PHÁT TRIỂN KINH
TẾ TƯ NHÂN LÀ SỰ VẬN DỤNG SÁNG TẠO
CHỦ NGHĨA
MÁC – LÊNIN TỪ YÊU CẦU THỰC TIỄN
Trong tiến trình xây dựng chủ nghĩa xã hội, việc vận
dụng sáng tạo các tư tưởng của các nhà kinh điển Mác-Lênin vào thực tiễn của
mỗi quốc gia luôn đóng vai trò quan trọng. Tư tưởng của V.I. Lênin về chủ nghĩa
tư bản nhà nước, sau thành công của Cách mạng Tháng Mười, Lênin đã đề xuất
“Chính sách Kinh tế Mới” (NEP) nhằm thay thế “Chính sách Cộng sản thời chiến”.
Trong chính sách này, ông nhấn mạnh vị trí và vai trò quan trọng của chủ nghĩa
tư bản nhà nước như một công cụ chiến lược trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa
xã hội. Với cách tiếp cận linh hoạt trong thời kỳ quá độ, đã trở thành một nền
tảng lý luận sâu sắc, đặc biệt đối với những quốc gia có nền kinh tế lạc hậu.
Ở Việt Nam, trong bối cảnh đổi mới từ năm 1986, nền
kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đã được lựa chọn là mô hình phát
triển kinh tế nhằm kết hợp tăng trưởng kinh tế với mục tiêu công bằng xã hội.
Tuy nhiên, sự kết hợp giữa cơ chế thị trường và định hướng xã hội chủ nghĩa đặt
ra nhiều thách thức lý luận và thực tiễn, đặc biệt trong việc giải quyết mối
quan hệ giữa Nhà nước và các thành phần kinh tế tư nhân. Việc nghiên cứu tư
tưởng của Lênin về chủ nghĩa tư bản nhà nước và sự áp dụng vào mô hình kinh tế
thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam không chỉ giúp hiểu rõ hơn
vai trò của Nhà nước trong nền kinh tế mà còn cung cấp cơ sở khoa học cho các
giải pháp phát triển bền vững.
Nghị quyết số 68-NQ/TW là một văn kiện mới và quan trọng
của Bộ Chính trị, được Tổng Bí thư Tô Lâm ký ban hành ngày 4/5/2025, với nội
dung trọng tâm là phát triển kinh tế tư nhân. Nghị quyết này đánh dấu bước ngoặt
lớn trong tư duy và chính sách phát triển khu vực kinh tế tư nhân tại Việt Nam
trong thời kỳ mới của kỷ nguyên mới đối với dân tộc Việt Nam./.
Sáng 16-6, Bộ chỉ huy Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh Sóc Trăng (nay là thành phố Cần Thơ) phối hợp tổ chức Lễ khởi công xây dựng 6 công trình Tượng đài “Bác Hồ với chiến sĩ Biên phòng” tại 5 đồn biên phòng và Hải đội 2 Biên phòng.
Chất “cách mạng” chính là phẩm chất cốt lõi của báo chí cách mạng Việt Nam, để phân biệt với các nền báo chí khác. Tuy nhiên, hiện nay, với những tác động mặt trái của kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, của quá trình hội nhập khiến độc giả nhận thấy có những cơ quan báo chí không thể hiện được phẩm chất cách mạng trong các tác phẩm báo chí của mình. Việc giữ gìn phẩm chất cách mạng là một yêu cầu tất yếu vì sự tồn tại và phát triển bền vững của báo chí cách mạng Việt Nam.
Sáng 16-6, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, sự điều hành của Phó chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Quốc hội đã thông qua Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi).
Sáng 16-6, Quốc hội khóa XV đã chính thức thông qua Luật Nhà giáo - đạo luật chuyên ngành đầu tiên quy định đầy đủ về vị trí pháp lý, quyền, nghĩa vụ và các chính sách dành cho đội ngũ nhà giáo.
Trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Cuba của Đoàn đại biểu quân sự cấp cao Quân đội nhân dân Việt Nam theo lời mời của Bộ các Lực lượng vũ trang cách mạng Cuba, sáng 15-6 (giờ địa phương), Đại tướng Nguyễn Tân Cương, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Tổng Tham mưu trưởng Quân đội nhân dân Việt Nam, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng cùng đoàn đại biểu đã đến thăm Trung tâm Fidel Castro Ruz tại Thủ đô La Habana.
Sáng 16-6, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 2013.
Trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0 đang diễn ra mạnh mẽ, không gian mạng đã trở thành một không gian chiến lược, nơi các thế lực thù địch không ngừng tìm cách chống phá Đảng, Nhà nước và Quân đội ta bằng nhiều âm mưu, thủ đoạn tinh vi, đặc biệt là thông qua việc lợi dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để phát tán tin giả, thông tin xấu độc. Để đối phó hiệu quả với những thách thức này, việc xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân trên không gian mạng trở thành một yêu cầu khách quan, cấp thiết, trong đó AI đóng vai trò là một công cụ quan trọng, là nhân tố mới thúc đẩy hiệu quả của thế trận này.
Trong các cuộc chiến tranh hiện đại, không gian mạng đã trở thành mặt trận thứ năm, bên cạnh đất liền, trên không, trên biển và vũ trụ. Các cuộc tấn công mạng có thể gây thiệt hại không kém gì vũ khí truyền thống, từ việc làm tê liệt hạ tầng trọng yếu, đánh cắp bí mật quốc gia đến thao túng tâm lý, gây rối loạn xã hội. Đặc biệt, sự xuất hiện của AI giúp các cuộc tấn công này trở nên nhanh hơn, tinh vi hơn và khó nhận diện hơn.
Đảng ta đã xác định rõ trong "Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trên không gian mạng" rằng: phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn dân tộc trong xây dựng tiềm lực, lực lượng, thế trận quốc phòng toàn dân kết hợp với thế trận an ninh nhân dân trên
AI không chỉ là mối đe dọa mà còn là một công cụ mạnh mẽ để xây dựng và củng cố thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân trên không gian mạng:
1. Nâng cao năng lực nhận diện và phòng vệ của nhân dân:
2. Tăng cường khả năng phản ứng và đấu tranh của lực lượng chuyên trách:
3. Xây dựng môi trường mạng lành mạnh:
Để phát huy vai trò của AI trong thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân trên không gian mạng, chúng ta cần:
Xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân trên không gian mạng là một chiến lược then chốt, mang tính sống còn trong kỷ nguyên số. Trong đó, AI đóng vai trò là một công cụ quan trọng, giúp chúng ta chủ động hơn trong việc nhận diện, đấu tranh và làm thất bại mọi âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch. Bằng cách kết hợp sức mạnh công nghệ AI với bản lĩnh, trí tuệ và sự đồng lòng của toàn dân, chúng ta sẽ xây dựng được một "lá chắn thép" vững chắc trên không gian mạng, góp phần bảo vệ vững chắc Tổ quốc, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định để xây dựng và phát triển đất nước.
Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0 đang diễn ra mạnh mẽ, với trí tuệ nhân tạo (AI) là một trong những động lực chính, việc xây dựng và củng cố tiềm lực quốc phòng trên không gian mạng trở thành nhiệm vụ chiến lược. Để có thể “đi tắt, đón đầu” và làm chủ AI, Quân đội nhân dân Việt Nam cần có những chính sách đột phá, đặc biệt là trong việc đầu tư phát triển hạ tầng số hiện đại và xây dựng chính sách đãi ngộ xứng đáng để đào tạo, thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao về AI. Đây là hai yếu tố then chốt, mang tính quyết định đến khả năng làm chủ công nghệ và bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong kỷ nguyên số.
AI hoạt động dựa trên dữ liệu và sức mạnh tính toán. Một hạ tầng số hiện đại, bảo mật và mạnh mẽ là nền tảng không thể thiếu để triển khai các ứng dụng AI trong quân đội:
Đầu tư vào hạ tầng số không chỉ là việc mua sắm thiết bị mà còn là xây dựng năng lực tự chủ về công nghệ, thiết kế và quản trị.
Dù có hạ tầng hiện đại đến đâu, nếu không có con người đủ trình độ để vận hành, phát triển và làm chủ AI thì mọi sự đầu tư cũng trở nên vô nghĩa. Nhân lực chất lượng cao là yếu tố đột phá, mang tính quyết định:
Việc đầu tư phát triển hạ tầng số đồng bộ và xây dựng chính sách đãi ngộ xứng đáng để đào tạo, thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao về AI là hai yếu tố then chốt, mang tính đột phá để Quân đội nhân dân Việt Nam có thể “đi tắt, đón đầu” trong kỷ nguyên số. Đây là khoản đầu tư chiến lược cho tương lai, là nền tảng vững chắc để chúng ta làm chủ công nghệ, tăng cường tiềm lực quốc phòng, và bảo vệ vững chắc Tổ quốc trên không gian mạng, góp phần đảm bảo môi trường hòa bình, ổn định để xây dựng và phát triển đất nước.
Trong thời đại thông tin bùng nổ và sự chi phối ngày càng tăng của trí tuệ nhân tạo (AI) trong việc định hình thông tin, công tác tuyên truyền, giáo dục trong quân đội đứng trước cả cơ hội lẫn thách thức lớn. Nếu không đổi mới, chúng ta có thể bị lạc hậu trước các phương thức truyền thông hiện đại và khó tiếp cận hiệu quả với thế hệ quân nhân trẻ vốn quen thuộc với công nghệ số. Việc ứng dụng AI một cách thông minh vào công tác thông tin, tuyên truyền, giáo dục không chỉ giúp đổi mới hình thức, phương pháp tiếp cận công chúng mà còn nâng cao hiệu quả giáo dục chính trị, tư tưởng, góp phần xây dựng quân đội vững mạnh về mọi mặt.
Các phương thức tuyên truyền, giáo dục truyền thống đôi khi chưa đủ sức hấp dẫn và chưa tối ưu để truyền tải thông điệp đến một đối tượng đa dạng như quân nhân, đặc biệt là thế hệ trẻ. Trong khi đó, AI mang lại nhiều lợi thế:
Để đổi mới công tác tuyên truyền, giáo dục bằng AI, cần tập trung vào các hướng sau:
1. Xây dựng nền tảng nội dung số thông minh:
2. Phát triển các công cụ giáo dục tương tác và mô phỏng:
3. Cá nhân hóa và tối ưu hóa việc tiếp cận:
4. Đào tạo và bồi dưỡng nhân lực:
Việc đổi mới hình thức tuyên truyền, giáo dục bằng AI trong quân đội là một bước đi tất yếu và cần thiết để bắt kịp xu thế thời đại. Bằng cách tận dụng sức mạnh của AI, chúng ta không chỉ làm cho các nội dung chính trị, tư tưởng trở nên hấp dẫn, dễ tiếp thu hơn mà còn nâng cao hiệu quả công tác giáo dục, góp phần xây dựng một thế hệ quân nhân bản lĩnh, trí tuệ, sẵn sàng chiến đấu và chiến thắng trên mọi mặt trận. Những sản phẩm AI hữu ích, những mô hình sáng tạo cần được thống kê, tổng hợp, đánh giá kịp thời để có hình thức tôn vinh, rút kinh nghiệm, phổ biến và nhân rộng trong môi trường "Bình dân học vụ số", thúc đẩy tinh thần lấy "xây" để "chống", lấy cái đẹp dẹp cái xấu, góp phần xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân vững chắc.
Sự phát triển vũ bão của trí tuệ nhân tạo (AI) và những diễn biến phức tạp trên không gian mạng đang đặt ra những thách thức chưa từng có đối với hệ thống pháp luật của mọi quốc gia, đặc biệt là trong lĩnh vực quân sự. An ninh mạng và các ứng dụng AI trong quốc phòng không chỉ là vấn đề công nghệ mà còn là vấn đề pháp lý cốt lõi, liên quan đến chủ quyền quốc gia, quyền con người và trật tự an ninh thế giới. Việc xây dựng và hoàn thiện hành lang pháp lý quân sự đủ mạnh để điều chỉnh các hoạt động liên quan đến AI và an ninh mạng là yêu cầu cấp bách, nhằm đảm bảo công nghệ phục vụ đúng mục đích, không bị lạm dụng và duy trì trật tự trên không gian mạng.
Trong khi AI và không gian mạng phát triển với tốc độ vũ bão, hành lang pháp lý thường chậm hơn, tạo ra những khoảng trống và thách thức:
Để vượt qua những thách thức trên, Quân đội và Nhà nước cần tiếp tục nghiên cứu, bổ sung và hoàn thiện hành lang pháp lý quân sự theo hướng:
1. Xây dựng các quy định chuyên biệt cho AI trong quốc phòng: Đây là điều cấp thiết. Cần có các nghị định, thông tư hoặc hướng dẫn cụ thể về việc nghiên cứu, phát triển, thử nghiệm và triển khai các hệ thống AI phục vụ mục đích quân sự. Các quy định này cần bao gồm các tiêu chuẩn về đạo đức AI, tính minh bạch, khả năng kiểm soát của con người và quy trình xử lý khi có sự cố.
2. Cập nhật Luật An ninh mạng và các văn bản liên quan: Dù Luật An ninh mạng đã là nền tảng quan trọng, nhưng cần tiếp tục rà soát, bổ sung các điều khoản cụ thể hơn để bao quát các hình thức tấn công mới sử dụng AI, các quy định về bảo vệ dữ liệu quân sự và các biện pháp đối phó với tin giả do AI tạo ra.
3. Phát triển chính sách về vũ khí tự động: Việt Nam cần sớm có quan điểm và chính sách rõ ràng về vũ khí tự động, bao gồm các giới hạn về quyền tự chủ của AI trong việc ra quyết định gây sát thương, đảm bảo nguyên tắc "kiểm soát có ý nghĩa của con người" (meaningful human control) đối với các hệ thống vũ khí.
4. Nâng cao năng lực thực thi pháp luật: Dù có luật tốt, việc thực thi cũng quan trọng không kém. Cần đào tạo đội ngũ cán bộ pháp chế, điều tra viên có kiến thức chuyên sâu về công nghệ, AI và an ninh mạng để có thể thu thập chứng cứ, truy vết và xử lý các vụ việc phức tạp.
5. Hợp tác quốc tế về pháp lý AI và an ninh mạng: Tham gia vào các diễn đàn, hiệp ước quốc tế về AI và an ninh mạng để học hỏi kinh nghiệm, chia sẻ quan điểm và góp phần xây dựng các chuẩn mực pháp lý quốc tế chung. Điều này giúp chúng ta không bị lạc hậu và có tiếng nói trong việc định hình luật chơi trên không gian mạng.
Trong bối cảnh AI và an ninh mạng đang định hình lại chiến trường tương lai, việc xây dựng và hoàn thiện hành lang pháp lý quân sự là nhiệm vụ tối quan trọng. Nó không chỉ là công cụ để quản lý công nghệ mà còn là phương tiện để bảo vệ chủ quyền quốc gia, giữ vững trật tự kỷ cương quân đội và góp phần đảm bảo hòa bình, ổn định. Với sự chủ động, quyết tâm và tầm nhìn chiến lược, Quân đội và Nhà nước ta sẽ xây dựng được một hệ thống pháp luật đủ mạnh mẽ để làm chủ kỷ nguyên AI và bảo vệ vững chắc Tổ quốc trên mọi mặt trận.
Trong kỷ nguyên số, vai trò của người chỉ huy không chỉ dừng lại ở việc lãnh đạo tác chiến truyền thống mà còn mở rộng sang cả lĩnh vực an ninh mạng và quản lý công nghệ. Đặc biệt, khi trí tuệ nhân tạo (AI) ngày càng được ứng dụng sâu rộng, đồng thời tin giả và thông tin xấu độc do AI tạo ra trở thành mối đe dọa thường trực, trách nhiệm của người chỉ huy trong việc quản lý rủi ro từ AI và đối phó với ma trận tin giả là vô cùng quan trọng. Họ chính là người định hướng, kiểm soát và đảm bảo an toàn cho cán bộ, chiến sĩ và hệ thống quân sự trước những thách thức mới này.
Sự xuất hiện của AI mang lại tiềm năng to lớn cho quân đội, từ việc nâng cao năng lực tình báo, tác chiến, đến tối ưu hóa hậu cần và huấn luyện. Tuy nhiên, nếu không được quản lý chặt chẽ, AI cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro. Đối phương có thể lợi dụng AI để:
Đối với người chỉ huy, những rủi ro này không chỉ là vấn đề kỹ thuật mà còn là thách thức lớn đối với việc duy trì kỷ luật, củng cố tư tưởng và bảo toàn bí mật quân sự. Một thông tin giả có thể gây ra quyết định sai lầm, một cuộc tấn công mạng có thể làm tê liệt hệ thống, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả tác chiến và an toàn của đơn vị.
1. Nâng cao nhận thức và tầm nhìn về AI: Người chỉ huy phải là người tiên phong trong việc nắm bắt xu thế AI, hiểu rõ khả năng và giới hạn của nó. Điều này đòi hỏi họ không ngừng học hỏi, tham gia các khóa tập huấn về AI và an ninh mạng để có cái nhìn toàn diện, không "thần thánh hóa" hay "e ngại" công nghệ. Một tầm nhìn chiến lược về AI sẽ giúp họ đưa ra những quyết định đúng đắn trong việc đầu tư, ứng dụng và kiểm soát.
2. Xây dựng văn hóa cảnh giác số: Người chỉ huy cần xây dựng trong đơn vị một văn hóa cảnh giác cao độ với thông tin trên không gian mạng. Điều này bao gồm việc thường xuyên quán triệt về các chiêu thức tin giả, hướng dẫn cán bộ, chiến sĩ cách kiểm tra, xác minh thông tin trước khi tin tưởng và chia sẻ. Khuyến khích tư duy phản biện, không tin ngay những gì thấy trên mạng xã hội, đặc biệt là các thông tin liên quan đến quân đội, quốc phòng.
3. Đảm bảo an toàn thông tin và dữ liệu: Người chỉ huy phải chịu trách nhiệm cao nhất trong việc bảo vệ hệ thống thông tin, dữ liệu của đơn vị. Điều này bao gồm việc triển khai các biện pháp kỹ thuật bảo mật tiên tiến, kiểm tra định kỳ các lỗ hổng, và đặc biệt là nâng cao ý thức tuân thủ quy định về an toàn thông tin cho mọi quân nhân. Mọi việc ứng dụng AI đều phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình bảo mật đã được xác lập.
4. Khuyến khích ứng dụng AI có kiểm soát: Người chỉ huy không nên cấm đoán AI vì lo ngại rủi ro, mà cần khuyến khích việc ứng dụng AI một cách thông minh, có kiểm soát để nâng cao hiệu quả công việc. Việc này bao gồm việc lựa chọn các giải pháp AI phù hợp, đào tạo kỹ năng sử dụng cho quân nhân và thiết lập các "hàng rào" kiểm soát để đảm bảo AI phục vụ đúng mục đích, không gây ra tác dụng phụ.
5. Chỉ đạo đấu tranh phản bác tin giả hiệu quả: Khi tin giả xuất hiện, người chỉ huy phải là người ra quyết định nhanh chóng, chỉ đạo các lực lượng chuyên trách và toàn đơn vị tham gia đấu tranh phản bác. Việc này bao gồm việc phối hợp với các cơ quan thông tin, truyền thông để công khai sự thật, cảnh báo cộng đồng và vô hiệu hóa tin giả một cách nhanh nhất. Trong môi trường quân đội, việc phản ứng kịp thời và mạnh mẽ với tin giả là yếu tố then chốt để duy trì ổn định tư tưởng và kỷ luật.
Trong bối cảnh AI và không gian mạng ngày càng định hình cục diện chiến trường hiện đại, trách nhiệm của người chỉ huy trong việc quản lý rủi ro từ AI và tin giả là không thể xem nhẹ. Họ không chỉ là những nhà chiến lược trên mặt trận thực địa mà còn là những người tiên phong trên mặt trận tư tưởng và công nghệ. Bằng việc nâng cao nhận thức, xây dựng văn hóa cảnh giác số, đảm bảo an toàn thông tin và chỉ đạo đấu tranh hiệu quả, người chỉ huy sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng một Quân đội nhân dân Việt Nam vững mạnh, làm chủ công nghệ, và bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong kỷ nguyên số.
