Trong những diễn biến được cho là chỉ kéo dài khoảng hai tiếng, việc một nguyên thủ bị đưa ra khỏi lãnh thổ trong khi quân đội Venezuela gần như không phản ứng đáng kể đã khiến tôi đặt câu hỏi liệu đây có phải là sự bất lực quân sự, hay là một điều gì khác sâu hơn?
Nếu nhìn kỹ, đặc biệt vào chi tiết quân đội Venezuela có phản ứng phòng không nhưng bắn hụt, để lộ vị trí rồi nhanh chóng bị Mỹ vô hiệu hóa - câu chuyện dường như mang một logic hoàn toàn khác.
Điểm quan trọng cần nhấn mạnh là quân đội Venezuela không hoàn toàn đứng yên. Có những loạt bắn nhắm vào trực thăng nhưng không trúng mục tiêu, không có chuỗi phản kích tiếp theo đáng kể, và nhanh chóng bị chấm dứt. Nhưng chính điều đó lại làm lộ ra nghịch lý lớn nhất.
Venezuela không phải một quốc gia thiếu rada, họ cũng không thiếu các tên lửa phòng không tầm thấp – tầm trung...Quân đội Venezuela lại đang được đặt trong bối cảnh sẵn sàng chiến đấu và cảnh giác 24/24. Căng thẳng quân sự kéo dài với Mỹ nên kịch bản xâm nhập đường không đã được tính đến suốt nhiều năm.
Vậy mà phản ứng phòng không chỉ ở mức bắn hụt cho có là điều khó chấp nhận nếu xét thuần túy quân sự. Một giả thuyết hợp logic hơn nhiều là: Quân đội Venezuela đã chủ động phản ứng ở mức tối thiểu để tạo dấu vết đã chống trả, nhưng không nhằm thay đổi kết cục.
Xét theo giả thuyết đó ta lại phải hỏi: vì sao cần làm vậy, có phải họ đã có một thỏa thuận ngầm với Mỹ?
Nếu không phản ứng gì cả thì dễ bị xem là phản bội. Nếu phản ứng quyết liệt thì là phá vỡ thỏa thuận ngầm, leo thang thành chiến tranh...họ không đủ khả năng để thắng quân đội Mỹ. Vậy phản ứng vừa đủ để ghi nhận nghĩa vụ, nhưng không đủ để cản trở quá trình đã được định sẵn.
Đây không phải điều mới trong lịch sử chuyển giao quyền lực nhạy cảm. Nó là kỹ thuật “phản ứng trình diễn” giúp quân đội Venezuela rửa trách nhiệm, và quan trọng nhất: giữ câu chuyện ở mức ‘đã có giao tranh’, tránh nghi vấn thông đồng lộ liễu.
Trình diễn không phải để che mắt bên ngoài. Mà để che mắt bên trong. Trong mọi quân đội không phải ai cũng biết trước kịch bản, không phải mọi đơn vị đều cùng mức độ đồng thuận, luôn tồn tại nhóm trung thành cá nhân - Một phản ứng tượng trưng nhằm trấn an các nhóm này, tránh nổ ra chia rẽ tức thì, giữ kỷ luật và trật tự chỉ huy.
Nói cách khác đó là phản ứng để hệ thống không vỡ trong khoảnh khắc cá nhân nguyên thủ bị loại khỏi cuộc chơi.
120 phút , đó không phải là thời gian Mỹ thắng quân đội Venezuela, cũng không phải là khoảnh khắc phòng không Venezuela sụp đổ. Mà là khoảng thời gian hệ thống sở tại chủ động không cản trở, và chỉ diễn đúng phần việc cần thiết để câu chuyện khép lại hợp lý.
Khi một quân đội đã sẵn sàng kiểm soát mức độ phản ứng, giới hạn xung đột và chấp nhận vai người đứng ngoài có trách nhiệm thì kết cục đã được khóa từ trước. Nó cho thấy sự lựa chọn có tính toán của quân đội Venezuela .Hai tiếng đó không phải là lúc Venezuela mất kiểm soát, mà là lúc quyền lực được "tháo" ra khỏi một cá nhân nhưng không làm vỡ cả hệ thống.
Venezuela là nước đa đảng, có lẽ nào quân đội đã chọn "bàn giao" Maduro để đổi lấy hòa bình, và nếu vậy thật thì bằng cách nào đó sẽ sớm có 1 cuộc bầu cử tổng thống mới.
Giả thuyết này cũng lý giải cho việc tại sao ông Trump lại nói trong họp báo rằng "Mỹ sẽ tiếp quản quá trình chuyển giao quyền lực tại Venezuela, và nếu cần thiết sẽ triển khai lực lượng để đảm bảo quá trình đó diễn ra suôn sẻ ".
Giả thuyết này cũng lý giải cho việc tại sao ông Maduro lại sử dụng đặc nhiệm Cuba để đảm bảo an ninh cá nhân mà không phải là đặc nhiệm Venezuela - 32 đặc nhiệm và tình báo Cuba đã tử vong trong chiến dịch bắt Maduro./.
Ảnh: Xung quanh dinh tổng thống Venezuela bố trí dày đặc các chốt tên lửa phòng không vác vai. Trực thăng của đặc nhiệm Mỹ là mồi ngon của mấy em này ==> vậy mà không hề có em nào khai hỏa trong suốt 2 tiếng đồng hồ đó?
Môi trường ST.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét