VIỆT NAM THỂ HIỆN VAI TRÒ TIÊN PHONG TRONG BẢO VỆ VÀ THÚC ĐẨY QUYỀN CON NGƯỜI

 Sau hơn một năm đảm nhiệm thành viên Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc nhiệm kỳ 2023-2025, Việt Nam đã có những đóng góp tích cực trong lĩnh vực quyền con người được cộng đồng quốc tế ghi nhận, đánh giá cao. Những dấu ấn đó là động lực để Việt Nam tiếp tục vững tin thực hiện các trọng trách trong Hội đồng Nhân quyền trong thời gian tới.

Trong lần thứ hai là thành viên của Hội đồng Nhân quyền (nhiệm kỳ 2023-2025), Việt Nam coi đây vừa là vinh dự, vừa là trách nhiệm lớn lao. Để xứng đáng với sự tín nhiệm của cộng đồng quốc tế, Việt Nam không ngừng nỗ lực phát huy tốt hơn nữa vai trò, trách nhiệm trong bảo vệ và thúc đẩy quyền con người không chỉ phạm vi trong nước mà còn trên bình diện thế giới.

Ngay tại Khóa 52 mở đầu nhiệm kỳ Hội đồng Nhân quyền, đoàn Việt Nam đã giới thiệu sáng kiến về Kỷ niệm 75 năm Tuyên ngôn nhân quyền thế giới (UDHR) và 30 năm Tuyên bố và Chương trình hành động Vienna (VDPA). Từ đây tái khẳng định tầm quan trọng của những nguyên tắc chính về nhân quyền của hai văn kiện lịch sử UDHR và VDPA; góp phần nâng cao vị thế, vai trò của Hội đồng Nhân quyền và các cơ chế nhân quyền Liên hợp quốc.

Trên cơ sở này, Phái đoàn đại diện thường trực Việt Nam đã trực tiếp triển khai soạn thảo, tham vấn, thương lượng dự thảo Nghị quyết. Đến ngày 3/4/2023, Hội đồng Nhân quyền đã thông qua Nghị quyết này với sự đồng thuận của 121 nước là minh chứng cụ thể cho nỗ lực và trách nhiệm kịp thời của Việt Nam khi tham gia các vấn đề quan tâm của cộng đồng quốc tế.

Sau thành công trên, Việt Nam tiếp tục thể hiện vai trò tiên phong trong xây dựng chuỗi nghị quyết hằng năm về bảo đảm quyền con người trong biến đổi khí hậu. Tại Khóa 53 Hội đồng Nhân quyền (tháng 6-7/2023), Việt Nam cùng Bangladesh và Philippines đã đồng tổ chức phiên thảo luận chuyên đề Tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu đối với việc hiện thực hóa đầy đủ quyền lương thực.

Qua đó, nhấn mạnh sự cần thiết phải giải quyết các lỗ hổng trong bảo vệ quyền con người, đặc biệt là quyền phụ nữ và trẻ em gái trong bối cảnh biến đổi khí hậu; khẳng định vai trò của phụ nữ trong việc ra quyết định và ban hành chính sách về biến đổi khí hậu; kêu gọi các quốc gia thực hiện thỏa thuận tài trợ, theo quyết định tại COP 27. Từ đó, hỗ trợ các nước đang phát triển ngăn chặn và giải quyết các tổn thất do biến đổi khí hậu gây ra.

Đây là nền tảng quan trọng để Việt Nam, Bangladesh và Philippines tiến hành đề xuất, soạn thảo nội dung, tham vấn xây dựng Nghị quyết 2023 về Biến đổi khí hậu về quyền con người với chủ đề “Tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu đối với sinh kế và ảnh hưởng của những tác động này đối với quyền con người”. Ngày 12/7/2023, Hội đồng Nhân quyền đã thông qua Nghị quyết này và 80 quốc gia đã tham gia đồng bảo trợ. Cũng trong kỳ họp này, Việt Nam cùng Hoa Kỳ và Argentina đồng tổ chức Tọa đàm quốc tế về chống phân biệt đối xử, bạo lực và quấy rối trên cơ sở giới tại nơi làm việc.

Mới đây, tại Khóa 55 Hội đồng Nhân quyền, Việt Nam đã tích cực phát biểu tại nhiều phiên họp, thảo luận về bảo đảm các quyền cụ thể như quyền môi trường trong lành, bền vững; quyền lương thực; quyền văn hóa; quyền của người khuyết tật; quyền trẻ em… Việt Nam cũng nhấn mạnh các ưu tiên của Việt Nam khi tham gia Hội đồng Nhân quyền, trong đó có bảo vệ các nhóm dễ bị tổn thương, bình đẳng giới, chuyển đổi số và quyền con người.

Đến nay, Việt Nam đã tích cực thực hiện nhiệm vụ của thành viên Hội đồng Nhân quyền trong công tác tham vấn, bỏ phiếu thông qua 32 dự thảo nghị quyết và 2 quyết định của Hội đồng Nhân quyền. Đồng thời Việt Nam cũng thúc đẩy đối thoại và hợp tác tại Hội đồng Nhân quyền, tiếp cận với những vấn đề còn nhiều khác biệt như quan hệ giữa phát triển và nhân quyền, sức khỏe sinh sản và giáo dục giới tính,...

Những đóng góp của Việt Nam tại Hội đồng Nhân quyền trong thời gian qua đã góp phần giúp bạn bè quốc tế hiểu rõ hơn về nỗ lực của nước ta trong bảo vệ và thúc đẩy quyền con người. Sự tin tưởng của cộng đồng quốc tế với Việt Nam còn được thể hiện qua việc ngày 9/4, Hội đồng Kinh tế-Xã hội Liên hợp quốc (ECOSOC) đã nhất trí bầu Việt Nam vào Hội đồng Chấp hành Cơ quan Liên hợp quốc về Bình đẳng giới và Trao quyền cho phụ nữ (UN Women) nhiệm kỳ 2025-2027. Đây là cơ hội để Việt Nam sát cánh với các thành viên trong UN Women tham gia xây dựng các chiến lược nhằm xóa bỏ nạn phân biệt, kỳ thị phụ nữ và trẻ em gái, bảo đảm sự công bằng giữa phụ nữ và nam giới trong lĩnh vực phát triển.

Những thành tựu nêu trên đã cho thấy một Việt Nam tự tin, sẵn sàng gánh vác nhiều trọng trách quốc tế vì quyền con người.