Thứ Tư, 2 tháng 9, 2026

CÙNG ĐỌC VÀ SUY NGẪM: ĐƯỢC VÀ MẤT!

BÀI 3.
(Tiếp theo và hết).
     Đúng là nước ta đã từng nhận sự giúp đỡ của bạn bè và có cả các quốc gia “phi bạn bè” cũng như các tổ chức quốc tế!

Bạn bè giúp ta để chúng ta có thể qua cơn hoạn nạn. Chỉ “có qua cơn hoạn nạn, mới hiểu tận lòng nhau” (một câu trong bài hát “Giữa Mạc-tư-khoa nhớ về Hà Tĩnh” của nhạc sĩ Trần Hoàn). Sự giúp đỡ của Liên Xô ngày trước là to lớn về mặt vật chất. Sự cho đi được coi là mất, bởi phần lớn là viện trợ không hoàn lại, nhưng cái được về mặt tinh thần mà nhân dân Liên Xô nhận lại thì không gì so sánh được. Đó là tình cảm mà người dân Việt Nam dành cho nhân dân Liên Xô ngày ấy và nhân dân Nga hôm nay. Cụ thể là lòng tin, sự chân thành trong hợp tác kinh tế và KHKT, sự tôn trọng lẫn nhau mà nhiều mối quan hệ hiện nay giữa ta và một số nước không bao giờ có được.

Ngày nay, cũng là bè bạn, cũng vẫn có sự giúp đỡ và hợp tác, và đôi khi chúng ta cũng đã “hiểu tận lòng nhau”. Ngày nay sự giúp đỡ “vô tư” hầu như rất hiếm, ngoài cái sự “hai bên cùng có lợi” còn có ý đồ muốn kẻ được giúp đỡ phải phụ thuộc vào người giúp về lâu dài, tức là yếu tố độc lập và tự chủ bị lu mờ. Đó không khác gì cách hành xử của chế độ thực dân xưa. May mắn thay, nước ta luôn học những bài học như thế được rút ra từ nước láng giềng. Nước ở phương bắc đã bỏ ra hàng trăm triệu, hàng tỷ đô-la tuy con số là lớn nhưng làm sao lớn bằng cái họ nhận lại được, tức là tuyển chọn được một chư hầu, sẵn sàng phục vụ chủ. Cái được này mới lớn.

Nghe anh chị em trên facebook nói nhiều về những đồng tiền mà chính phủ Mỹ và mấy tổ chức quốc tế chi cho sự nghiệp văn hóa và giáo dục nước nhà. Lão cũng thấy nghi ngại. Số tiền mà những nước giàu có chi ra khoảng vài trăm triệu, là cái mất quá nhỏ bé đối với họ, song nếu như họ chuyển hóa được những người trẻ của ta từ yêu nước sang nghi ngờ những kỳ tích của tổ tiên và cha ông, thì cái được đó mới là lớn.

Về phía ta, mấy trăm triệu đô-la nếu vào những năm tháng đói kém, loạn lạc là lớn, nhưng ngày nay, thu nhập quốc dân của ta đã tính bằng con số hàng trăm tỷ đô-la thì cái được đó là rất nhỏ. Đổi lại, không khéo và nếu không phòng ngừa, có khí cái mất lại là vô hạn. Cứ hình dung mà xem, cả một thế hệ chẳng còn niềm tự hào về dân tộc mình, chẳng còn lòng yêu nước mình thì nếu một khi quốc gia bị xâm phạm, ai sẽ đứng ra chống giặc như cha ông ta đã từng? Cái mất đó mới lớn, và những quốc gia bỏ ra vài trăm triệu đô là quá nhỏ, thì cái họ được như lão nói trên là quá lớn, ngoài sự mong đợi của họ, như vậy là họ quá lời. Ông cựu cố vấn ngoại giao Mỹ đã nói rồi đó thôi, họ có giấu diếm gì đâu, “những gì mà bom đạn không thể làm được, thì sức mạnh của đồng đô-la sẽ giải quyết”. Phải chăng, ngày nay đồng đô-la đang thể hiện sức mạnh của nó?

Những ai còn xem nhẹ sự giáo dục thế hệ trẻ từ trong nhà trường ra xã hội, hãy nhớ câu “giáo dục là quốc sách”, “văn hóa còn thì dân tộc còn”. Nhưng mới chỉ qua câu chuyện về sách giáo khoa, về thi cử đã làm cho những người luôn đau đáu về sự tồn vong của quốc gia và dân tộc, cảm thấy bất an. Như ông thủ tướng chính phủ ta đã nói, việc vi phạm trong giáo dục như chuyện thi cử “không đơn thuần là bệnh thành tích, đó là sự vi phạm pháp luật và sự xuống cấp về đạo đức”.

Có đáng lo không? Những người thầy, ngoài truyền đạt kiến thức cho lớp trẻ, còn phải giảng giải và uốn nắn những nhận thức và hành động lệch lạc của chúng. Đúng như lời ông thủ tướng nói, “chúng ta dạy các em sự trung thực, lòng dũng cảm và ý thức tuân thủ kỷ luật. Vậy nhưng sẽ ra sao, nếu người thầy lại chính là người tiếp tay hoặc trực tiếp bẻ cong luật lệ?”. Ngành giáo dục nếu bỏ đi lời dạy của tổ tiên, “Tiên học lễ, hậu học văn” thì đó là cái mất lớn nhất mà không có cách gì có thể lấy lại trong một sớm một chiều. Nếu điều đó xảy ra, kẻ thù của chúng ta sẽ nhận được cái được ngoài sức tưởng tượng của chúng.

Các bạn ạ, trên đời, sự được mất luôn đồng hành với nhau. Vì vậy hãy cân nhắc kỹ trước khi quyết định những vấn đề có ảnh hưởng đến sinh mệnh của mình. Đừng như những tên Huấn hoa hồng, Phú Lê hay Hải Sapa gì đó, những kẻ cứ nghĩ mình sẽ được mãi nhưng cuối cùng thì nhận lại cái mất một cách đau đớn, lớn lao trong bốn bức tường trại giam. Như thế có đáng? ./.
Ảnh: Những tên thực dân cũ và mới chưa khi nào từ bỏ ý muốn bắt dân ta trở lại cuộc đời nô lệ. Hãy cảnh giác!
#QV-ST!

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét