TÌM HIỂU GIÚP BẠN: NHÂN VIỆC DÂN TA GỌI NGUYỄN ÁNH “CÕNG RẮN CẮN GÀ”, CÓ KẺ CŨNG NGHỊ LUẬN VUA QUANG TRUNG CŨNG “CÕNG RẮN”!

     Bàn về lời nghị luận cho rằng: “Nguyễn Huệ cũng cõng rắn (Tàu Ô) cắn gà nhà, chẳng khác Lê Chiêu Thống rước quân Thanh, Nguyễn Ánh cầu viện Xiêm La.”

Có kẻ chép miệng mà rằng: Quang Trung dung dưỡng ngoại bang, nuôi đám Tàu Ô hải phỉ, ấy là “cõng rắn cắn gà nhà”. Nghe lời ấy, kẻ hậu học này chợt nhớ chuyện xưa: đời Lý có Nùng Trí Cao, triều Trần có Chiêu Minh vương Trần Nhật Duật cùng tướng Tống Triệu Trung.

Nùng Trí Cao, tuy cát cứ một phương, nhưng trong lòng sợ triều Lý hơn sợ cả sinh phụ; Triệu Trung vốn người Tống, mà dưới trướng nhà Trần, dốc sức cùng quân Đại Việt đánh tan vó ngựa Nguyên Mông. Đến như đám Tàu Ô thuở Tây Sơn, chỉ dám quấy nhiễu phương Bắc, tuyệt nhiên không dám mon men vuốt râu Bắc Bình vương.

Ấy gọi là “rắn”, nhưng là thứ rắn biết sợ. Không những không cắn gà nhà, mà còn chẳng dám nhe nanh. Bởi nếu đã cắn, ắt là tự chuốc lấy diệt vong. Đám ấy, suy cho cùng, cũng còn biết điều.

Còn như quân Xiêm La hay kẻ tóc đuôi sam phương Bắc, thì khác hẳn: đã cắn là cắn đến cùng, cắn cho máu chảy đầu rơi. Nhưng những “con rắn” ấy, há phải do các bậc Lý, Trần, hay Quang Trung rước về mà nên?

Lại có người trách rằng: Quang Trung vốn là bề tôi, dám phế bỏ bề trên, ấy là phạm thượng. Kẻ này lại nhớ chuyện Nguyễn Phúc Nguyên dâng lễ hai đáy, gửi tờ biểu ngầm nói rõ: “không nhận sắc phong” của triều Lê. Hành vi ấy, há lại không phạm thượng ư? Hay chỉ vì thành bại khác nhau mà lời phán xét đổi thay?

Xưa nay, cổ nhân vốn chẳng lấy thành bại để luận anh hùng. Người xưa nay đều đã khuất bóng nghìn thu. Kẻ này cũng không xem Đức Quang Trung như bậc thánh thần siêu phàm, mà chỉ coi ngài là một con người giữa thời loạn: có ưu có khuyết, có hay có dở, có phàm tục như bao kẻ khác.

Song vẫn dành cho ngài lòng kính trọng, bởi công phá Thanh, dẹp Xiêm, lật Trịnh, đổ Nguyễn, mở đường cho cơ nghiệp thống nhất về sau; để rồi Gia Long thừa thế hoàn thành đại nghiệp, khiến sơn hà liền một dải, quốc gia cường thịnh, biên cương mở rộng đến mức cực thịnh.

Ấy là điều Quang Trung chưa kịp làm, chứ chẳng phải không thể làm.

Than ôi! Trời xanh khéo ngắn số anh hùng. Giá như Bắc Bình Vương thêm được mươi năm thọ, thì hào kiệt Đường Tống há còn khoe sức?

Nhưng lịch sử vốn không phải bàn cờ giả định, và cũng chẳng có chỗ cho hai chữ “giá như”./.

Ảnh: Admin page Binh khí Việt.

Môi trường ST.