Không gian mạng là môi trường đặc biệt mà con người
có thể trao đổi thông tin, bày tỏ quan điểm… không bị giới hạn bởi không gian
và thời gian.
Lợi dụng triệt để thế mạnh này, những năm qua, các thế lực
thù địch đã thông qua internet, mạng xã hội để đẩy mạnh tuyên truyền các quan
điểm sai trái, thù địch chống phá nước ta, nhất là trong bối cảnh cả hệ thống
chính trị đang tích cực đổi mới, thực hiện tinh gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu quả
nhằm tạo tiền đề bước vào Kỷ nguyên vươn mình, phát triển thịnh vượng của dân
tộc Việt Nam…
Trong những năm qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng, Nhà nước,
nước ta đã đạt được thành tựu to lớn trong việc phát triển không gian mạng, nhờ
đó quyền tự do ngôn luận, tự do tiếp cận thông tin của người dân có những bước
phát triển mạnh mẽ. Tính đến năm 2024, số lượng người sử dụng internet ở nước
ta đạt mốc 78,44 triệu người, Việt Nam là quốc gia trong nhóm đứng đầu thế giới
về số người sử dụng mạng xã hội với 72,70 triệu người. Hệ thống cáp quang đã
triển khai tới 100% các xã, phường, thị trấn; số thuê bao sử dụng điện thoại
smartphone ước đạt 168,5 triệu người. Bản chất không gian mạng là môi trường mở
cho phép người sử dụng tự do cung cấp, tìm kiếm và sử dụng thông tin, chia sẻ, kết
nối cộng đồng. Thông qua đó, con người được tiếp cận với lượng thông tin, kiến
thức xã hội khổng lồ, được cập nhật thường xuyên với tốc độ rất nhanh, nội dung
phong phú, đa dạng… nên rất khó quản lý, giám sát và kiểm duyệt.
Đây chính là một trong những thế mạnh của không gian mạng
được các thế lực thù địch, phản động lợi dụng để tuyên truyền các quan điểm sai
trái, thù địch đối với nước ta.
Qua nghiên cứu thấy, hoạt động tuyên truyền, xuyên tạc của
các thế lực thù địch trên không gian mạng thể hiện trên các phương diện sau:
Về nội dung tuyên truyền xuyên tạc: Kẻ địch ra sức xuyên
tạc, phủ nhận vị trí, vai trò của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh
trong xã hội; xuyên tạc mục tiêu, con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta.
Chúng triệt để lợi dụng, khoét sâu những hạn chế, thiếu sót trong thực hiện chủ
trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, những suy thoái về tư
tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một bộ phận cán bộ, đảng viên, lợi dụng
các vụ việc phức tạp xảy ra ở trong nước để rêu rao rằng, chủ nghĩa Mác-Lênin,
tư tưởng Hồ Chí Minh đã lỗi thời, cần thay thế bằng hệ tư tưởng dân chủ tư sản
để “phù hợp với xu thế phát triển”. Chúng ra sức cổ xúy cho những giá trị quyền
con người phương Tây, tuyên truyền, cổ vũ cho luận điệu “nhân quyền cao hơn chủ
quyền”; cho rằng chủ nghĩa tư bản đã thay đổi bản chất, không còn là xã hội áp
bức, bóc lột. Đặc biệt, mới đây, nhân việc Đảng, Nhà nước ta thực hiện chủ
trương tinh giản biên chế và sắp xếp lại tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị,
các thế lực thù địch đã ra sức tuyên truyền, xuyên tạc rằng, việc tinh giản
biên chế ở Việt Nam “không đem lại hiệu quả thực tế mà chỉ là gây tốn kém tiền
bạc, ngân sách”, tinh giản biên chế là “đấu đá quyền lực, phe nhóm”, “cắt giảm
quyền lực của người này để tăng quyền lực cho người kia, là cách để “hạ bệ”
hoặc “gia cố” quyền lực trong Đảng”. Qua đó nhằm làm cán bộ, đảng viên và nhân
dân dao động, hoài nghi về vai trò lãnh đạo của Đảng, về thành tựu phát triển
của đất nước và con đường đi lên xã hội chủ nghĩa (XHCN) ở Việt Nam; kích động,
chia rẽ nội bộ để chống phá Đảng, Nhà nước, chế độ XHCN, lôi kéo, dụ dỗ nhân
dân tham gia các hoạt động biểu tình, gây mất ổn định chính trị, xã hội ở nước
ta.
Về phương pháp, thủ đoạn: Các thế lực thù địch lập ra hàng
ngàn trang web, blog, tài khoản mạng xã hội và lôi kéo người tham gia thành lập
nhiều hội, nhóm trên mạng xã hội để phát tán luận điệu tuyên truyền, xuyên tạc,
những thông tin xấu, độc trên không gian mạng theo kiểu “mưa dầm thấm lâu”.
Chúng trộn lẫn thông tin thật - giả một cách tinh vi để hướng lái người dân
theo luồng thông tin sai lệch; núp bóng “phản biện độc lập”, ngụy tạo sự khách
quan để xuyên tạc nhiều vấn đề trong xã hội rất khó nhận biết. Thời gian qua,
các cơ quan chức năng đã phát hiện trên 3.000 trang web, blog, tài khoản mạng
xã hội và gần 100 hội, nhóm trên mạng xã hội thường xuyên đăng tải thông tin
chống Đảng, Nhà nước, kích động gây rối ANTT, kích động biểu tình, bạo loạn.
Riêng năm 2020, cơ quan chức năng đã phát hiện hơn 3.000 trang mạng có nội dung
xấu, trong đó có 31 trang mạng, blog, 55 kênh Youtube, 49 trang fanpage, 765
tài khoản facebook đăng tải hơn 800.000 bài viết, video, clip có nội dung xấu,
độc hại. Các thế lực thù địch còn thiết lập cơ sở dữ liệu, sử dụng công nghệ
trí tuệ nhân tạo (AI), internet kết nối vạn vật, dữ liệu lớn (Big Data)... để
tạo ra các dữ liệu, tài liệu giả theo kiểu “có giá trị như thật” nhằm chống phá
Việt Nam.
Về đối tượng, đối tượng hoạt động tuyên truyền, xuyên tạc
trên không gian mạng rất đa dạng, phức tạp, đó là những người nghiên cứu lý
luận, thực tiễn bài xích tư tưởng XHCN trong cuộc đấu tranh ý thức hệ giữa chủ
nghĩa xã hội và chủ nghĩa tư bản; một bộ phận cán bộ, đảng viên bất mãn, cơ
hội, suy thoái về tư tưởng, đạo đức, lối sống, “tự diễn biến”,“tự chuyển hóa”;
những người nhận thức thấp bị lôi kéo, lừa bịp tham gia tuyên truyền xuyên tạc…
nhưng lực lượng chủ yếu chính là các tổ chức phản động lưu vong ở nước ngoài
câu kết với các đối tượng chống đối, bất mãn, cơ hội chính trị trong nước. Số
này giữ vai trò nòng cốt trong phát động và hậu thuẫn cho các chiến dịch phá
hoại tư tưởng, tiến hành các hoạt động tuyên truyền, xuyên tạc chống phá nước
ta. Chúng triệt để lợi dụng thời điểm trong nước diễn ra các sự kiện chính trị
quan trọng như Đại hội Đảng toàn quốc, bầu cử Quốc hội hoặc xảy ra các vụ việc
nhạy cảm, phức tạp … để đẩy mạnh các chiến dịch phá hoại tư tưởng nhằm tuyên
truyền các luận điệu xuyên tạc, thù địch đối với nước ta.
Nhằm phòng ngừa, đấu tranh ngăn chặn hiệu quả hoạt động
tuyên truyền luận điệu sai trái, thù địch trên không gian mạng trong thời gian
tới đòi hỏi công tác này luôn phải được đặt dưới sự lãnh đạo trực tiếp, toàn
diện của Đảng, sự quản lý, điều hành của Chính phủ nhằm phát huy sức mạnh của
cả hệ thống chính trị trong triển khai thực hiện một cách thực chất, thường
xuyên, liên tục với quyết tâm chính trị lớn, có sức thuyết phục cao, có sức lan
tỏa rộng; được triển khai sâu rộng trong toàn xã hội với nội dung phong phú,
phù hợp với từng đối tượng và từng khu vực dân cư. Đặc biệt, cần huy động được
rộng rãi trí tuệ, tâm huyết của các nhân sĩ, trí thức và nhân dân tiến bộ trên
thế giới tham gia công tác này. Chủ động nắm tình hình, nghiên cứu dự báo, phát
hiện kịp thời âm mưu, thủ đoạn, đặc biệt là phương thức hoạt động mới của kẻ địch
lợi dụng không gian mạng để tuyên truyền các luận điệu sai trái, xuyên tạc, thù
địch; chú trọng nắm tình hình từ xa, nắm tình hình ngay từ trung tâm phá hoại
tư tưởng ở bên ngoài để triển khai công tác phòng ngừa, đấu tranh, ngăn chặn.
Xây dựng hệ thống thế trận an ninh nhân dân trên không gian mạng có khả năng
chỉ huy, kết nối, chia sẻ thông tin, tiếp nhận và xử lý sớm các thông tin xuyên
tạc, xấu độc gây hại tới ANCT-TTATXH của đất nước ta. Phát huy vai trò nòng
cốt, chủ lực của các cơ quan chuyên trách bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và
hệ thống cơ quan báo chí, đài truyền hình trong đấu tranh phản bác các quan
điểm sai trái, thù địch. Xây dựng cơ chế chỉ đạo thông tin thống nhất, hiệp
đồng thông tin đồng bộ, tác chiến thường trực, đa dạng, đa tuyến. Chú trọng đào
tạo, bồi dưỡng xây dựng đội ngũ chuyên gia và cán bộ chuyên trách làm công tác
tư tưởng có nhiệt huyết và tầm cao về lý luận, có đạo đức, bản lĩnh, trí tuệ,
năng lực đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới. Đa dạng hóa nội dung,
phương pháp, hình thức bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác
các quan điểm sai trái, thù địch ở nhiều cấp độ, phù hợp với từng đối tượng,
từng lĩnh vực và từng địa bàn dân cư.
Tiếp tục đẩy mạnh tuyên tuyền, nâng cao nhận thức của các
cấp ủy đảng, chính quyền các cấp về tầm quan trọng của công tác đấu tranh chống
hoạt động lợi dụng không gian mạng để tuyên truyền, phá hoại tư tưởng. Làm cho
cán bộ, đảng viên và người dân đặc biệt là thanh, thiếu niên có khả năng nhận
diện và “miễn dịch” với các nội dung thông tin xấu độc, nguy hại; xây dựng ý
thức và phong cách văn hóa khi tham gia mạng xã hội, internet; không đăng tải
hoặc để lộ, lọt thông tin, tài liệu liên quan đến bí mật Nhà nước. Xây dựng và
phát huy vai trò của phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc trên không gian
mạng nhằm huy động sức mạnh của nhân dân trong phòng ngừa, đấu tranh với hoạt
động này.
Tăng cường công tác quản lý nhà nước về báo chí, truyền
thông, internet nhằm chủ động phát hiện, đấu tranh, ngăn chặn các trang mạng,
các blog đăng tải các tin, bài, clip có nội dung xấu, độc hại. Quan tâm kiện
toàn tổ chức bộ máy và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ chuyên trách làm công
tác phòng, chống hoạt động xâm phạm ANCT-TTATXH trên không gian mạng có phẩm
chất đạo đức cách mạng, bản lĩnh chính trị vững vàng, tinh nhuệ, hiện đại, có
trình độ chuyên môn sắc bén. Tiếp tục đầu tư, trang cấp các trang thiết bị
nghiệp vụ chuyên dụng và áp dụng các thành tựu khoa học kỹ thuật hiện đại nhằm
phục vụ hiệu quả công tác phòng, chống hoạt động lợi dụng không gian mạng để
tuyên truyền, phá hoại tư tưởng đối với nước ta.