Tính chất của thời đại hiện nay

 

 

Tính chất cơ bản của thời đại hiện nay là tính chất quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản trên phạm vi toàn thế giới. Đó là sự tồn tại đồng thời, đan xen và không ngừng phủ định lẫn nhau giữa hai kiểu chế độ xã hội hoàn toàn đối lập nhau về bản chất, đấu tranh gay gắt với nhau. Trong thời đại hiện nay, xu thế phát triển khách quan là quá độ lên chủ nghĩa xã hội nhưng không phải là sự quá độ “tự nhiên”, thẳng tắp, trơn tru mà là sự quá độ bằng những con đường và phương thức khác nhau thông qua sự tác động biện chứng phức tạp của các nhân tố khách quan, chủ quan trong giải quyết các mâu thuẫn của thời đại.

Sự quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội thông qua cách mạng xã hội chủ nghĩa bằng đấu tranh giai cấp, chứ không thể bằng cải lương, hòa bình chủ nghĩa. Chủ nghĩa tư bản, dù đã bộc lộ rõ bản chất phản động nhưng không dễ bị đánh bại và xóa bỏ. Chúng tìm cách mở rộng dư địa tồn tại bằng sự điều chỉnh và thích nghi nhằm xoa dịu các mâu thuẫn nội tại. Trong khi đó, quá trình xây dựng xã hội mới - xã hội chủ nghĩa và cộng sản chủ nghĩa - là một con đường mới mẻ, vừa đi vừa tìm tòi, thử nghiệm nên không tránh khỏi những sai lầm, thất bại. Điều đó làm cho tính chất quá độ của thời đại ngày càng được bộc lộ rõ. Tuy nhiên, theo quy luật tiến hóa của lịch sử, loài người nhất định sẽ đi lên chủ nghĩa xã hội.

Thời đại hiện nay đang diễn ra cuộc đấu tranh giai cấp, đấu tranh dân tộc gay go, phức tạp giải quyết vấn đề ai thắng ai giữa chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa tư bản. Mặc dù cuối thế kỷ XX đã xảy ra cuộc khủng hoảng và thoái trào của chủ nghĩa xã hội, nhưng tính chất căn bản của thời đại hiện nay vẫn là quá độ lên chủ nghĩa xã hội. Một số nước xã hội chủ nghĩa lâm vào trì trệ, khủng hoảng do những yếu kém, khuyết điểm kéo dài. Nhưng, đó không phải là bản chất của chủ nghĩa xã hội. Con đường đi lên chủ nghĩa xã hội vẫn là xu thế khách quan tất yếu của lịch sử xã hội loài người.