VỀ VIỆC HÀ NỘI ĐỀ XUẤT NÂNG MỨC PHẠT
VI PHẠM GIAO THÔNG GẤP 2 LẦN 

Ngày 26/12/2024, Chính phủ có Nghị định số 168/2024/NĐ -CP, Quy định xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trong lĩnh vực giao thông đường bộ; trừ điểm, phục hồi điểm giấy phép lái xe. Nghị định này sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 01/01/2025, với một điểm nổi bật là việc tăng mạnh mức xử phạt đối với nhiều hành vi vi phạm. Đặc biệt, các hành vi tiềm ẩn nguy cơ gây tai nạn giao thông sẽ bị xử lý nghiêm khắc hơn.

Sau 01 tháng 10 ngày, UBND TP Hà Nội đang lấy ý kiến dự thảo nghị quyết quy định mức phạt đối với một số hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ. Trong đó, Hà Nội đưa ra 107 hành vi vi phạm cần nâng mức phạt từ 1,5 - 2 lần.

Có nhiều chuyên gia và ý kiến đề xuất chưa thực hiện. Theo Tôi đây là ý kiến đúng đắn, cần tham khảo cân nhắc. Xuất phát từ những cơ sở sau đây:

GS.TS Từ Sỹ Sùa, chuyên gia giao thông, giảng viên Cao cấp trường Đại học GTVT: Hà Nội có quy định riêng là điều bình thường nhưng trong bối cảnh nghị định 168 vừa có hiệu lực thi hành thì Hà Nội chưa nên tiếp tục tăng mức xử phạt từ 1,5- 2 lần với hơn 100 hành vi vi phạm. Hà Nội cần thời gian để nâng mức phạt vi phạm giao thông, nếu áp dụng ngay thì sẽ phạt chồng phạt, tương tự như tình trạng thuế chồng thuế.

“Hà Nội có thể muốn đi đầu, tiên phong trong việc nâng mức xử phạt nhưng theo tôi nên cần thời gian. Nghị định 168 vừa ra đời, Hà Nội lại tiếp tục đề xuất tăng là không khả thi. Hiện các mức xử phạt tại nghị định 168 được đánh giá đủ nặng, mang tính răn đe cao thì nên để nghị định đi vào cuộc sống.cơ

 “Sức sống” của một nghị định ít nhất trong vòng 3 năm. Sau 2- 3 năm, chúng ta tổng kết, xem xét trên địa bàn Hà Nội có những vấn đề gì mà nghị định 168 chưa đáp ứng được, cần phải tăng lên, khi đó nâng mức phạt cũng chưa muộn.

Do đó, nếu Hà Nội áp dụng ngay thì nghị định chồng nghị quyết (phạt chồng phạt) tương tự như tình trạng thuế chồng thuế”, GS. TS Từ Sỹ Sùa dẫn giải.

Bên cạnh đó, ông cho rằng nếu đề xuất được thông qua và áp dụng ngay trong tháng 7 tới đây có thể sẽ gây khó khăn cho những người ngoại tỉnh.

“Với người sinh sống ở Hà Nội có thể đã quen với điều này nhưng với những người ngoại tỉnh có việc phải đi ô tô vào Hà Nội thì họ sẽ không biết áp dụng theo nghị định 168 hay nghị quyết mà Hà Nội đề ra?. Theo tôi Hà Nội chưa cần thiết nâng mức phạt và càng không nên cùng lúc tạo nhiều áp lực cho người dân”,

Tôi đồng nhất với ý kiến thứ 2 của luật sư Đặng Văn Cường, Đoàn Luật sư TP Hà Nội: Thành phố Hà Nội cần cân nhắc khi quyết định tăng mức xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ ở Hà Nội.

Theo luật sư, mục đích tăng mức xử phạt là tăng cường công tác quản lý chứ không phải nhằm tăng nguồn thu ngân sách. Số tiền thu được từ xử lý vi phạm hành chính thường sẽ được tái sử dụng để phục vụ cho lĩnh vực đó.

Ví dụ trong lĩnh vực giao thông đường bộ thì tiền xử phạt vi phạm hành chính sẽ được đầu tư trở lại để phát triển hạ tầng giao thông, các biển báo và phục vụ cho công tác đảm bảo trật tự an toàn giao thông theo Nghị định 176 của Chính phủ.

“Tăng mức xử phạt vi phạm hành chính đối với các lĩnh vực trong đời sống xã hội, trong đó có lĩnh vực giao thông đường bộ là chuyện hết sức bình thường trong thời gian qua, lý do tăng mức xử phạt thường là do mức xử phạt cũ không đủ sức răn đe, không đạt hiệu quả khi điều kiện kinh tế xã hội đã thay đổi, do trượt giá của đồng tiền.

Tuy nhiên, Nghị định 168 Chính phủ ban hành nhiều mức xử phạt được cho nghiêm khắc mà địa phương vẫn điều chỉnh văn bản đặc thù để tiếp tục tăng mức xử phạt thì đó có thể là bất thường, bởi vậy cần cân nhắc trong tình huống này”, “Tôi cho rằng cần cân nhắc thời điểm tăng mức xử phạt cũng như tính khả thi của quy định mới khi tăng mức xử phạt, đảm bảo hiệu lực hiệu quả trong việc áp dụng các văn bản quy phạm pháp luật.

*Ý kiến tham gia

Nghị định số 168/2024/NĐ -CP, Quy định xử phạt vi phạm hành chính về trật tự an toàn giao thông trong lĩnh vực giao thông đường bộ; trừ điểm, phục hồi điểm giấy phép lái xe mới có hiệu lực 40 ngày (từ 01/01/2015 -10/02/2025). Do vậy, cần cân nhắc với các lý do sau đây:

Thứ nhất, Nghị định mới ra đời chưa có đủ thời gian cần thiết để kiểm định tính thiết thực đối với toàn xã hội. Đặc biệt, đối với Thủ đô Hà Nội – Nơi có dân số đông, với sự du nhập của nhiều nét văn hóa của mọi vùng miền cả nước, trong đó có văn hóa tham gia giao thông…

Thứ hai, Mức xử phạt theo nghị định 168 có tính răn đe mạnh mẽ và chưa có đủ thời gian cần thiết để minh chứng về tính hiệu quả, hiệu lực trong thực tiễn và chưa tiến hành sơ kết, tổng kết thực tiễn thì không có luện cứ để tiến hành điều chỉnh và sửa đổi.

 Thứ ba, Cần xem xét lại thật chính xác, sau 40 ngày thực hiện, số tiền phạt thu được trong thực tiễn đã được Nhà nước quản lý hoàn toàn chưa?