Tối 22/6, Campuchia ra đòn mạnh nhất kể từ đầu căng thẳng: ngừng toàn bộ hoạt động nhập khẩu xăng dầu và khí đốt từ Thái Lan. Thủ tướng Hun Manet tuyên bố thẳng trên Facebook cá nhân. Không chỉ dừng ở năng lượng, Campuchia còn khuyến cáo công dân không nên du lịch sang Thái nếu không thực sự cần thiết. Phía Thái Lan đáp trả bằng cách triệu hồi đại sứ tại Phnom Penh về nước.
Những gì đang diễn ra ở biên giới Thái - Campuchia không đơn thuần là mâu thuẫn thương mại. Đây là cuộc đấu căng thẳng giữa nhà nước dân sự và quân đội Thái Lan, giữa chính phủ mới của Campuchia và ảnh hưởng kéo dài từ quá khứ. Một cửa khẩu bị đóng hôm trước, hai cửa khẩu bị trả đũa hôm sau. Bây giờ, nhiên liệu bị cắt, dòng chảy lao động bị đe dọa, và lòng tin song phương đang rạn nứt theo từng lời phát biểu.
Cựu Thủ tướng Hun Sen không đứng ngoài. Ông cảnh báo nếu Campuchia rút toàn bộ lao động về nước, thì kinh tế Thái Lan sẽ "lao đao vì thiếu nhân lực". Nếu các trạm xăng do PTT - tập đoàn dầu khí nhà nước Thái Lan phải ngưng hoạt động ở Campuchia, thì không chỉ là cú đòn ngoại giao mà là sự sụp đổ thật sự của một mắt xích thương mại xuyên biên giới. Những lời nói đó không phải chỉ để dọa dẫm. Chúng là chỉ dấu cho thấy Đông Nam Á không còn yên ả như cách đây vài năm.
Và rồi, khi khu vực còn đang loay hoay vì giá năng lượng, chuỗi cung ứng, và các động thái ăn miếng trả miếng ở cấp chính phủ, thì một góc khác của thế giới bỗng vang lên tiếng nổ sâu trong lòng đất Iran. Mỹ đánh trúng Fordow cơ sở hạt nhân được coi là "bất khả xâm phạm" của Tehran. Cú đánh không chỉ là đòn quân sự mà là tuyên bố rõ ràng rằng Washington sẵn sàng bước vào chiến tranh nếu cần, bất chấp hậu quả lan rộng.
Iran giờ đây không chỉ mất đi một phần năng lực hạt nhân mà còn bị đẩy vào thế không thể lùi. Từ Fordow đến Natanz, từ Isfahan đến các cơ sở chỉ huy quân sự, những gì bị phá hủy không đơn thuần là hạ tầng mà là khả năng mặc cả còn sót lại trên bàn đàm phán. Mỹ không hành động nhất thời. Họ chọn thời điểm, chọn mục tiêu, chọn thông điệp. Và thông điệp đó là: không ai được phép thách thức lại trật tự mà họ dựng nên.
Nhưng cuộc chiến ấy không dừng lại ở biên giới Iran. Nó lan vào giá dầu thế giới, vào từng container hàng hóa, vào các hợp đồng vận chuyển, và vào từng gia đình phải trả thêm tiền điện, tiền xăng, tiền chợ. Giống như quyết định cắt nguồn nhiên liệu giữa Campuchia và Thái Lan, một quả bom hạt nhân rơi trúng nhà máy giữa sa mạc có thể khiến người dân ở cách đó nửa vòng trái đất phải sống tằn tiện hơn vào tháng sau.
Thế giới hôm nay không còn chịu được những cú va đập quyền lực thiếu kiểm soát. Không phải cứ có bom xuyên boongke hay trạm xăng ở nước ngoài là có thể duy trì ảnh hưởng. Trong thời đại rối loạn chuỗi cung ứng, khủng hoảng khí hậu và kinh tế hậu COVID, quyền lực không nằm ở khả năng giáng đòn, mà ở năng lực ngăn một cú đòn xảy ra.
Và có lẽ cũng vì vậy mà có những quốc gia chọn cách im lặng mà vững, chọn nguyên tắc hơn ồn ào, chọn duy trì quan hệ thay vì phá vỡ liên minh. Không cần khoe vũ khí, không tranh ghế lãnh đạo khu vực, không lao vào trò chơi của những ông lớn. Chỉ cần giữ được một trật tự ổn định, một xã hội yên ổn, một biên giới thông suốt.
Bởi vì họ hiểu rất rõ: khi thế giới rung chuyển vì hỏa tiễn, thì giữ được một mái nhà yên ấm mới là quyền lực cao nhất của một quốc gia./.
SƯU TẦM!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét