Thứ Hai, 2 tháng 2, 2026

TÌM HIỂU GIÚP BẠN: BỨC ẢNH QUÝ CHỤP NGUYỄN ÁI QUỐC VÀ 2 CHIẾN SĨ CỘNG SẢN TRƯƠNG THÁI LÔI VÀ SEN KATAYAMA TRÊN TẠP CHÍ NGỌN LỬA NHỎ CÁCH ĐÂY 102 NĂM!

     Tạp chí Ngọn lửa nhỏ -Ogoniok (Огонёк)- là một trong những ấn phẩm lâu đời nhất ở nước Nga (xuất bản từ 1899). Dưới thời Liên Xô, tạp chí được xuất bản trở lại vào năm 1923 và có sức ảnh hưởng rất mạnh đến dư luận, khi số lượng tăng chóng mặt. Vào cuối năm 1923, số lượng phát hành của tạp chí lên tới 42 nghìn bản, một năm sau đó nó đã tăng lên 125 nghìn bản, và vào năm 1925 nó đạt nửa triệu bản.

Cũng trong năm "tái xuất giang hồ" này, số 39 của tạp chí Ngọn lửa nhỏ (ra ngày 23/12/1923) đã đăng ảnh chân dung, bài phỏng vấn người thanh niên yêu nước Nguyễn Ái Quốc dưới tiêu đề "Thăm một chiến sĩ cộng sản quốc tế" (В ГОСТЯХ У КОМИНТЕРНЩИКА). Thời điểm này, Nguyễn Ái Quốc đã ở nước Nga Xô viết được gần nửa năm, đã được bầu vào Đoàn Chủ tịch Hội đồng quốc tế nông dân (10/1923). Tác giả của bài báo là nhà thơ Xô viết Osiv Maldenstam, đã có những dòng như sau về người cộng sản đến từ Đông Dương: "Từ Nguyễn Ái Quốc đã toả ra một thứ văn hoá, không phải văn hoá Âu châu, mà có lẽ là một nền văn hoá tương lai.”

Chưa hết!

Trong quá trình tìm hiểu về Bác Hồ trong những năm tháng hoạt động ở Liên Xô, mình may mắn tìm được tạp chí Ngọn lửa nhỏ số 12 (51) năm 1924, tiếp tục đăng một bài viết có nhắc đến Nguyễn Ái Quốc và đăng ảnh của Người. Tức chỉ mấy tháng sau khi đăng bài phỏng vấn như đã nhắc ở trên. Một sự trân trọng không hề nhẹ !

Chủ đề của số tạp chí này là kỷ niệm 5 năm thành lập Quốc tế Cộng sản và 7 năm Cách mạng Tháng Hai. Trang bìa có chân dung Grigory Yefimovich Zinoviev, chủ tịch Ban Chấp hành Quốc tế Cộng sản". Bài "đinh" của số này là Phóng sự "Trong Ngôi nhà của Quốc tế Cộng sản" của M. Tarlovsky, ảnh của Otto Shmidt.

Phóng sự kể về Ngôi nhà của Quốc tế Cộng sản, nằm trên phố Mokhovaya, sát ngay điện Kremli. Đó là một nhà 5 tầng, nơi ở và làm việc của các chiến sĩ cộng sản quốc tế đến từ nhiều quốc gia như Anh, Pháp, Mỹ, Đức, Nhật Bản, Trung Quốc...Tòa nhà này hiện vẫn còn đó, năm 2018, mình đã từng đến thăm cùng bà Phán. Trên tường có gắn một tấm biển đá hoa cương, ghi rõ trong các năm 1923-1924, trong ngôi nhà này Nhà hoạt động lỗi lạc của phong trào Cộng sản quốc tế, người sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam Hồ Chí Minh đã từng sinh sống và làm việc.

Trở lại với bài Phóng sự. Bài viết có đoạn: "Bạn hãy vào phòng đọc, bắt tay với Nguyễn Ái Quốc, nói câu chào bonjour với một người Pháp, và dành một lời khen ngợi với một nữ đồng chí người Anh".

Bài phóng sự đăng nhiều ảnh, trong đó đáng chú ý nhất là ảnh Nguyễn Ái Quốc chụp cùng 2 đồng chí Trương Thái Lôi và Sen Katayama. Trong ảnh, Trương Thái Lôi đứng giữa, là một trong những đảng viên cộng sản đầu tiên của Trung Quốc và tham gia sáng lập Đoàn thanh niên cộng sản Trung Quốc. Sen Katayama vào thời điểm chụp ảnh đã 65 tuổi (ông sinh 1859), là một trong những người sáng lập Đảng Cộng sản Nhật Bản vào năm 1922.

Theo tư liệu của Khu di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh, tháng 11 năm 1924, Nguyễn Ái Quốc rời Moskva đến Quảng Châu, Người vừa tham gia hoạt động cách mạng của Đảng cộng sản Trung Quốc vừa chuẩn bị lực lượng cho cách mạng Việt Nam. Với sự giúp đỡ của Đảng Cộng sản Trung Quốc, ở Quảng Châu (trong đó có Trương Thái Lôi), Người đã lập ra tổ chức Việt Nam thanh niên cách mạng, mở lớp huấn luyện chính trị đặc biệt, bồi dưỡng cán bộ cách mạng cốt cán cho Việt Nam, sáng lập báo Thanh niên cơ quan ngôn luận của tổ chức Việt Nam thanh niên cách mạng, chuẩn bị về tổ chức để thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam.

Nhân kỷ niệm Ngày thành lập Đảng 3/2, xin giới thiệu với các bạn ảnh chụp trang bìa, các trang có đăng phóng sự "Trong ngôi nhà của Quốc tế Cộng sản" của tạp chí Ngọn lửa nhỏ xuất bản 102 năm trước./.





QV-ST!

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét