Thứ Hai, 3 tháng 2, 2025

Thời đại ngày nay và giai đoạn hiện nay của thời đại

 


 Các đảng cộng sản đều thống nhất khẳng định, nội dung, tính chất của thời đại hiện nay không thay đổi, tuy nhiên xu thế, đặc điểm, nội dung mâu thuẫn trong giai đoạn hiện nay của thời đại có những nhận thức mới. Thời đại ngày nay, vẫn là thời đại quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội. Về các mâu thuẫn cơ bản trong giai đoạn hiện nay của thời đại có nhiều điểm mới, khác với các giai đoạn trước đây.

Qua các hình thức trao đổi, hội thảo, diễn đàn, các đảng cộng sản và công nhân trên thế giới khái quát những điểm điểm cơ bản trong giai đoạn hiện Báo cáo chính trị tại Đại hội XIII (2021) của Đảng Cộng sản Việt Nam nhận định: “Thế giới đang trải qua những biến động to lớn, diễn biến rất nhanh chóng, phức tạp, khó dự báo… cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn, xung đột cục bộ tiếp tục diễn ra dưới nhiều hình thức, phức tạp và quyết liệt hơn, làm gia tăng rủi ro đối với môi trường kinh tế, chính trị, an ninh quốc tế”[1]. Trong khi đó, Đảng Cộng sản Trung Quốc, nhận định: “Hiện tại, cục diện biến đổi chưa từng có trong 100 năm và một thế kỷ dịch bệnh đan xen chồng chéo, thế giới bước vào thời kỳ biến động, tính bất ổn, tính không xác định tăng lên”[2]. Về đặc điểm mới của thế kỷ XXI, Đảng Cộng sản Nhật Bản nhấn mạnh ba đặc điểm là nhân loại nỗ lực tiến tới một thế giới không có vũ khí hạt nhân, sự phát triển hợp tác khu vực cho nền hòa bình thế giới và xu hướng phát triển hướng đến bảo đảm quyền con người trên thế giới, trong đó có bình đẳng về giới đang trở thành trào lưu lớn[3]

“Tuyên bố chung Việt Nam - Trung Quốc về tiếp tục đẩy mạnh và làm sâu sắc hơn nữa quan hệ đối tác hợp tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Trung Quốc” (2022), đánh giá: “tình hình thế giới đang trải qua những biến đổi mang tính lịch sử, sâu sắc, khó lường, bước vào thời kỳ biến động mới”[4]. Bối cảnh mới hiện nay, đòi hỏi các đảng cộng sản cùng với cộng đồng quốc tế cần cùng nhau nỗ lực, dốc sức vì hòa bình, hợp tác và phát triển, tiếp thêm tính ổn định và năng lượng tích cực cho thế giới; trong điều kiện mở cửa, hội nhập với thế giới, các nước xã hội chủ nghĩa phải luôn kiên định bảo vệ nền tảng tư tưởng và giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa, hợp tác cùng phát triển nhưng luôn cảnh giác và sẵn sàng đấu tranh bảo vệ lợi ích quốc gia, dân tộc và mục tiêu lý tưởng của mình.

Một điểm mới trong nhận thức của các đảng cộng sản hiện nay là về mâu thuẫn, bất công trên thế giới. Các cuộc khủng hoảng nhiều mặt, cả về y tế, xã hội lẫn chính trị, kinh tế đang diễn ra dưới tác động của đại dịch Covid-19 và cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư đã làm phơi bày sự thật của những bất công xã hội trong các xã hội tư bản chủ nghĩa. Sự thật cho thấy, bản thân thị trường tự do của chủ nghĩa tư bản không thể giúp giải quyết được những khó khăn và trong nhiều trường hợp còn gây ra những tổn hại nghiêm trọng cho các nước nghèo; làm sâu sắc thêm mâu thuẫn giữa lao động và tư bản toàn cầu. Sự thật đó cũng làm phá sản những lý thuyết kinh tế hay mô hình phát triển vốn xưa nay được coi là thời thượng, được không ít các chính sách tư sản ca ngợi, được các chuyên gia của họ coi là tối ưu, hợp lý[5]. Tại Cuộc trao đổi lý luận lần thứ 10 với Đảng Cộng sản Việt Nam (2022), Đảng Cộng sản Nhật Bản cho rằng: thế giới đang có “sự chuyển đổi cơ cấu” do sự sụp đổ thể chế thực dân và thắng lợi của hơn 100 dân tộc, quốc gia giành được độc lập, chủ quyền là sự biến đổi lớn nhất trong thế kỷ XXI; thời đại một số ít cường quốc chi phối nền chính trị quốc tế đã kết thúc; thời đại các nước lớn, nhỏ bình đẳng và làm chủ nền chính trị quốc tế đã bắt đầu với một đặc trưng mới là phong trào nhân dân tham gia và đóng vai trò quan trọng trong nền chính trị quốc tế[6].

Trong giai đoạn hiện nay, các đảng cộng sản có nhận thức mới về chủ nghĩa xã hội, xu thế phát triển trong giai đoạn hiện nay của thời đại. Đối với chủ nghĩa xã hội, dù đang lâm vào khủng hoảng, nhưng với tư cách là học thuyết khoa học, cách mạng; một chế độ xã hội tốt đẹp; một phong trào hiện thực vẫn tồn tại, đạt được nhiều thành tựu to lớn. Thực tiễn đã khẳng định, không thể vì chủ nghĩa tư bản có những phát triển mà vội vã phủ nhận tính khoa học, cách mạng của chủ nghĩa Mác - Lênin; cũng không phải vì chủ nghĩa xã hội đang lâm vào khủng hoảng tạm thời mà hòai nghi vào sự thắng lợi của giai cấp công nhân. Sự sụp đổ chủ nghĩa xã hội ở Đông Âu và Liên Xô không phải là sự cáo chung của chủ nghĩa xã hội và cũng không phải là thắng lợi của chủ nghĩa tư bản, mà là sự thất bại của mô hình chủ nghĩa xã hội xơ cứng, xa rời các nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa xã hội khoa học. Chủ nghĩa xã hội là một chế độ xã hội tốt đẹp, nhưng để thay thế được chủ nghĩa tư bản lại cần một quá trình lịch sử lâu dài, phức tạp với những bước đi quanh co, có cả thời cơ, thuận lợi và khó khăn, thách thức.

Các đảng cộng sản, công nhân trên thế giới có những nghiên cứu mới về các phương án thay thế mô hình tự do tư bản chủ nghĩa. Nội dung trên, đã và đang trở thành khẩu hiệu đấu tranh của các lực lượng chính trị, xã hội rộng lớn trên thế giới từ cuối thế kỷ XX đến nay. Trong những năm qua, mặc dù còn đứng trước nhiều khó khăn, thách thức, nhưng phong trào cộng sản và công nhân quốc tế đã có bước phục hồi, trụ vững, phát triển năng động không thể phủ nhận. Nhiều lực lượng cộng sản vẫn kiên định con đường đấu tranh giai cấp, đấu tranh chính trị - xã hội, kiên định tập hợp quần chúng xây dựng một chế độ thay thế mô hình tự do mới của chủ nghĩa tư bản, góp phần tìm câu trả lời cho mục tiêu hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và tiến bộ xã hội.



[1] Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII, tập 1, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2021, tr. 105

[2] Bài phát biểu trực tuyến của Chủ tịch nước Trung Quốc Tập Cận Bình tại Diễn đàn châu Á Bác Ngao năm 2021, http://www.xinhuanet.com/politics/leaders/2021-04/20/c_1127350811.htm, ngày 20-4-2021

[3] https://dangcongsan.vn/doi-ngoai/trao-doi-ly-luan-lan-thu-10-giua-dang-ta-voi-dang-cong-san-nhat-ban-622179.html

[4] https://baochinhphu.vn/toan-van-tuyen-bo-chung-viet-nam-trung-quoc-102221101184708373.htm.

[5] Nguyễn Phú Trọng, Một số vấn đề lý luận và thực tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2022, tr.18-20.

[6] https://dangcongsan.vn/doi-ngoai/trao-doi-ly-luan-lan-thu-10-giua-dang-ta-voi-dang-cong-san-nhat-ban-622179.html

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét