Lý luận về thời đại theo tư tưởng V.I.Lênin

 

Lý luận cơ bản về thời đại đã được V.I.Lênin trình bày một cách hệ thống trong tác phẩm “Dưới ngọn cờ của người khác” và “Chủ nghĩa đế quốc giai đoạn tột cùng của chủ nghĩa tư bản”. V.I.Lênin đã làm rõ hơn cơ sở khoa học của C.Mác, Ph.Ăngghen về phân chia thời đại. V.I.Lênin chỉ rõ trong mỗi thời đại đều có và sẽ còn có những phong trào cá biệt, cục bộ, khi tiến khi lùi; đều có và sẽ còn có những thiên hướng khác nhau đi chệch ra khỏi phong trào chung và nhịp độ chung của phong trào. Chúng ta không thể biết những phong trào lịch sử cá biệt của một thời đại nào đó sẽ phát triển nhanh chóng đến mức nào và sẽ đạt kết quả như thế nào. Nhưng chúng ta có thể biết và chúng ta biết giai cấp nào đang đứng ở trung tâm của thời đại này hay thời đại khác và xác định nội dung căn bản, phương hướng phát triển chính của thời đại ấy, những đặc điểm chủ yếu của bối cảnh lịch sử của thời đại ấy.

Việc nghiên cứu thời đại lịch sử có một ý nghĩa to lớn liên quan đến đường lối, chiến lược, sách lược của đảng của giai cấp công nhân. V.I.Lênin cho rằng có hiểu được thời đại chúng ta đang sống là thời đại nào “...thì chúng ta mới có thể định ra đúng đắn sách lược của chúng ta; và chỉ có dựa trên cơ sở hiểu biết những đặc điểm cơ bản của thời đại, chúng ta mới có thể tính đến những đặc điểm chi tiết của nước này hay nước nọ”^[1].

V.I.Lênin cho rằng, thắng lợi của Cách mạng Tháng Mười Nga đã mở ra một thời đại mới - thời đại quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội trên phạm vi toàn thế giới - thời đại chuyên chính vô sản. Theo V.I.Lênin, với thắng lợi của Cách mạng Tháng Mười, bước ngoặt thế giới đã diễn ra. Thời đại của chế độ nghị viện tư sản đã kết thúc, một chương mới của lịch sử toàn thế giới bắt đầu - thời đại chuyên chính vô sản.

---

[1] V.I.Lênin toàn tập, Tập 26, “Dưới ngọn cờ của người khác” (1917), Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2006, tr.174