Ý nghĩa sự bổ sung, phát triển của chủ nghĩa xã hội khoa học giai đoạn từ năm 1930 đến năm 1986

 

Sự phát triển chủ nghĩa xã hội khoa học của Đảng ta trong giai đoạn này đã góp phần khẳng định tính khoa học, cách mạng của chủ nghĩa Mác - Lênin; làm cho hệ thống lý luận của triết học Mác - Lênin, kinh tế chính trị học Mác - Lênin trở nên sâu sắc hơn. Đặc biệt, những nội dung chủ nghĩa xã hội khoa học được Đảng phát triển đã góp phần bổ sung, hoàn thiện chủ nghĩa xã hội khoa học, làm rõ những quy luật khách quan của cách mạng xã hội chủ nghĩa; mục tiêu cuối cùng và con đường giải phóng xã hội, giải phóng con người; vai trò, sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân cùng với các tầng lớp nhân dân lao động; tính tất yếu, mục tiêu, động lực, phương pháp cách mạng vô sản, lý luận về thời kỳ quá độ, chuyên chính vô sản, dân chủ vô sản, trong điều kiện một nước thuộc địa nửa phong kiến.

Những nội dung chủ nghĩa xã hội khoa học được Đảng ta phát triển chứng tỏ chủ nghĩa Mác - Lênin thực sự là nền tảng lý luận, hệ tư tưởng của phong trào công nhân cách mạng; là thế giới quan khoa học, vũ khí lý luận của giai cấp công nhân trong cuộc đấu tranh cách mạng. Chủ nghĩa Mác - Lênin vẫn được các đảng cộng sản vận dụng sáng tạo vào hoàn cảnh cụ thể để hoạch định cương lĩnh, đường lối xây dựng và bảo vệ đất nước. Những nội dung chủ nghĩa xã hội khoa học được Đảng ta phát triển đã đáp ứng yêu cầu của thực tiễn cách mạng Việt Nam. Đầu thế kỷ XX, cách mạng Việt Nam bế tắc, khủng hoảng về đường lối, phương pháp cách mạng giải phóng dân tộc. Sự ra đời của Đảng cùng với hệ thống lý luận cách mạng vô sản đúng đắn đã kịp thời định hướng, chỉ đạo, xác định chiến lược, sách lược đưa cách mạng giải phóng dân tộc đến thắng lợi. Sau khi đất nước thống nhất, sự bổ sung, phát triển chủ nghĩa xã hội khoa học của Đảng đã củng cố niềm tin cách mạng, bước đầu giải quyết những vấn đề cơ bản trong công cuộc cải tạo, xây dựng chế độ xã hội xã hội chủ nghĩa trong phạm vi cả nước.

Tuy nhiên trong giai đoạn này, Đảng ta chưa thực sự nhận thức đầy đủ về thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội. Do đó có tư tưởng nóng vội, chủ quan, duy ý chí, bắt hiện thực khuôn theo các đặc trưng chủ nghĩa xã hội ở dạng cấu trúc hoàn chỉnh của tương lai. Đảng ta cũng chưa thật sự thừa nhận những quy luật của sản xuất hàng hóa đang tồn tại khách quan, không chú ý vận dụng chúng vào việc định chế các chủ trương, chính sách kinh tế; chưa chú ý đầy đủ việc tổng kết kinh nghiệm thực tiễn của mình và nghiên cứu kinh nghiệm của các nước anh em. Trong hệ thống chuyên chính vô sản, mối quan hệ giữa Đảng, Nhà nước và nhân dân chưa được xác định rõ ràng. Bộ máy nhà nước cồng kềnh và kém hiệu quả mà nguyên nhân trực tiếp là cơ chế quản lý tập trung quan liêu, bao cấp. Sự lãnh đạo của Đảng chưa ngang tầm những nhiệm vụ của giai đoạn mới, chưa đáp ứng được yêu cầu giải quyết nhiều vần đề kinh tế - xã hội cơ bản và cấp bách.