Chủ Nhật, 22 tháng 6, 2025

CÂU CHUYỆN QUỐC TẾ: TRUMP CHƠI NƯỚC CỜ NÀY LIỀU THẬT!

         Trump không thông qua Quốc hội mà đánh Iran. Lần này hành vi giống lần giết tướng Soleimani của Iran hồi 2020 nhưng lại có nhiều điểm khác. Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ lên tiếng đại ý “khi Tổng thống ra lệnh là phải hành động và mệnh lệnh được đưa ra khi đối tác, hoặc nhân dân Mỹ, hoặc quyền lợi của nước Mỹ bị xâm phạm”. Lý giải của Bộ trưởng QP Mỹ đã lật ra lý do thật sự mà Trump quyết tẩn Iran lần này.

Việc đánh Iran nặng thì có thể dẫn tới chuyện Iran đóng eo biển Hormuz, nhẹ thì hoạt động vận tải dầu biển bị đình trệ, ảnh hưởng đến thị trường dầu toàn cầu. Và đây chính là điều Trump cần.

Mỹ mở màn thương chiến với Trung Quốc ngay khi Trump mới nhận chức và quá trình chiến qua chiến lại cho thấy Mỹ không ăn được đối thủ dễ dàng. Thậm chí, phía Trung Quốc còn tỏ thái độ kiểu “thích chơi nhiêu, tôi chơi nhiêu” hoặc có khi Trump đánh tiếng, Tập Cận Bình tảng lờ kiểu “bố mày không chấp thằng điên”. Điều đó có thể dẫn tới bế tắc tình thế và hoàn toàn có thể biến nhiệm kỳ của Trump trở thành nhiệm kỳ thất bại trong kinh tế.

Không thắng được bằng đối đầu trực diện, Trump chơi trò đánh dưới thắt lưng. Trung Quốc là quốc gia nhập khẩu dầu Iran nhiều nhất, 80-90% số dầu Iran xuất những năm gần đây. Mua dầu Iran thì giá rẻ vì Iran buộc phải bán rẻ trong tình thế bị cấm vận như thế này. Chính vì thế, với Trung Quốc, nguồn dầu Iran là lợi thế lớn trong phát triển kinh tế giai đoạn này.

Kết thúc năm tài chính gần nhất (03/2025), tổng doanh thu dầu Iran đạt tới 67 tỷ USD. Chính vì lẽ đó, Trump cần cắt nguồn dầu rẻ này của TQ ít nhất là một thời gian (cho tới khi đàm phán xong về thương mại cái đã). Cắt được nguồn này, Trump sẽ đẩy TQ vào thế khó khi TQ thiệt hại nhiều về chi phí nhập khẩu, khiến các nhà máy lọc dầu ở Sơn Đông phải đình trệ, giá cả trong nước và xuất khẩu của TQ cũng sẽ tăng… Đó là lý do tại sao sau khi Israel đánh Iran, máy bay vận tải TQ bí mật bay sang Iran nhiều thế.

Nhưng đòn của Trump tuy hiểm với TQ nhưng lại chứa đầy rủi ro với Mỹ. Lậm sâu vào cuộc chiến, lại thêm Israel đục nước béo cò dấn lên đánh tới, cái nhọt hôm nay ở Trung đông có thể thành ung thư. Sóng truyền hình phương Tây liên tục đưa ra chuyện thay đổi thể chế ở Iran như một câu hỏi cho các nhà phân tích nhưng nhìn thấy rõ Mỹ chưa có ý định này (ít nhất là đến lúc này). Nếu có, phương án thay thế đã phải được chuẩn bị, và lộ diện chứ không phải một ông Vua cũ kỹ mà dân Iran có khi cũng chẳng buồn nhắc lại tên. Tuy nhiên, với cách mà Israel và Mỹ đánh Iran tới tấp như thế, Iran và thế giới Hồi giáo cảm thấy bị xúc phạm thực sự. Cái lò lửa mà Trump mở ra chỉ để phục vụ cuộc thương chiến với TQ có thể sẽ không tắt nổi, nhất là khi các cơ sở chiến lược của Iran đã bị tấn công. Điều đó hoàn toàn có thể thúc đẩy Iran phát triển vũ khí hạt nhân nhanh hơn. Từ đó, chỉ cần một vài hành động thiếu kiềm chế của hai bên, một thảm hoạ là hoàn toàn có khả năng.

Nên nhớ, Iran không phải Iraq, với địa hình cực khó triển khai bộ binh đối với kẻ tấn công. Chiến tranh du kích lại là sở trường của người Hồi giáo và sự trả đũa từ phía Iran với Mỹ có thể không phải trực tiếp, mà từ các lực lượng uỷ nhiệm khác. Chính sự bất ổn đó có thể khiến Mỹ sa lầy (nếu tiếp tục tham chiến, tiếp tục đồn trú quân ở Trung Đông) và khiến chính kinh tế Mỹ bị ảnh hưởng trong chuỗi khủng hoảng kinh tế toàn cầu.

Nói chung, Trump có tướng bên ngoài giống một tổng thống nhưng không có tinh. Và ông ta sẽ đi vào lịch sử là một tổng thống tội đồ./.

SƯU TẦM!

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét