Tổ chức, giáo lý, giáo luật, lễ nghi tôn giáo dưới chủ nghĩa xã hội

 

Dưới chế độ xã hội chủ nghĩa, những người lao động thoát khỏi ách bóc lột, chở thành người làm chủ đất nước, làm chủ xã hội. Nhà nước xã hội chủ nghĩa là nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản. Nhà nước xã hội chủ nghĩa không còn sử dụng tôn giáo như là công cụ thần quyền để thống trị, áp bức, bóc lột nhân dân lao động. Nhà thờ tách khỏi nhà nước, tách khỏi trường học, giáo hội không còn chi phối hệ thống giáo dục như trong xã hội cũ. Đảng Cộng sản và Nhà nước xã hội chủ nghĩa đề ra chính sách tôn giáo trên nguyên tắc tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng và không tín ngưỡng của nhân dân, hướng các tổ chức tôn giáo chuyên chăm lo việc đạo, động viên quần chúng giáo dân, tín đồ nêu cao tinh thần yêu nước, gắn bó với dân tộc, thực hiện sống tốt đời đẹp đạo. Do vậy, các tổ chức tôn giáo chỉ quan tâm tới việc đạo, tổ chức và tiến hành các hoạt động tôn giáo theo giáo lý, giáo luật, giáo lễ của từng tôn giáo song đều chấp hành và tuân thủ nghiêm ngặt luật pháp của nhà nước xã hội chủ nghĩa. Tuy nhiên, bên cạnh đó trước âm mưu thủ đoạn của các thế lực thù địch lợi dụng vấn đề tôn giáo để kích động, chia rẽ giữa tôn giáo với nhà nước nên đã có những tổ chức tôn giáo vi phạm pháp luật xã hội chủ nghĩa, chống phá cách mạng.

Giáo lý, giáo luật và nghi lễ tôn giáo có sự thay đổi mềm dẻo hơn, bớt khắt khe hơn phù hợp với luật pháp xã hội chủ nghĩa. Các quy định ra nhập đạo, tín đồ, những điều răn dạy, lời khuyên, kiêng kỵ, nghi lễ của các tôn giáo đều có sự thay đổi mềm dẻo hơn cho phù hợp với xã hội hiện đại. Bởi lẽ, trong chủ nghĩa xã hội, mọi mặt đời sống kinh tế - xã hội, đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân lao động ngày càng được bảo đảm, đáp ứng và nâng cao, nên ảnh hưởng của tôn giáo đối với họ cũng ngày một giảm dần; đặc biệt nhu cầu về sự an ủi, ban phát, che trở của lực lượng siêu nhiên. Họ đến với tôn giáo nhằm mục đích chính là sinh hoạt văn hóa, nêu cao ý thức cộng đồng. Chính vì thế, để quần chúng đến với tôn giáo trong chủ nghĩa xã hội giáo lý, giáo luật và nghi lễ tôn giáo phải có sự điều chỉnh mềm dẻo hơn và bớt khắt khe hơn, song phải phù hợp với quy định của pháp luật.