Không ai muốn chiến tranh! Điều ấy đúng với mỗi người mẹ tiễn con ra trận, mỗi người vợ chờ chồng nơi cuối làng, mỗi đứa trẻ lớn lên mà chưa từng biết mặt cha. Chiến tranh không để lại người thắng thật sự, chỉ để lại những mất mát mà cả hai phía đều phải gánh, những ngôi mộ không tên, những gia đình mòn mỏi đi tìm một nơi để thắp nén hương. Chính vì vậy, có những cử chỉ nhỏ nhưng nặng hơn nhiều lời tuyên bố.
Cuối tháng 10, bên lề các hội nghị quốc phòng khu vực tại Cebu (Philippines), phía Hoa Kỳ trao cho Việt Nam hồ sơ về trận Đắk Tô cùng báo cáo nghiên cứu của Bộ Quốc phòng Hoa Kỳ, trong đó có thông tin về vị trí chôn cất của hơn 400 chiến sĩ Quân Giải phóng miền Nam Việt Nam. Để thấy hết sức nặng của con số ấy, cần nhớ rằng đến nay vẫn còn khoảng 175.000 hài cốt liệt sĩ chưa được tìm thấy và hơn 300.000 mộ liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Với một dân tộc còn mang trong lòng nhiều khoảng trống đến vậy, hơn 400 không đơn thuần là thống kê. Đó là hơn 400 gia đình có thể sắp được biết con, cha, anh mình đang nằm ở đâu.
Phía Việt Nam đáp lại bằng cùng một tấm lòng, trao đổi thông tin, hồ sơ và kỷ vật, trong đó có thẻ bài, liên quan đến các quân nhân Hoa Kỳ thiệt mạng hoặc mất tích trong chiến tranh. Một tấm thẻ bài, nhưng đối với một gia đình ở bên kia đại dương, nó có thể là mảnh ghép cuối cùng của một câu chuyện dang dở. Ở đây không có bên cho và bên nhận theo nghĩa thông thường, bởi mỗi bên trao đi điều mà bên kia khao khát nhất, và cùng nhận về sự an ủi dành cho những người ở lại. Nỗi đau của người mất con không có biên giới, không mang quốc tịch. Hiểu được điều đó, hai bên đã chọn đối xử với nhau bằng sự trân trọng dành cho người đã khuất và sự đồng cảm dành cho người còn sống.
Chúng ta chưa quên những giọt nước ở công viên Lê Thị Riêng. Những chiến sĩ đứng quanh hố khai quật, tay run run đỡ từng mảnh kỷ vật nhỏ, là những người đã chờ đợi cả đời. Có người mẹ tóc bạc phơ, tuổi đã ngoài chín mươi, chỉ mong trước khi nhắm mắt biết được con mình nằm ở đâu để đưa con về quê. Có người vợ tiễn chồng khi tuổi còn xanh, nay đã thành bà lão, gìn giữ suốt mấy chục năm một bức thư cũ đã mờ chữ. Có những người con lớn lên với một cái tên trên bàn thờ mà chưa từng được đặt tay lên một nấm mộ để gọi một tiếng “ba”. Khi cái tên được xác định, khi hài cốt được đưa về yên nghỉ giữa quê hương. Chỉ khi thấy những khoảnh khắc ấy, ta mới hiểu vì sao việc tìm lại một cái tên lại thiêng liêng đến vậy.
Hiểu nỗi đau ấy, Việt Nam đã đặt công cuộc tìm kiếm lên hàng nhiệm vụ trọng tâm. “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” kéo dài đến ngày 27-7-2027. Chiến dịch đặt mục tiêu tìm kiếm, quy tập khoảng 7.000 hài cốt liệt sĩ và lấy mẫu hài cốt đối với khoảng 230.000 mộ liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Mỗi con số là một cuộc đoàn tụ, mỗi cuộc đoàn tụ là một gia đình được chữa lành.
Khép lại quá khứ không có nghĩa là quên đi. Chúng ta nhớ để trân trọng hòa bình, tưởng niệm những người đã ngã xuống ở cả hai phía để không bao giờ lặp lại bi kịch ấy. Nhưng nhớ không có nghĩa là mang theo hận thù, bởi hận thù chỉ làm người còn sống thêm nặng gánh, trong khi thế hệ trẻ cần được bước đi nhẹ nhàng hơn để đi xa hơn. Một đất nước đã đi qua chiến tranh hiểu hơn ai hết giá trị của hòa bình, và cũng chính đất nước ấy có đủ bản lĩnh để chìa tay ra trước, để nói rằng, chúng ta chọn nhìn về phía trước. Từ một hồ sơ được trao, một tấm thẻ bài được trả lại, một cái tên được tìm thấy, người ta thấy rằng hai dân tộc từng đứng ở hai phía chiến tuyến hoàn toàn có thể trở thành những người bạn tin cậy.
Hôm nay, hai bên cùng hướng tới một tương lai nơi các thế hệ sau lớn lên trong hòa bình, hợp tác và tôn trọng lẫn nhau, cùng đóng góp cho sự ổn định và phát triển của khu vực và thế giới. Khép lại quá khứ, để thịnh vượng hơn. Cho đi, để nhận lại./.
#QV-ST!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét