Lợi dụng tình hình khó khăn trong bảo đảm ổn định thu nhập, việc
làm của một số doanh nghiệp xuất khẩu trong thời gian qua, trên mạng xã hội
xuất hiện những bài viết kích động công nhân đình công, biểu tình.
Các bài viết này phủ nhận vai trò của Công đoàn Việt Nam, cho
rằng Công đoàn Việt Nam không đấu tranh đòi tăng lương cho người lao động,
và rằng chỉ có các tổ chức công đoàn độc lập với Công đoàn Việt Nam mới chăm lo
tốt cho quyền lợi của người lao động. Đây là âm mưu nguy hiểm, với ý đồ muốn
phá hoại ổn định chính trị, phá hoại môi trường đầu tư tại Việt
Nam.
Luôn quan tâm, quyết liệt
đề nghị tăng lương cho người lao động
Thời gian qua, những khó khăn của tình hình thế giới tác động
trực tiếp đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, quan hệ lao động tại khu vực
doanh nghiệp ngoài nhà nước, nhất là tại các doanh nghiệp thâm dụng lao động
như: Da giày, dệt may, gỗ... Có ít đơn hàng xuất
khẩu, nhiều doanh nghiệp buộc phải giảm việc làm, thậm chí cắt giảm
lao động ngay vào thời điểm cuối năm 2022 và cận Tết Quý Mão năm 2023, làm
ảnh hưởng đến việc làm, thu nhập, đời sống của công nhân, người lao động.
Do kinh tế thế giới khá ảm đạm, lạm phát cao, nhu cầu tiêu dùng
thấp nên theo Tổ chức Lao động quốc tế (ILO), số người thất
nghiệp năm 2022 có thể lên tới 207 triệu người. Như thế, bảo đảm việc làm,
thu nhập cho người lao động đang là khó khăn chung của các nước
trên thế giới.
Bất
chấp thực tế khách quan đó, có quan điểm sai trái được lan truyền trên mạng cho
rằng, Công đoàn Việt Nam hiện nay bỏ mặc, không còn quan tâm tới đấu tranh đòi
quyền lợi, không đòi tăng lương cho người lao động, mà chỉ quan tâm kết nạp
đoàn viên công đoàn.
Thực tế
là vấn đề đấu tranh đòi tăng lương, yêu cầu bảo vệ quyền lợi cho người lao động
luôn là mối quan tâm hàng đầu của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam. Thực tế là
trong các cuộc họp của Hội đồng Tiền lương quốc gia, tiếng nói của Tổng Liên
đoàn Lao động Việt Nam luôn là tiếng nói đầy trọng lượng và rất quyết liệt. Mỗi
lần họp bàn về tăng mức lương tối thiểu vùng, đại diện Tổng Liên đoàn Lao động
Việt Nam luôn đưa ra một mức đề xuất cao nhất so với các ý kiến khác và đấu
tranh quyết liệt với đại diện người sử dụng lao động để bảo vệ đề xuất ấy.
Cụ thể, ngay trong năm 2022 vừa qua, từ những đề xuất của Tổng
Liên đoàn Lao động Việt Nam trong Hội đồng Tiền lương quốc gia, ngày 12-6-2022,
Chính phủ đã ban hành Nghị định tăng lương tối thiểu vùng đối với người
lao động làm việc theo hợp đồng lao động.
Nghị
định đã có hiệu lực thi hành từ ngày 1-7-2022. Theo đó, mức lương tối thiểu
tháng đã tăng bình quân 6% (tương ứng tăng từ 180.000-260.000 đồng/tháng) so
với mức cũ. Về mức lương tối thiểu giờ, nghị định cũng quy định các mức
lương tối thiểu giờ theo 4 vùng: Vùng I là 22.500 đồng/giờ, vùng II là 20.000
đồng/giờ, vùng III là 17.500 đồng/giờ, vùng IV là 15.600 đồng/giờ. Các mức
lương tối thiểu trên là mức lương thấp nhất làm cơ sở để doanh nghiệp
thỏa thuận và trả lương đối với người lao động.
Để bám
sát tình hình, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam yêu cầu các cấp công đoàn chỉ
đạo công đoàn cơ sở chủ động tham gia với người sử dụng lao động trong quá
trình xây dựng thang, bảng lương của doanh nghiệp theo quy định mới về mức
lương tối thiểu.
Đồng
thời liên đoàn lao động tỉnh, thành phố, công đoàn ngành, công đoàn tại các
tổng công ty trực thuộc tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng trên địa
bàn tham gia kiểm tra, thanh tra, giám sát việc chấp hành pháp luật lao động,
công đoàn, bảo hiểm xã hội... của các doanh nghiệp, nhất là việc thực hiện nghị
định của Chính phủ.
Đồng
thời, các cấp công đoàn cũng nắm bắt thông tin, tâm tư, nguyện vọng của người
lao động, kiến nghị với các cơ quan nhà nước có thẩm quyền xử lý kịp thời,
nghiêm minh các hành vi vi phạm pháp luật lao động, công đoàn, bảo hiểm xã hội.
Theo
Cục Quan hệ lao động và Tiền lương (Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội), năm
nào nhà nước có điều chỉnh lương tối thiểu vùng thì tiền lương thực tế của
người lao động sẽ được tăng cao hơn mức tăng bình quân khoảng 2%. Trong 10 năm
qua, tiền lương của người lao động tăng bình quân 6-7% mỗi năm. Năm Covid-19
tác động mạnh, Nhà nước không điều chỉnh lương tối thiểu, tỷ lệ tăng có giảm
còn 5-6%. Những năm kinh tế phát triển tốt, mức tăng đạt 8-9%. Chỉ khi thiếu
giờ làm, tiền lương của người lao động mới phải giảm do doanh nghiệp cũng không
có nguồn để bảo đảm. Tuy nhiên, hụt đơn hàng, thiếu việc cũng chỉ ở nhóm ngành
sản xuất. Một số ngành như dịch vụ ăn uống vẫn có sự tăng trưởng.
Kịp thời giải quyết khi
có tranh chấp lao động tập thể
Khi có
tranh chấp lao động tập thể, ngừng việc tập thể, đình công tự phát, các cấp
công đoàn đều chủ động phối hợp với UBND và các cơ quan chức năng trên địa bàn
kịp thời giải quyết, bảo đảm quyền lợi của tập thể người lao động, không để xảy
ra điểm nóng về an ninh trật tự.
Đồng
thời cần khẳng định rằng, việc chăm lo, bảo vệ quyền lợi cho người lao động
không phải chỉ là trách nhiệm của Công đoàn Việt Nam mà còn là nhiệm vụ của cả
hệ thống chính trị, thể hiện bản chất tốt đẹp của chế độ xã hội chủ nghĩa luôn
quan tâm chăm lo, bảo vệ, đấu tranh cho quyền lợi của người lao động.
Khi
dịch Covid-19 gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống kinh tế-xã hội, nhiều
người lao động mất việc, cả hệ thống chính trị của Việt Nam đã quan tâm, hỗ
trợ, giúp đỡ công nhân, người lao động, trong đó vai trò của Công đoàn Việt Nam
rất nổi bật.
Từ việc
các cấp công đoàn quan tâm, phát hiện những khó khăn của người lao động, đề
xuất các giải pháp hỗ trợ, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 68/NQ-CP ngày
1-7-2021 tập trung hỗ trợ 2 nhóm đối tượng là người lao động và người sử dụng
lao động bị ảnh hưởng sâu bởi đại dịch Covid-19, chủ yếu là công nhân và người
lao động trực tiếp. Sau hơn một năm triển khai thực hiện Nghị quyết số
68/NQ-CP, cả nước đã hỗ trợ cho gần 36,5 triệu người lao động, người dân,
394.000 đơn vị sử dụng lao động và 500.000 hộ kinh doanh với tổng số tiền là
45.600 tỷ đồng.
Nghị
quyết số 68/NQ-CP được ban hành nhanh chóng, kịp thời, thể hiện sự phối hợp
chặt chẽ, thống nhất, sự quan tâm sâu sắc của Đảng, Nhà nước trong việc chăm lo
cho đời sống người dân, người lao động và người sử dụng lao động trước tác động
của đại dịch, được người dân, doanh nghiệp, người lao động tích cực ủng hộ thực
hiện, qua đó ngày càng tạo được niềm tin của công nhân, người lao động cũng như
toàn thể nhân dân đối với sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước.
Không tổ chức nào thay
thế được Công đoàn Việt Nam
Cũng do
luôn sâu sát, nắm bắt đời sống, tâm tư, nguyện vọng của công nhân, người lao
động nên ngay từ cuối quý III năm 2022, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã lên
kế hoạch chăm lo Tết Quý Mão 2023. Theo đó, Tổng Liên đoàn Lao động Việt
Nam dự kiến sẽ chủ trì, trực tiếp tổ chức 21 Chương trình "Ngày hội công
nhân-Phiên chợ nghĩa tình năm 2023" tại các địa phương có đông công nhân,
người lao động, vùng sâu, vùng xa, có điều kiện kinh tế khó khăn; dành gói hỗ
trợ khoảng 500 tỷ đồng phân bổ về các công đoàn ngành, địa phương, công đoàn
cấp trên trực tiếp cơ sở để chăm lo, hỗ trợ cho đoàn viên công đoàn, người lao
động có hoàn cảnh thực sự khó khăn, mức hỗ trợ 500.000 đồng/người, được chi
bằng tiền mặt (ước có khoảng 1 triệu đoàn viên công đoàn, người lao động có
hoàn cảnh khó khăn được hỗ trợ-bằng 10% tổng số đoàn viên công đoàn).
Bên
cạnh đó, công đoàn cơ sở căn cứ vào nguồn lực hiện có, tự quyết định mức chi
chăm lo cho đoàn viên, người lao động. Ví dụ như, Liên đoàn Lao động TP Hồ Chí
Minh đã ban hành Kế hoạch số 61/KH-LĐLĐ về tổ chức các hoạt động chăm lo cho
đoàn viên công đoàn, người lao động nhân dịp Tết Quý Mão 2023 với phương châm
“Tết đến với mọi đoàn viên, người lao động”.
Dự trù
kinh phí chăm lo Tết Quý Mão năm 2023 cho đoàn viên, người lao động khó khăn
của Liên đoàn Lao động TP Hồ Chí Minh khoảng 140 tỷ đồng, trong đó,
cấp thành phố bảo đảm từ 25-28 tỷ đồng, công đoàn cấp trên chăm lo 110 tỷ đồng.
Bên cạnh đó, các đơn vị, doanh nghiệp, đoàn thể khác có hỗ trợ chăm lo Tết cho
công nhân. Các hoạt động như tặng quà Tết, tặng vé xe về Tết, tổ chức chợ Tết
bình ổn giá... rất thiết thực với công nhân, người lao động.
Như thế
có thể thấy, ý kiến cho rằng người lao động bị Công đoàn Việt Nam bỏ mặc, Công
đoàn Việt Nam không quan tâm đến đấu tranh đòi tăng lương, không quan tâm đấu
tranh cho đời sống người lao động là ý kiến hoàn toàn sai trái. Nguy hại hơn
nữa là mưu đồ kích động người lao động đình công tự phát, biểu tình để đòi
tăng lương. Cần nhận thức rằng doanh nghiệp chính là môi trường làm việc, là
nơi trả lương và bảo đảm đời sống cho người lao động.
Vì thế,
công nhân, người lao động phải có trách nhiệm cùng xây dựng để doanh nghiệp phát
triển, từ đó mới có nguồn lực để tăng lương, bảo đảm đời sống. Xây dựng mối
quan hệ gắn bó, bảo đảm quyền lợi hài hòa, cùng chia sẻ khó khăn giữa công nhân
và người sử dụng lao động là một chủ trương đúng đắn của Công đoàn Việt Nam.
Môi trường kinh doanh có ổn định thì các doanh nghiệp mới yên tâm đầu tư vào
Việt Nam. Do đó, việc kích động công nhân biểu tình, đình công tự phát là
lừa phỉnh họ, xui họ làm điều sai trái, để rồi tự hủy hoại nồi cơm của chính
mình.
Có thể
khẳng định, từ khi ra đời cho tới nay, Công đoàn Việt Nam vẫn luôn là tổ chức
có vai trò chính trị quan trọng, có uy tín cao, hiệu quả cao trong việc đấu
tranh cho quyền lợi của công nhân, người lao động, chưa có tổ chức nào có thể
thay thế vai trò của Công đoàn Việt Nam. Không sự bôi nhọ, xuyên tạc nào có thể
phủ nhận được thực tế rõ ràng đó.
HỒ QUANG PHƯƠNG