THI ĐUA LÀ ĐỘNG LỰC QUAN TRỌNG

 

   Hiện nay, các phong trào thi đua đang tập trung hướng về cơ sở và người lao động, gắn kết chặt chẽ với việc thực hiện học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, trở thành động lực quan trọng, thật sự đi vào cuộc sống, khơi dậy, động viên, lôi cuốn đông đảo cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân tích cực hưởng ứng, tạo khí thế sôi nổi, hăng hái thi đua hoàn thành xuất sắc hai nhiệm vụ chiến lược xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Qua các phong trào thi đua yêu nước, đã xuất hiện nhiều tấm gương tiêu biểu, nhiều tập thể, cá nhân lập được những chiến công, thành tích xuất sắc.

   Tuy nhiên, bên cạnh những thành tựu to lớn, các phong trào thi đua đang bộc lộ những hạn chế, bất cập cần được quan tâm giải quyết kịp thời. Có nơi, phong trào thi đua chưa bám sát nhiệm vụ chính trị, chuyên môn; mục tiêu thiếu rõ ràng, cụ thể. Công tác phát hiện, tuyên truyền, nhân rộng điển hình tiên tiến chậm được đổi mới, chưa có hiệu quả cao. Không ít đơn vị, địa phương buông lỏng công tác thi đua, khen thưởng, có biểu hiện hình thức, chạy theo thành tích đơn thuần. Vẫn còn tình trạng khen thưởng tràn lan, thiếu công bằng; có những tiêu chuẩn, hình thức, phương pháp khen thưởng duy trì quá lâu làm mất tính hấp dẫn, không động viên, khích lệ được đông đảo quần chúng tham gia.      

   Thi đua, khen thưởng có vai trò rất quan trọng trong đời sống xã hội và quá trình phát triển kinh tế, xã hội của đất nước. Vì vậy, trong quá trình thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII và thực hiện chuyên đề học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức phong cách Hồ Chí Minh trong năm 2021, các phong trào thi đua trong cả nước cần tiếp tục xác định rõ mục tiêu, đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức tiến hành. Để phát huy tốt phong trào thi đua yêu nước hướng tới mục tiêu từng bước hiện thực hóa Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng, các bộ, ngành, địa phương, cơ quan, đơn vị cần tiến hành một số biện pháp sau đây:

   Một là, mục tiêu của phong trào thi đua cần bám sát và cụ thể hóa chủ đề phát huy ý chí tự lực tự cường, xây dựng đất nước phồn vinh, hạnh phúc.

   Trong kháng chiến, các phong trào thi đua yêu nước có sức cổ vũ và lan tỏa mạnh mẽ, bởi vì thời điểm đó cả dân tộc đều có chung mục tiêu là đánh đuổi ngoại xâm, giải phóng dân tộc, thống nhất Tổ quốc để xây dựng chủ nghĩa xã hội. Mục tiêu, lý tưởng đó rất phù hợp với nhu cầu nguyện vọng của mọi người dân và rất cụ thể, rõ ràng, dễ hiểu. Ngày nay, mục tiêu xây dựng đất nước đã được Đại hội XIII xác định rất rõ ràng, lại được làm rõ thêm trong chủ đề học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh năm 2021 là “ Phát huy ý chí tự lực tự cường, khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc”. Chính vì vậy, đây phải là mục tiêu bao trùm của phong trào thi đua yêu nước trong thời kỳ mới.

   Mục tiêu cụ thể của từng phong trào thi đua phải bám sát nội hàm ý chí tự lực, tự cường và phồn vinh, hạnh phúc, trên cơ sở tình hình, nhiệm vụ chính trị của từng cơ quan, đơn vị, địa phương để xác định những công việc gì cần tự làm, việc gì có thể làm cho từng cá nhân và cơ quan, đơn vị, địa phương mình ngày càng lớn mạnh, phát triển, phồn vinh, việc gì có thể làm cho mỗi cán bộ,  công chức, viên chức, người lao động ngày càng no đủ, hạnh phúc hơn. Trên cơ sở mục tiêu đó, các chỉ tiêu thi  đua phải được cụ thể hóa thêm một bước, mang tính khả thi và được lượng hóa, có khả năng đo đếm được để làm cơ sở đánh giá kết quả sau này.

   Trên tinh thần đó, cần tập trung rà soát và cương quyết loại bỏ những chương trình, phong trào đã phát động nhưng mục tiêu, chỉ tiêu chung chung, trừu tượng, dựa vào nguồn lực bên ngoài, làm hại, làm nghèo cho địa phương, cơ quan đơn vị, hiệu quả thực tế thấp, không thu hút được mọi người tham gia.

   Hai là, phát huy trách nhiệm, gương mẫu, quyết liệt của người đứng đầu và tính chuyên nghiệp của cơ quan tham mưu về thi đua, khen thưởng.

   Hiện nay, Đảng đã có các nghị quyết, chỉ thị về thi đua, khen thưởng, Nhà nước đã có Luật Thi đua, khen thưởng và các nghị định, thông tư, hướng dẫn đáp ứng các yêu cầu của thực tiễn. Phong trào thi đua đã được duy trì và tổ chức thường xuyên theo quy trình chặt chẽ. Tuy nhiên, điều đó lại rất dễ biến phong trào thi đua trở thành khuôn mẫu, nhàm chán. Trong quá trình thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII và thực hiện chuyên đề học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh năm 2021, người đứng đầu và các cơ quan tham mưu phải thấm nhuần một cách sâu sắc, có niềm tin mãnh liệt đối với mục tiêu mà Đảng đã xác định. Chỉ có như vậy, cơ quan tham mưu mới có thể chuyển hóa một cách nhuần nhuyễn mục tiêu của Nghị quyết vào mục tiêu của phong trào. Quá trình phê duyệt, chỉ đạo, kiểm tra thực hiện phong trào, người đứng đầu luôn bám sát mục tiêu chung và đối chiếu với nhiệm vụ chính trị của địa phương, cơ quan, đơn vị mình thì phong trào thi đua mới cụ thể, thiết thực và đúng hướng.

   Ba là, đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức tuyên truyền, cổ động phong trào thi đua.

   Tuyên truyền, cổ động đóng vai trò vô cùng quan trọng trong phong trào thi đua. Không có tuyên truyền thì mục tiêu, chỉ tiêu, biện pháp của phong trào không đến được quần chúng, không biến thành nhận thức, niềm tin và ý chí của họ nên không thể tạo ra động lực của phong trào thi đua. Tuyên truyền, cổ động còn tiến hành nắm bắt thông tin, kịp thời phát hiện các mô hình, nhân rộng điển hình tiên tiến, các tập thể, cá nhân có phương pháp hay, cách làm giỏi, phát huy sáng kiến trong phong trào thi đua yêu nước để kịp thời giới thiệu, tôn vinh trên một cách rộng rãi để mọi người học tập và làm theo. Trên cơ sở mục tiêu và chỉ tiêu thi đua được xác định rõ ràng, cụ thể, công tác tuyên truyền, cổ động cần biến chúng trở thành những thông điệp, khẩu hiệu mang tính hiệu triệu cao, ngắn gọn, có tính biểu tượng, dễ đi vào lòng người. Công tác tuyên truyền, cổ động phải tạo ra được một cuộc “kháng chiến” chống đói nghèo, lạc hậu, kiên quyết không phụ thuộc vào cường quốc bên ngoài. Những thông điệp này cần được tuyên truyền liên tục trong suốt phong trào, đến tận “hang cùng, ngõ hẻm” để huy động được đông đảo người dân tham gia. Những kinh nghiệm hay, mô hình tốt, những tấm gương tiêu biểu về phát huy ý chí lực, tự cường, những thành quả về phát triển kinh tế, xã hội cũng cần được thông tin rộng rãi. Bên cạnh đó, cần đấu tranh phê phán những kết quả chung chung, những việc làm trừu tượng, khẩu hiệu sáo rỗng, khoa trương, phóng đại, thay vào đó là những sự việc, con người cụ thể, sống động, những số liệu minh chứng rõ ràng…

   Phương thức tuyên truyền, cổ động cũng cần đổi mới, trong đó tập trung các hình thức, phương pháp tác động vào tình cảm, sử dụng nhiều phương tiện trực quan, văn học, nghệ thuật sinh động, phù hợp với nhu cầu, lợi ích của từng đối tượng. Đặc biệt, cần tận dụng tốt mạng xã hội, mặt tích cực của tâm lý đám đông để tạo sự lan tỏa mạnh mẽ của phong trào.

   Bốn là, thực hiện bình xét khen thưởng phong trào thi đua một cách khách quan, công bằng, chính xác trên cơ sở các chỉ tiêu cụ thể đã xác định.

   Thi đua và khen thưởng luôn có mối quan hệ biện chứng, nhân quả với nhau. Chính vì vậy, cùng với thi đua, khen thưởng phải bảo đảm nguyên tắc chính xác, công khai, dân chủ, công bằng, kịp thời trong việc bình xét các danh hiệu thi đua và đề nghị các hình thức khen thưởng. Chỉ có như vậy, những tập thể, cá nhân được khen thưởng rất phấn khởi, tự hào, giữ gìn phần thưởng và phấn đấu thực hiện hoàn thành nhiệm vụ một cách xuất sắc hơn. Khi họ nhận thức sâu sắc được giá trị của việc động viên, khen thưởng sẽ càng phấn đấu cao hơn với mục đích vô tư trong sáng.