Tình hữu nghị bền chặt Việt Nam-Trung Quốc

Việt Nam và Trung Quốc là hai nước láng giềng, núi liền núi, sông liền sông, nhân dân hai nước có nhiều nét tương đồng về truyền thống văn hóa và phong tục tập quán. Trong suốt 75 năm từ khi thiết lập quan hệ ngoại giao đến nay, tuy có những lúc thăng trầm, nhưng hợp tác hữu nghị vẫn là dòng chảy chính trong quan hệ Việt Nam - Trung Quốc. Hai Đảng, hai nước và nhân dân hai nước luôn dành cho nhau sự ủng hộ, giúp đỡ to lớn trong công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc trước đây, cũng như trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội, xây dựng đất nước, kết nên mối tình hữu nghị “vừa là đồng chí, vừa là anh em”. Quan hệ đồng chí, anh em đó đã được Chủ tịch Hồ Chí Minh và nhiều nhà cách mạng tiền bối Trung Quốc dày công vun đắp ngay từ những năm tháng mà Chủ tịch Hồ Chí Minh bôn ba tìm đường cứu nước, nhất là trong quãng thời gian Người hoạt động cách mạng ở Trung Quốc.

Ngay từ năm 1922, tại Paris (Pháp), Người đã quen biết và kết bạn với nhiều nhà cách mạng của Trung Quốc, như Chu Ân Lai, Lý Phú Xuân, Triệu Thế Viêm và giới thiệu nhiều nhà cách mạng Trung Quốc vào Đảng Cộng sản Pháp. Năm 1924, Người được cử đến thành phố Quảng Châu (Trung Quốc) làm phiên dịch cho đại diện Quốc tế Cộng sản và tại đây, vào năm 1926, Người đã quen biết Chủ tịch Mao Trạch Đông. Năm 1938, Người từ Thủ đô Moscow (Nga) đến Diên An, thủ đô kháng chiến của cách mạng Trung Quốc, gặp lại Chủ tịch Mao Trạch Đông và các nhà cách mạng Trung Quốc, bàn về con đường hoạt động cho cách mạng Việt Nam.

Năm 1949, nội chiến cách mạng lần thứ ba ở Trung Quốc bước vào giai đoạn quyết định. Đáp ứng đề nghị của Đảng Cộng sản Trung Quốc, trong lúc cuộc kháng chiến của nhân dân Việt Nam còn muôn vàn khó khăn, gian khổ, Việt Nam vẫn quyết định thành lập một lực lượng đặc biệt sang giúp Trung Quốc trong chiến dịch Thập vạn đại sơn ở Quảng Tây. Trong chiến dịch Thập vạn đại sơn, bộ đội Việt Nam đã cùng Quân Giải phóng nhân dân Trung Quốc tiêu diệt và làm tan rã nhiều đơn vị quân đội của Quốc dân Đảng Trung Quốc. Vị tướng nổi tiếng Việt Nam Nguyễn Sơn (Hồng Thủy) đã tích cực dấn thân cho cách mạng Trung Quốc, tham gia cuộc Trường Chinh hai vạn năm nghìn dặm, là sĩ quan nước ngoài duy nhất được nước Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa phong quân hàm cấp tướng, cũng là vị “Lưỡng quốc Tướng quân” hiếm có trên thế giới. Ngày 5-1-1950, trong buổi làm việc với đại diện Đảng và Chính phủ Việt Nam, Thủ tướng Trung Quốc Chu Ân Lai đã xúc động nói về sự giúp đỡ của Việt Nam đối với Trung Quốc: “Trong lúc Việt Nam vừa nghèo vừa phải gian khổ kháng chiến, lẽ ra phải được Trung Quốc giúp đỡ, thế mà các đồng chí đã hết lòng giúp đỡ Trung Quốc”(1). Sự giúp đỡ của quân đội và nhân dân Việt Nam đã thể hiện tinh thần quốc tế vô sản trong sáng, tình đồng chí, anh em của hai nước Việt Nam - Trung Quốc, khẳng định tinh thần đồng cam cộng khổ, cùng kề vai sát cánh bên nhau chiến đấu, không sợ tổn thất hy sinh, góp phần vào thắng lợi cuối cùng của cách mạng Trung Quốc.

Trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và chống đế quốc Mỹ trường kỳ và gian khổ của dân tộc Việt Nam, Đảng, Nhà nước và nhân dân Trung Quốc đã dành cho Việt Nam sự giúp đỡ, viện trợ to lớn cả về nhân lực và vật lực. Chủ tịch nước Trung Quốc Mao Trạch Ðông từng nói: “700 triệu người dân Trung Quốc là hậu thuẫn vững chắc của nhân dân Việt Nam, Trung Quốc bao la là hậu phương tin cậy của nhân dân Việt Nam”(2).

Trong giai đoạn kháng chiến chống thực dân Pháp, Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam đã nhận được sự ủng hộ, giúp đỡ quý báu và hiệu quả của Đảng, Chính phủ, nhân dân Trung Quốc. Trên chuyến tàu hỏa từ Thủ đô Moskva (Nga) về Thủ đô Bắc Kinh (Trung Quốc), Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đề nghị Chủ tịch Mao Trạch Đông về việc Trung Quốc ủng hộ Việt Nam chống Pháp. Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc và Chủ tịch Mao Trạch Đông rất coi trọng đề nghị này và quyết định cử đồng chí Trần Canh là đại diện của Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc tại Việt Nam tham gia chiến dịch biên giới, mở đường nối liền căn cứ địa cách mạng Việt Nam với Trung Quốc; cử đồng chí La Quý Ba đến Việt Nam làm Trưởng đoàn cố vấn chính trị Trung Quốc, với nhiệm vụ bảo đảm thông suốt liên lạc giữa Trung ương Đảng Cộng sản Trung Quốc và Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam; cử đồng chí Vi Quốc Thanh đến Việt Nam làm Trưởng đoàn cố vấn quân sự, cùng nhiều đồng chí khác sang hỗ trợ Việt Nam tiến hành công cuộc đấu tranh chống thực dân Pháp; đồng thời, viện trợ nhiều vũ khí, đạn dược, thuốc men, góp phần đưa sự nghiệp kháng chiến chống thực dân Pháp của dân tộc ta đến ngày thắng lợi hoàn toàn.

Bước sang cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ, Trung Quốc đã cung cấp nhiều vũ khí, đạn dược và trang bị quân sự, cử cố vấn quân sự đến Việt Nam để giúp huấn luyện binh lính và chỉ huy chiến thuật; cung cấp số lượng lớn lương thực, thuốc men và các vật tư thiết yếu khác. Trung Quốc là một trong những quốc gia đã lên tiếng phản đối mạnh mẽ cuộc chiến tranh ở Việt Nam và tổ chức nhiều hoạt động thiết thực để thể hiện tình đoàn kết, hữu nghị với nhân dân Việt Nam.