” là thành ngữ để chỉ những người có thủ đoạn mượn thế kẻ mạnh làm lá chắn, đi hù dọa, lòe bịp người khác nhằm phục vụ mục đích riêng của mình. Đáng lo ngại là trong thời gian qua có hiện tượng một số cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức đã liều lĩnh "mượn danh, mượn thế" cán bộ cấp cao để dọa dẫm nhằm vụ lợi...
Đại hội XIII của Đảng là sự kiện chính trị đặc biệt quan trọng của Đảng và đất nước ta. Việc cán bộ, đảng viên và nhân dân bày tỏ sự quan tâm, muốn tìm hiểu về công tác lựa chọn, bố trí đội ngũ cán bộ trong cơ quan lãnh đạo của Đảng (Ban Chấp hành Trung ương (BCHTƯ), Bộ Chính trị, Ban Bí thư...) để gánh vác nhiệm vụ cách mạng cũng là vấn đề bình thường và chính đáng. Tuy vậy, lợi dụng vấn đề này để xuyên tạc công tác nhân sự của Đảng nhằm chống phá Đảng và sự nghiệp cách mạng của đất nước là điều không thể chấp nhận.
Mới đây, sau khi có ý kiến của TS Võ Đại Lược, nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế thế giới (nay là Viện Kinh tế và Chính trị thế giới), cho rằng thời gian qua chúng ta xử lý tham nhũng rất mạnh, nhưng cơ chế “xin-cho” vốn là cái gốc đẻ ra tham nhũng lại không thay đổi, thế nên mới chỉ giải quyết hệ quả, chứ chưa giải quyết nguồn gốc; người đứng đầu Chính phủ đã yêu cầu các cơ quan chức năng Trung ương cần sớm nghiên cứu, tìm ra giải pháp khả thi, phù hợp để từng bước đẩy lùi, giảm thiểu tác hại và tiến tới chấm dứt cơ chế lạc hậu "xin-cho" ra khỏi đời sống xã hội.
Chủ quan, nóng vội, phô trương, muốn đột phá bằng mọi giá hay thỏa mãn, dừng lại, cầu an, sợ trách nhiệm... là những biểu hiện tư tưởng dễ phát sinh trong cấp ủy đảng các cấp sau đại hội nhiệm kỳ 2020-2025.
"Chủ tịch Hồ Chí Minh là một trong những nhân vật đã làm thay đổi dòng chảy lịch sử nhân loại, làm nên lịch sử hiện đại và là nhân vật vĩ đại nhất châu Á trong thế kỷ XX". Nhận định ấy của TIME - một trong những tờ báo nổi tiếng, uy tín nhất nước Mỹ - cũng là nhận định của báo chí và dư luận thế giới về vị lãnh tụ thiên tài của cách mạng Việt Nam.
Một trong những trang chói lọi nhất của lịch sử nhân loại thế kỷ XX gắn liền với một quốc gia không lớn lắm ở Đông Nam Á - đó là Việt Nam. Mảnh đất thuộc địa của Pháp này là một trong những quốc gia đầu tiên trên thế giới giành được độc lập từ chế độ thực dân, sau đó lại chiến thắng đế quốc Mỹ, khiến cho quốc gia tư bản hùng mạnh này lần đầu tiên trong lịch sử của mình được nếm mùi thất bại.
Tất cả những sự kiện ấy đều gắn liền trước hết với tên tuổi của vị Chủ tịch đầu tiên của Việt Nam độc lập là Hồ Chí Minh.
Hiện
nay, nhiều minh chứng cụ thể đã cho chúng ta thấy rõ hơn các âm mưu, thủ đoạn
của các thế lực thù địch đối với Việt Nam. Thông qua các phương tiện truyền
thông, mạng xã hội, các blogger đã tấn công cá nhân các nhà lãnh đạo Đảng và
toàn bộ hệ thống chính trị, chiến lược chung là nhằm tạo ra sự mất ổn định kinh
tế - chính trị - xã hội.
Hoạt
động này đã và đang được thực hiện một cách ráo riết cùng với việc lợi dụng các
tổ chức phi chính phủ, các tổ chức núp dưới chiêu bài bảo vệ “nhân quyền” và
không ít người đã nhận được “hỗ trợ”, “tài trợ” từ các cơ quan nước ngoài, các
tổ chức chính trị, thậm chí trực tiếp từ chính phủ một số nước phương Tây.
Toàn bộ
vũ khí chống lại “nền tảng tư tưởng” đã được thiết kế, “sản xuất” ở phương Tây,
sau đó được “cấy ghép” vào các nước ở Trung và Nam Mỹ, khu vực Nam Phi, vào
Trung Quốc, Nga và ngày càng nhiều ở Việt Nam.
Như
vậy, dù vẫn còn những người nghi ngờ, lảng tránh, “bỏ qua”, thực tế cho thấy,
âm mưu của các thế lực thù địch thực hiện chiến lược “diễn biến hòa bình” chống
phá Việt Nam đã được xác định thực hiện trong một thời gian dài, có lộ trình cụ
thể và đã được đưa lên thành chiến lược trong thời kỳ mới từ những năm 80 của
thế kỷ XX đến nay.
Khi
thế giới hết lời khâm phục Việt Nam, thì những luận điệu xảo trá của các thế
lực thù địch trong và ngoài nước nhằm xuyên tạc, bôi đen, bóp méo sự thật, muốn
phủ nhận sạch trơn thành quả chống "giặc dịch" của chúng ta.
Chúng
cho rằng: Việt Nam chống được dịch Covid-19 là vì Việt Nam đàn áp nhân dân.
Chúng gọi những thôn, xã, phường cách ly là những "nhà tù" không hơn
không kém. Việt Nam không minh bạch thông tin, bóp nghẹt tự do ngôn luận để che
giấu tổn thất do dịch. Trắng trợn hơn, chúng còn cao giọng nói rằng Việt Nam
chống được dịch là vì thể chế “độc đảng”… Rõ ràng những luận điệu ấy còn nguy
hại hơn cả dịch. trong số những người lên giọng phủ nhận ấy có người lại đang
sống trên chính đất nước mình. Khi cả đất nước chống chọi với "giặc Covid-19",
những con người ấy cũng được chứng kiến và thụ hưởng thành quả chống dịch, được
cả guồng máy xã hội bảo vệ mạng sống…
Thành quả chống dịch của chúng ta, trong suốt thời gian
quan, không ai có thể phủ nhận được. Cả nước chúng sức, chung lòng vượt qua cái
chết bằng trí và lực của chính mình, ý chí quyết tâm từ Trung ương xuống các
địa phương để ổn định tình hình, kịp thời phát hiện và ngăn chặn dịch lây lan
trong cộng đồng, duy trì kết quả ngăn chặn và dập dịch hiệu quả.
Vậy nên, chúng ta hết sức tỉnh táo, cần kiên trì vạch
mặt, không để cho các thế lực thù địch bóp méo, bôi nhọ sự thật và thành tựu
của đất nước ta.
Khát vọng phát triển đất nước và đổi mới sáng tạo - Điểm nhấn của Đại hội lần thứ XIII của Đảng
GS, TS. PHÙNG HỮU PHÚ
Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương
TCCS - Trong bài viết “Chuẩn bị và tiến hành thật tốt Đại hội XIII của Đảng, đưa đất nước bước vào một giai đoạn phát triển mới”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng nhấn mạnh: “Tạo bước chuyển căn bản nền kinh tế sang mô hình tăng trưởng trên cơ sở sử dụng hiệu quả các nguồn lực, tiến bộ khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo… Xây dựng và phát huy giá trị văn hóa, sức mạnh con người Việt Nam; hoàn thiện và triển khai xây dựng hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người gắn với phát huy ý chí, khát vọng phát triển và sức mạnh con người Việt Nam trong thời kỳ mới”(1).
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng tiếp Đoàn học sinh, sinh viên tiêu biểu, xuất sắc _Ảnh: TTXVN
Nhiều điểm mới và dấu ấn nổi bật
1- Dự thảo Văn kiện chuẩn bị trình Đại hội XIII của Đảng có nhiều điểm mới. Xuất phát từ nhu cầu khách quan cấp thiết của thực tiễn đất nước và thế giới với nhiều thời cơ, thách thức đan xen, đặt ra nhiều vấn đề mới về lý luận và thực tiễn, đòi hỏi chúng ta phải vươn lên mạnh mẽ hơn, đổi mới đồng bộ, toàn diện hơn, ở trình độ cao hơn. Mới là do khả năng thực tế của đất nước sau gần 35 năm đổi mới với những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử và những bài học kinh nghiệm quý báu được đúc kết từ quá trình lao động, sáng tạo của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta; do đẩy mạnh hoạt động đối ngoại, tích cực hội nhập quốc tế thành công nên đã cho phép chúng ta tiến cùng thời đại, nắm bắt, dự báo, tiếp cận được những xu thế phát triển và những giá trị phổ quát của nhân loại - những nhân tố đó tạo nền tảng vững chắc để Việt Nam có thể phát triển nhanh, bền vững hơn ở tầm mức mới. Như vậy, những điểm mới của Dự thảo Văn kiện Đại hội XIII của Đảng phản ánh sự tương thích giữa nhu cầu phát triển khách quan của đất nước trong bối cảnh mới và năng lực tiếp tục đổi mới của Đảng và nhân dân ta.
Những điểm mới trong Dự thảo Văn kiện Đại hội XIII của Đảng không phải chỉ mới về câu chữ, mà mới từ cách tiếp cận, tầm bao quát, từ những tư tưởng chỉ đạo, mục tiêu phấn đấu và những định hướng phát triển đất nước trên cơ sở tổng kết nghiêm túc thực tiễn đổi mới đầy sáng tạo của nhân dân ta qua 30 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (Cương lĩnh năm 1991), trọng tâm là 10 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (bổ sung, phát triển năm 2011) và Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 2011- 2020, 5 năm thực hiện Nghị quyết Đại hội XII của Đảng; từ sự phân tích, dự báo xu thế phát triển của thế giới; nghiên cứu, tiếp thu các thành quả phát triển lý luận.
2- Từ khi đất nước tiến hành công cuộc đổi mới đến nay, mỗi kỳ đại hội Đảng đều có một số điểm nhấn tạo ấn tượng sâu đậm trong nhận thức của cán bộ, đảng viên và nhân dân, tạo sự thống nhất, đồng thuận, tin tưởng trong Đảng, trong xã hội. Điểm nhấn của Đại hội VI là Đại hội đổi mới; Đại hội VII là Đại hội đề ra Cương lĩnh phát triển đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội; Đại hội VIII là Đại hội đề ra chủ trương đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; Đại hội IX là Đại hội xác định kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là mô hình kinh tế tổng quát trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội; Đại hội X là Đại hội tổng kết 20 năm đổi mới, xác định mục tiêu đưa đất nước sớm ra khỏi tình trạng nước kém phát triển; Đại hội XI là Đại hội bổ sung, phát triển Cương lĩnh phát triển đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội và quyết định đổi mới mô hình tăng trưởng, cơ cấu lại nền kinh tế, hội nhập quốc tế; Đại hội XII là Đại hội chủ trương xây dựng, chỉnh đốn Đảng toàn diện về chính trị, tư tưởng, tổ chức, đạo đức, xây dựng hệ thống chính trị tinh gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả, nâng cao chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh của nền kinh tế... Vậy điểm nhấn của Đại hội XIII là gì?
Dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII của Đảng có những điểm nhấn, trong đó có hai thành tố mới được đề cập và nhấn mạnh nhiều lần, từ chủ đề Đại hội, quan điểm chỉ đạo, mục tiêu tổng quát, định hướng phát triển, nhiệm vụ trọng tâm, đột phá chiến lược. Đó là khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc với mục tiêu đến giữa thế kỷ XXI trở thành nước phát triển, theo định hướng xã hội chủ nghĩa và đổi mới sáng tạo. Đây có thể được xem là điểm nhấn trong Dự thảo Văn kiện và của Đại hội XIII, phản ánh nhận thức mới của Đảng về sức mạnh nội sinh và phương thức phát triển đất nước trong bối cảnh mới.
Khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc là nguồn lực nội sinh, là năng lượng tiềm tàng tạo thành sức mạnh vĩ đại của dân tộc trong thời kỳ mới
1- Khát vọng, theo cách hiểu phổ quát, là một trạng thái tinh thần, phản ánh sự ước ao, “mong muốn, đòi hỏi với một sự thôi thúc mạnh mẽ”(2). Kết Đ. Ha-reo (Keith D. Harrell) - thuyết trình gia nổi tiếng nước Mỹ, trong nhiều tác phẩm(3) đã trình bày sâu sắc, sinh động ý nghĩa của khát vọng như là một dạng thức tích cực của thái độ con người đối với cuộc sống. Từ triết lý “thái độ là tất cả”, Kết Đ. Ha-reo đã phân tích ý nghĩa lớn lao của khát vọng. Theo ông, khát vọng chính là nguồn động lực có sức mạnh vô biên trong mỗi con người, được thể hiện qua những hoạt động không ngơi nghỉ để con người không bao giờ từ bỏ ước mơ, không bao giờ khuất phục trước hoàn cảnh.
Khát vọng phát triển của một dân tộc là sự cộng hưởng những khát vọng vươn lên của cộng đồng, của con người cùng quốc gia - dân tộc, tạo thành nguồn năng lượng nội sinh to lớn, sống động và sức mạnh vô song. Đó chính là động lực trung tâm của một quốc gia - dân tộc trên con đường đi tới tương lai(4). Đối với Việt Nam, một dân tộc có truyền thống đoàn kết, văn hiến, anh hùng, khát vọng phát triển đất nước thật sự là một sức mạnh nội sinh phi thường, cội nguồn tạo nên những kỳ tích trong suốt tiến trình hàng nghìn năm dựng nước, giữ nước.
2- Thời trung đại, Việt Nam đánh thắng tất cả các cuộc chiến tranh xâm lược của phong kiến phương Bắc, giữ vững nền độc lập dân tộc, sáng tạo nên nền văn minh Đại Việt rực rỡ không phải chủ yếu bằng tiềm năng quân sự, bằng sức mạnh vật chất, mà trước hết và chủ yếu bằng sức mạnh quật khởi vĩ đại bắt nguồn từ khát vọng về chủ quyền quốc gia: “Sông núi nước Nam vua Nam ở” (Lý Thường Kiệt), về một quốc gia Đại Việt “Vốn xây nền văn hiến đã lâu; núi sông, bờ cõi đã chia, phong tục Bắc, Nam cũng khác” (Nguyễn Trãi) và khát vọng về một đất nước phú cường “Non sông nghìn thuở vững âu vàng” (Trần Nhân Tông).
Trong thời đại Hồ Chí Minh, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, nhân dân Việt Nam đã đập tan gông xiềng áp bức, bóc lột của đế quốc, phong kiến, xây dựng và bảo vệ Nhà nước cách mạng; đánh thắng các thế lực xâm lược hùng mạnh, bảo vệ độc lập, chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, thống nhất đất nước, đưa cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội. Những chiến công oanh liệt đó được tạo nên bằng sức mạnh vô địch của chủ nghĩa yêu nước, chủ nghĩa anh hùng cách mạng khởi nguồn từ khát vọng mãnh liệt được Chủ tịch Hồ Chí Minh khái quát thành chân lý:“Chúng ta thà hy sinh tất cả, chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm nô lệ”(5); “Không có gì quý hơn độc lập, tự do”(6); Nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một, “Sông có thể cạn, núi có thể mòn, song chân lý ấy không bao giờ thay đổi”(7).
Sau khi đất nước thống nhất, tiến hành công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội trên phạm vi cả nước, với khát vọng chiến thắng đói nghèo, lạc hậu, nhân dân đồng lòng tin theo Đảng tiến hành sự nghiệp đổi mới. Khát vọng ấm no, hạnh phúc đã chuyển hóa thành sức mạnh to lớn đưa đất nước vượt qua cuộc khủng hoảng kinh tế - xã hội trầm trọng trong những năm 80, đầu những năm 90 của thế kỷ XX; vượt qua cuộc chấn động chính trị toàn cầu khi mô hình chủ nghĩa xã hội ở Liên bang Xô viết và Đông Âu sụp đổ, cùng những thử thách khắc nghiệt do tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế, tài chính khu vực những năm 1997 - 1998 và cuộc khủng hoảng tài chính, suy giảm kinh tế toàn cầu những năm 2008 - 2009, đưa đất nước ra khỏi tình trạng nước nghèo, kém phát triển, trở thành nước đang phát triển, có thu nhập trung bình; vượt lên, kiềm chế thành công đại dịch Covid-19, hạn chế đến mức thấp nhất những tổn thất do dịch bệnh gây ra, ổn định kinh tế - xã hội, bảo đảm đời sống nhân dân, khôi phục, duy trì tăng trưởng. Khát vọng vươn lên của dân tộc được phản ánh cụ thể và vô cùng sinh động qua khát vọng chiến thắng của Đội bóng U23 Việt Nam trong năm 2018, 2019 trên đấu trường khu vực và châu lục. Một đội ngũ cầu thủ được đào tạo bài bản; được tổ chức chặt chẽ, hợp lý; được dẫn dắt bởi một đấu pháp khoa học và, đặc biệt với khát vọng Việt Nam chiến thắng, Việt Nam vô địch đã tạo nên kỳ tích trên sân cỏ của Đội U23, thổi bùng lên khát vọng vươn lên mãnh liệt của cả dân tộc. Đây chính là thước đo và cũng là minh chứng cho sức mạnh kỳ diệu của khát vọng vươn lên của toàn dân tộc.
Khát vọng Việt Nam chiến thắng, Việt Nam vô địch đã tạo nên kỳ tích trên sân cỏ của Đội U23, thổi bùng lên khát vọng vươn lên mãnh liệt của cả dân tộc _Ảnh: Tư liệu
3- Bước vào thập niên thứ ba của thế kỷ XXI, trong Dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII, Đảng chủ trương khơi dậy ở một tầm cao mới khát vọng phát triển đất nước Việt Nam phồn vinh, hạnh phúc.
Khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc không phải là một huyễn tưởng xuất phát từ ngẫu hứng chủ quan, duy ý chí, mà là một khát vọng bắt nguồn từ niềm tin vững chắc vào cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín của đất nước sau gần 35 năm tiến hành công cuộc đổi mới; vào bản lĩnh và những kinh nghiệm dày dạn mà Đảng, nhân dân ta đã kiểm nghiệm, đúc kết trong thực tiễn lao động, sáng tạo suốt mấy chục năm qua. Đó cũng không phải là khát vọng giản đơn, xuôi chiều, mà là khát vọng được bồi đắp trên cơ sở phân tích, dự báo, lường đoán kỹ lưỡng những thời cơ, thuận lợi có thể nắm bắt, phát huy; đồng thời, tỉnh táo cân nhắc, tính toán những khó khăn, thách thức bên ngoài, những yếu kém, trở ngại bên trong cần phải kiên quyết khắc phục, thích ứng, vượt qua với phương châm “dĩ bất biến ứng vạn biến”, nhạy bén chớp thời cơ, chủ động ứng phó với nguy cơ, chuyển hóa nguy cơ thành vận hội phát triển.
Khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc không chỉ là mơ ước mà là khát vọng mang sức sống hiện thực, được hình thành, bồi đắp trên một cơ tầng khoa học về lộ trình hướng đích với những bước đi được dự liệu rõ ràng. Kế thừa, hoàn thiện những mục tiêu đã được xác định từ những đại hội Đảng trước đây; căn cứ vào điều kiện, khả năng thực tế của đất nước và xu thế phát triển của thế giới, Dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII xác định các mục tiêu cụ thể: Phấn đấu đến năm 2025, nước ta là nước đang phát triển, có công nghiệp theo hướng hiện đại, vượt qua mức thu nhập trung bình thấp; đến năm 2030, là nước đang phát triển, có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao; đến năm 2045, trở thành nước phát triển, thu nhập cao.
Khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc gắn liền với quá trình xây dựng và phát huy hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa và giá trị chuẩn mực, cùng sức mạnh con người Việt Nam trong thời kỳ mới(8), gắn liền với phát huy đồng bộ hệ động lực phát triển: dân chủ xã hội chủ nghĩa; đại đoàn kết toàn dân tộc; sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị; nguồn nhân lực chất lượng cao, nhân tài; khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo...(9).
Đổi mới sáng tạo - động lực thúc đẩy mạnh mẽ công cuộc tiếp tục đổi mới toàn diện, đồng bộ
1- Chân lý là cụ thể, cách mạng là sáng tạo. Đổi mới là một quá trình tạo ra những biến đổi có tính cách mạng.Đổi mới và sáng tạo là hai mặt có quan hệ mật thiết với nhau trong một quá trình phát triển. Trong đổi mới có sáng tạo; sáng tạo gắn liền với đổi mới.Công cuộc đổi mới do Đảng khởi xướng, lãnh đạo từ năm 1986 đến nay là một công trình sáng tạo vĩ đại của toàn Đảng, toàn dân ta. Đó là một quá trình sáng tạo liên tục nhằm xóa bỏ cái cũ, xây dựng cái mới từ gốc đến ngọn, tạo ra cả lực lượng sản xuất mới lẫn quan hệ sản xuất mới, cả cơ sở kinh tế lẫn thượng tầng kiến trúc mới, cả đời sống vật chất mới lẫn đời sống tinh thần mới(10).
Đổi mới mạnh mẽ hơn, hiệu quả hơn trên nền tảng sáng tạo và ứng dụng các thành tựu khoa học, công nghệ để tạo ra chất lượng mới, những giá trị mới trong phát triển kinh tế - xã hội _Ảnh: TTXVN
Sự nghiệp đổi mới kết tinh thành quả sáng tạo của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân trên các lĩnh vực của đời sống đất nước, trên mọi địa bàn với những cấp độ, trình độ khác nhau, từ thấp đến cao, từ bộ phận đến tổng thể, từ chưa hoàn chỉnh đến hoàn chỉnh, phù hợp với điều kiện và trình độ phát triển kinh tế - xã hội trong từng giai đoạn. Đổi mới bắt đầu từ sự tổng kết thực tiễn, đúc rút những kinh nghiệm thành công và chưa thành công, trên cơ sở đó tìm tòi, sáng tạo cách nghĩ, cách làm mới. Đại hội VI của Đảng khởi xướng công cuộc đổi mới chính là bắt đầu từ những bài học vô cùng sâu sắc được đúc kết từ thực tiễn những năm trước đổi mới và sự tổng kết những mô hình mới, những cách làm sáng tạo của nhân dân. Bước vào giai đoạn đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, sáng tạo được nâng lên tầm mức mới, dựa trên sự cải tiến, ứng dụng tiến bộ khoa học, công nghệ vào lãnh đạo, quản lý, sản xuất, kinh doanh, tạo ra sự phát triển trên các lĩnh vực, các khu vực, các địa bàn... Trình độ sáng tạo trong giai đoạn này có bước tiến mới. Những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử của đất nước trong gần 35 năm qua gắn liền với quá trình đổi mới, sáng tạo bền bỉ của toàn Đảng, toàn dân. Tuy nhiên, do trình độ khoa học, công nghệ và trình độ phát triển kinh tế - xã hội của đất nước còn thấp nên cấp độ, hiệu quả sáng tạo ở nước ta còn hạn chế, chưa đủ sức tạo ra những bước phát triển đột phá.
2- Hiện nay, thế giới đang bước vào một thời kỳ phát triển mới. Cuộc cách mạng công nghệ mới, được gọi là cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, đang diễn ra với quy mô lớn, tốc độ rất nhanh chưa từng có tiền lệ, với những đột phá về công nghệ, nhất là trên các lĩnh vực trí tuệ nhân tạo, công nghệ người máy, in-tơ-nét kết nối vạn vật, công nghệ na-nô, công nghệ sinh học, khoa học vật liệu... Những đột phá từ sự tương tác, thúc đẩy nhau của công nghệ đang tạo ra một thế giới số hóa, tự động hóa, mọi hoạt động ngày càng hiệu quả hơn, thông minh hơn. Cách mạng công nghiệp lần thứ tư tác động mạnh mẽ đến tất cả các quốc gia, tạo ra cả thời cơ và thách thức với nhiều đột biến trong quản lý, quốc phòng, an ninh, sản xuất, kinh doanh, môi trường, sinh hoạt và đời sống xã hội, con người(11).
Các nước đều chú trọng xây dựng, thực thi chiến lược tận dụng thành tựu và ứng phó với những thách thức của Cách mạng công nghiệp lần thứ tư - yếu tố quyết định sự phát triển bứt phá hay chậm trễ, tụt hậu của một quốc gia. Đổi mới sáng tạo là tư duy mới trong chiến lược phát triển của hầu hết các quốc gia và trở thành ngôn ngữ chung có ý nghĩa toàn cầu, thể hiện một cấp độ mới, trình độ mới của sáng tạo, đổi mới, phát triển - đổi mới mạnh mẽ hơn, hiệu quả hơn trên nền tảng sáng tạo và ứng dụng các thành tựu khoa học, công nghệ để tạo ra chất lượng mới, những giá trị mới trong phát triển kinh tế - xã hội nói chung, trong sản phẩm hàng hóa nói riêng. Phát triển hệ thống đổi mới sáng tạo quốc gia, nâng cao chỉ số đổi mới sáng tạo là công việc đang thu hút sự nỗ lực của các nước, các cộng đồng lao động sáng tạo trên toàn thế giới.
3- Với tư duy nhạy bén, những năm qua, Đảng và Nhà nước ta đã lãnh đạo, chỉ đạo các cấp, các ngành đẩy mạnh ứng dụng, phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, nghiên cứu nắm bắt, nâng cao năng lực tiếp cận và và chủ động tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Đặc biệt, ngày 27-9-2019, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 52-NQ/TW “Về một số chủ trương, chính sách chủ động tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư”. Nghị quyết nêu 4 quan điểm chỉ đạo, trong đó nhấn mạnh: “Chủ động, tích cực tham gia cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư là yêu cầu tất yếu khách quan; là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược đặc biệt quan trọng, vừa cấp bách, vừa lâu dài của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội..., coi đó là giải pháp đột phá với bước đi và lộ trình phù hợp là cơ hội dể Việt Nam bứt phá trong phát tiển kinh tế - xã hội”; “Cách mạng công nghiệp lần thứ tư yêu cầu phải đổi mới tư duy về quản lý kinh tế, quản lý xã hội, xây dựng, hoàn thiện thể chế cho phù hợp. Cần có cách tiếp cận mở, sáng tạo, cho thí điểm những vấn đề thực tiễn mới đặt ra, tạo mọi thuận lợi cho đổi mới sáng tạo”(12).
Cách mạng công nghiệp lần thứ tư yêu cầu phải đổi mới tư duy về quản lý kinh tế, quản lý xã hội, xây dựng, hoàn thiện thể chế cho phù hợp (Trong ảnh: Trung tâm Giám sát, điều hành đô thị thông minh tỉnh Thừa Thiên Huế - mô hình trung tâm giám sát, điều hành đô thị thông minh cấp tỉnh đầu tiên ở Việt Nam) _Ảnh: Tư liệu
Tư duy nhạy bén và tinh thần của Nghị quyết số 52-NQ/TW của Bộ Chính trị được khẳng định, nâng tầm trong Dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII, và đổi mới sáng tạo có thể được xem là một điểm nhấn của Đại hội.
4- Cần hiểu đúng về đổi mới sáng tạo để thống nhất nhận thức, hành động trong toàn Đảng, toàn xã hội.
Đổi mới sáng tạo với triết lý không có gì là không thể là thuộc tính quan trọng của Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, phản ánh tư duy và phương thức phát triển mới mang tính phổ biến của toàn nhân loại. Việt Nam hội nhập quốc tế ngày càng trực tiếp, sâu rộng, do đó chúng ta cần tiếp cận, tiếp thu những tinh hoa văn hóa nhân loại, những giá trị trí tuệ mới, những kinh nghiệm thành công của thế giới để tiến cùng thời đại. Hơn nữa, đổi mới sáng tạo chính là sự phát triển hợp quy luật ở tầm vóc mới, trình độ mới của quá trình đổi mới vốn có của Đảng, nhân dân ta trong hơn ba thập niên qua; là động lực để tiếp tục đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới đáp ứng yêu cầu dựng xây đất nước trong thời kỳ mới. Chủ tịch Hồ Chí Minh là hiện thân của đổi mới, sáng tạo. Sinh thời, Người căn dặn: Thế giới ngày ngày đổi mới, xã hội ngày một phát triển, nhân dân ngày càng tiến bộ, do vậy cán bộ, đảng viên không thể “giữ lấy cái kẹp giấy cũ không thay đổi”(13), mà tư tưởng, hành động cũng phải phát triển.
Đổi mới sáng tạo phải được tiến hành đồng thời, đồng bộ cả về tư duy và hành động, phải “đổi mới cách nghĩ, cách làm, đổi mới tư duy, nhất là tư duy kinh tế, đổi mới phong cách làm việc, đổi mới tổ chức và cán bộ”(14).
Công cuộc đổi mới ở nước ta được bắt đầu từ sự đổi mới tư duy của Đảng, trước hết là tư duy kinh tế, theo nguyên tắc tôn trọng và làm theo quy luật khách quan. Bối cảnh của thế giới ngày nay đang xuất hiện rất nhiều vấn đề lý luận và thực tiễn mới mẻ, đòi hỏi Đảng phải tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy, nâng tầm trí tuệ, dẫn dắt đất nước tiến kịp và tiến cùng thời đại. Chủ tịch Hồ Chí Minh là tấm gương mẫu mực, ngời sáng về phong cách tư duy đổi mới: nhạy bén nắm bắt diễn biến lịch sử, chủ động tranh thủ thời cơ, giữ vững nguyên tắc và mạnh dạn sáng tạo, kịp thời đổi mới, gắn liền lý luận với thực tiễn(15). Đổi mới sáng tạo về tư duy cần nắm vững và xử lý tốt mối quan hệ giữa “kiên định và đổi mới, vận dụng sáng tạo” theo phương pháp biện chứng của chủ nghĩa Mác - Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh. Kiên định phải gắn liền với sáng tạo và sáng tạo phải trên cơ sở kiên định, phù hợp với thực tiễn, với yêu cầu đổi mới, hội nhập, phát triển đất nước. Kiên định một cách máy móc thì dễ dẫn đến giáo điều, cứng nhắc, bảo thủ, trì trệ, nhưng nếu không kiên định, mà đổi mới sáng tạo một cách vô nguyên tắc cũng rất dễ rơi vào chủ nghĩa xét lại, chệch hướng, “đổi màu”(16).
Trong hoạt động thực tiễn, đổi mới sáng tạo phải được triển khai toàn diện trên các lĩnh vực với nhiều giải pháp đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm, với lộ trình, bước đi được tính toán kỹ lưỡng, khoa học, phù hợp với điều kiện thực tế đất nước, tránh nôn nóng, duy ý chí dẫn đến phiêu lưu, mạo hiểm hoặc bàng quan, do dự, ngại khó, ngại khổ, chậm trễ, bỏ lỡ thời cơ phát triển. Cần chú trọng xây dựng môi trường thể chế thuận lợi; tập trung phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao; đẩy mạnh nghiên cứu, chuyển giao, ứng dụng khoa học, công nghệ; thúc đẩy phát triển hạ tầng thông tin, viễn thông..., tạo những tiền đề thiết yếu để thực hiện đổi mới sáng tạo có kết quả. Ưu tiên thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong phát triển công nghệ số, thực hiện chuyển đổi số trên các lĩnh vực kinh tế, xã hội, quản trị..., từng bước hình thành kinh tế số, xã hội số, chính phủ số, tạo ra những giá trị mới và sức mạnh tổng hợp mới của đất nước. Thước đo tính hợp lý của đổi mới sáng tạo là hiệu quả phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân theo chân lý Hồ Chí Minh: “Chân lý là cái gì có lợi cho Tổ quốc, cho nhân dân. Cái gì trái với lợi ích của Tổ quốc, của nhân dân tức là không phải chân lý”(17).
Đổi mới sáng tạo là sự nghiệp của toàn Đảng, toàn dân,trong đó đội ngũ cán bộ, đảng viên, đặc biệt là đội ngũ cán bộ cấp chiến lược, những người đứng đầu cấp ủy, chính quyền các cấp, phải đi tiên phong, nêu gương sáng, dám nghĩ, dám làm, dám đột phá vì sự nghiệp chung; đội ngũ trí thức, doanh nhân đóng vai trò nòng cốt trong khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo doanh nghiệp; động viên, phát huy vai trò chủ thể và sức sáng tạo vĩ đại của nhân dân; và qua đó, hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Việt Nam.
Với khát vọng xây dựng đất nước Việt Nam phồn vinh, hạnh phúc được thúc đẩy bằng động lực đổi mới sáng tạo, nhất định đất nước ta sẽ “bước tới đài vinh quang để sánh vai với các cường quốc năm châu”(18) trong thế kỷ XXI, như tâm nguyện của Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại và mong ước cháy bỏng của toàn dân tộc ta./.
Thủ tướng: Xử lý nghiêm các vi phạm dẫn đến lây nhiễm COVID-19 ra cộng đồng
Chiều 1/12, tại trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chủ trì cuộc họp của Chính phủ về các biện pháp phòng, chống COVID-19.
Thủ tướng yêu cầu kiểm điểm trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong việc không tuân thủ quy định về cách ly, phòng chống dịch, dẫn đến xuất hiện các ca lây nhiễm trong cộng đồng thời gian vừa qua.
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu. Ảnh: Thống Nhất/TTXVN
Theo báo cáo của lãnh đạo Thành phố Hồ Chí Minh, từ ngày 28/11 đến nay, trên địa bàn thành phố xuất hiện 4 trường hợp mắc COVID-19. Bắt đầu từ ca bệnh 1342 là nam tiếp viên của Hãng Hàng không quốc gia Vietnam Airlines. Tiếp viên này bay từ nước ngoài về, các hành khách trên chuyến bay sau này đều có kết quả xét nghiệm âm tính với SARS-Cov-2. Tuy nhiên, trong quá trình cách ly tại khu cách ly của Vietnam Airlines, bệnh nhân 1342 đã tiếp xúc với một người khác mà người này sau đó được xác định mắc COVID-19.
Sau khi xét nghiệm 2 lần cho kết quả âm tính (ngày 15 và 18/11), bệnh nhân 1342 được cho về cách ly tại nhà trọ (P305, lầu 3 (tầng 4), số 50 Bạch Đằng, Phường 2, quận Tân Bình, thành phố Hồ Chí Minh). Trong quá trình cách ly tiếp viên này có tiếp xúc trực tiếp với 3 người, gồm: mẹ đẻ và hai người bạn (một nam, một nữ).
Khi tiếp viên hàng không được kết quả xét nghiệm khẳng định dương tính với SARS-CoV-2 thì người bạn nam tiếp xúc với bệnh nhân này cũng được lấy mẫu xét nghiệm và kết quả cho thấy anh này dương tính với SARS-CoV-2. Đây chính là bệnh nhân 1347. Sau khi tiếp xúc với bệnh nhân 1342, bệnh nhân 1347 vẫn tiếp tục đi dạy học, tiếp xúc với nhiều người, làm cho 2 người khác mắc COVID-19.
Ban Chỉ đạo phòng, chống COVID-19 Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu. Ảnh: Thống Nhất/TTXVN
Một trường hợp lây nhiễm từ bệnh nhân 1347 là bệnh nhi nam, 1 tuổi, trú ở Quận 6, Thành phố Hồ Chí Minh. Bệnh nhi có tiền sử tiếp xúc gần với BN1347 vào các ngày 22, 23, 25, 27/11 (bố mẹ bệnh nhi nhờ bệnh nhân 1347 trông hộ bé). Ngày 30/11, sau khi biết thông tin bệnh nhân 1347 dương tính với COVID-19, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa bệnh tật TPHCM đã truy vết và đưa bé cùng mẹ bé đi cách ly tập trung tại Bệnh viện Nhi đồng Thành phố Hồ Chí Minh, bố bé và các thành viên trong gia đình được cách ly tại nhà. Bé được lấy mẫu, xét nghiệm và có kết quả dương tính với SARS-CoV-2 vào đêm 30/11.
Tổng số các ca có tiếp xúc với các bệnh nhân COVID-19 là 513 người theo kết quả truy vết ban đầu, trong đó tiếp xúc gần (F1) là 99 người. Những trường hợp này đã được đã cách ly, lấy mẫu xét nghiệm toàn bộ, trong đó có 81 trường hợp âm tính, 18 trường hợp đang chờ kết quả. Có 414 trường hợp tiếp xúc với người tiếp xúc gần (F2) là, được cách ly tại nhà, trong đó 337 trường hợp đã được lấy mẫu xét nghiệm cho kết quả 123 trường hợp âm tính với SARS-CoV-2, số còn lại đang chờ kết quả xét nghiệm.
Đến 6h00 ngày 1/12/2020, số trường hợp mắc COVID-19 được xác định liên quan đến bệnh nhân 1347 là 2 ca, 204 trường hợp tiếp xúc có kết quả âm tính với SARS-CoV-2. Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM tiếp tục điều tra, lấy mẫu xét nghiệm, cách ly 506 trường hợp, trong đó cách ly tập trung 111 trường hợp, cách ly tại nhà 395 trường hợp; đồng thời phong tỏa các địa điểm mà 2 bệnh nhân từng đến.
Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long phát biểu tại cuộc họp. Ảnh: Thống Nhất/TTXVN
Báo cáo tại cuộc họp, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long cho biết, việc điều tra dịch tễ xác định, Vietnam Airlines và bệnh nhân 1342, tức tiếp viên hàng không của hãng này, đều đã vi phạm nghiêm trọng quy định về cách ly. Cụ thể, kết quả xác minh cho thấy, bệnh nhân 1342 lây trong cơ sở cách ly tập trung từ bệnh nhân 1325 do không tuân thủ quy định cách ly, tiếp xúc với người khác trong cơ sở cách ly tập trung. Trường hợp bệnh nhân 1347 bị lây nhiễm do bệnh nhân 1342 không tuân thủ các quy định cách ly tại nhà.
Theo Bộ trưởng Nguyễn Thanh Long, xác định trách nhiệm cá nhân, tổ chức liên quan, căn cứ Luật Phòng chống bệnh truyền nhiễm, các văn bản hướng dẫn thi hành luật, văn bản phòng, chống COVID-19 thì có thể khẳng định, bệnh nhân 1342 đã vi phạm nghiêm trọng quy định về phòng, chống COVID-19 và quy định cách ly tại khu cách ly tập trung của tổ bay và cách ly tổ bay tại nhà. Có 2 hành vi vi phạm nghiêm trọng, là ngay trong khu cách ly tập trung đã vi phạm tiếp xúc với bệnh nhân khác và lây; đồng thời trong thời gian cách ly tại nhà bệnh nhân này vẫn lại tiếp xúc với người khác.
Cũng theo Bộ trưởng Nguyễn Thanh Long, khu cách ly do Vietnam Airlines quản lý cũng không tuân thủ các quy định về cách ly y tế, phòng, chống COVID-19 tại cơ sở cách ly tập trung. Theo quy định của Bộ Y tế, khi phát hiện bệnh nhân dương tính với SARS-CoV-2 thì ngay lập tức phải đưa các đối tượng tiếp xúc cách ly tập trung 14 ngày, nhưng trên thực tế đối tượng lại được về cách ly tại nhà. Cùng với đó, khu quản lý nhà trọ ở Phường 2, quận Tân Bình cũng không thực hiện đúng quy định về các biện pháp cách ly tại nhà.
Chỉ đạo tại phiên họp, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân vi phạm các quy định phòng, chống dịch, đồng thời chỉ đạo phải xử lý nghiêm cả tổ chức và cá nhân vi phạm theo quy định để làm gương.
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc phát biểu. Ảnh: Thống Nhất/TTXVN
Phát biểu chỉ đạo tại cuộc họp, trước diễn biến mới về tình hình dịch bệnh ở Thành phố Hồ Chí Minh, Thủ tướng yêu cầu cần bình tĩnh, nêu cao tinh thần cảnh giác, thực hiện nghiêm túc biện pháp 5K; trước hết là 2K gồm: đeo khẩu trang và khử khuẩn. Thủ tướng nêu rõ, đây là biện pháp đơn giản, dễ làm nhưng hết sức hiệu quả, bởi một số nước thất bại chính là do không tuân thủ đeo khẩu trang. Thủ tướng cũng lưu ý rằng ở nước ta, nhiều trường học, bệnh viện, siêu thị chưa làm tốt các biện pháp này. Các thành phố phố lớn, đô thị như Đà Nẵng, Cần Thơ, Hải Phòng và các nơi có nguy cơ dịch bệnh đều phải thực hiện tốt biện pháp này.
Từ kinh nghiệm của hai đợt dịch trước, Thủ tướng nhấn mạnh, cần tiếp tục thực hiện kiểm soát chặt chẽ dịch COVID-19 từ bên ngoài, khoanh vùng dập dịch từ bên trong và chữa trị kịp thời, nhanh chóng cho người bệnh. Nhất là hiện nay, nguy cơ lây nhiễm dịch bệnh từ bên ngoài vào trong nước là rất cao bởi có số lượng lớn người Việt Nam về nước.
Thủ tướng yêu cầu Thành phố Hồ Chí Minh thực hiện cấp bách, thần tốc việc điều tra truy vết, cách ly mọi đối tượng F1, F2, không để vòng tuần hoàn thứ 3 lây nhiễm dịch ra cộng đồng. Thành phố Hồ Chí Minh không bị coi là ổ dịch mà là nơi lây nhiễm từ bên ngoài.
Để làm rõ trách nhiệm để xảy ra lây nhiễm mang về thành phố, Thủ tướng yêu cầu Bộ Giao thông Vận tải chủ trì, chỉ đạo làm rõ trách nhiệm và xác định đây là vi phạm nghiêm trọng cần xử lý nghiêm tổ chức cá nhân liên quan, báo cáo Thủ tướng Chính phủ. Bộ Y tế, Thành phố Hồ Chí Minh giám sát việc này, không thể không xử lý để răn đen, giáo dục chung, nhất là tại các khu y tế tập trung.
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chỉ đạo, các địa phương không được lơ là, chủ quan, bởi dịch có thể xuất hiện bất cứ lúc nào. Theo đó, Người đứng đầu Chính phủ yêu cầu Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố phải kiểm tra, đôn đốc quyết liệt thực hiện; tránh tâm lý chủ quan. Sự việc vừa qua là bài học cần rút kinh nghiệm sâu sắc, nhất là ngành y tế. Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương khi tiếp khách nước ngoài hoặc người từ nước ngoài về thì phải hỏi ý kiến của Bộ Y tế.
Thành viên Ban Chỉ đạo quốc gia phòng, chống dịch COVID-19 tham dự cuộc họp. Ảnh: Thống Nhất/TTXVN
Tại cuộc họp, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cũng đồng ý tạm dừng các chuyến bay thương mại, chỉ thực hiện các chuyến bay đưa người Việt Nam về nước đối với các trường hợp đủ điều kiện. Các hãng hàng không của Việt Nam khi có chuyến bay về nước phải thực hiện nghiêm túc các quy định về cách ly đối với tổ bay.
Thủ tướng cũng chỉ đạo Bộ Quốc phòng, Bộ Công an quản lý chặt chẽ biên giới và hoạt động xuất nhập cảnh. Các bộ, ngành, địa phương tiếp tục dừng các hoạt động đông người không cần thiết. Các chương trình đông người nếu diễn ra phải thực hiện các biện pháp phòng, chống dịch theo quy định. Cần thực hiện giãn cách xã hội với các khu vực có nguy cơ cao và có chủ trương khoanh vùng hợp lý.
Thủ tướng yêu cầu các cơ quan truyền thông, tiếp tục tuyên truyền để thấy rằng đại dịch COVID-19 vẫn rất nghiêm trọng, không được chủ quan. Cần tiếp tục hướng dẫn người dân hiểu và phòng, chống dịch bệnh hiệu quả. Cần ngăn chặn với các thông tin xuyên tạc, bịa đặt về dịch bệnh gây hoang mang dư luận.
Thủ tướng cũng yêu cầu ngành y tế cần sớm hợp tác với nước ngoài để sản xuất vắc xin, khi cần thiết thì có thể tính toán mua vắc xin phục vụ nhu cầu trong nước. Bộ Y tế cần có phương án cụ về vấn đề này để báo cáo Thường trực Chính phủ cho ý kiến.
Thủ tướng cũng cho biết, sau cuộc họp này, Thủ tướng sẽ ban hành công điện hoặc Chỉ thị về phòng, chống COVID-19 để các bộ, ngành, địa phương và nhân dân thực hiện.
Tổng Bí thư yêu cầu tập trung hoàn hiện cơ chế kiểm tra, giám sát đối với công tác cán bộ; chống tham nhũng, lãng phí, chống tư tưởng quyền anh, quyền tôi, "cua cậy càng, cá cậy vây". Công tác kiểm tra Đảng, theo Tổng Bí thư, phải là việc làm thường xuyên, có tính phòng ngừa, ngăn chặn hành vi vi phạm của cán bộ, Đảng viên với mục đích "trị bệnh cứu người", giữ được cán bộ. Từ kết quả xử lý nhiều tổ chức, Đảng viên vi phạm, góp phần quan trọng đấu tranh chống tham nhũng, Tổng Bí thư muốn, thời gian tới ngành chú trọng kiểm tra, giám sát cán bộ có biểu hiện tham nhũng; bị nhiều phản ánh, tố cáo tham nhũng; cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp và cán bộ được quy hoạch vào các vị trí lãnh đạo, quản lý. Kiên quyết xử lý nghiêm những tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm trong công tác cán bộ. Khắc phục cho được tình trạng nể nang, né tránh, ngại va chạm trong công tác kiểm tra, giám sát. Tôi đề nghị Ủy ban Kiểm tra Trung ương tăng cường chỉ đạo ủy ban kiểm tra cấp dưới trong công tác kiểm tra, giám sát, thi hành kỷ luật đảng; tránh tình trạng "trông chờ, nghe ngóng", "nhẹ trên, nặng dưới" hoặc bao che sai phạm của các địa phương, cơ quan, đơn vị. Cơ quan kiểm tra cần thật sự là "thanh bảo kiếm" sắc bén, có phẩm chất đạo đức trong sáng, trong sạch, chí công vô tư, có dũng khí đấu tranh ngăn chặn những việc làm sai trái, lợi ích nhóm, mưu lợi cá nhân. "Cán bộ kiểm tra phải là chiến sĩ kiên cường, có bản lĩnh, đặc biệt phải có dũng khí đấu tranh, chính trực và hơn ai hết phải liêm, phải sạch. Không liêm, không sạch thì không nói được ai, không kiểm tra, giám sát, không kỷ luật được người khác. Phải chống tiêu cực ngay trong các cơ quan và cá nhân những người làm công tác chống tiêu cực. Phải là những "Bao Công" trong thời đại mới" - Tổng Bí thư nói. Chia sẻ nhiệm vụ của ngành tới đây hết sức nặng nề, cán bộ kiểm tra luôn phải đối mặt, đấu tranh với những sai phạm, tiêu cực của đồng chí, đồng đội và cả những người thân; luôn phải đấu tranh với chính mình để không phạm phải những cám dỗ đời thường… là những thách thức không nhỏ, Tổng Bí thư nhận định, vị trí, vai trò, uy tín của UB Kiểm tra Trung ương đang được đề cao, quyền hạn được mở rộng, cần ra quân mạnh mẽ hơn nữa để nhiệm kỳ tới của Đảng công tác kiểm tra sẽ có bước tiến mới, mạnh mẽ, quyết liệt hơn, đạt kết quả cao hơn.
