|
Một là, đẩy mạnh nghiên cứu lý luận, gắn lý luận với
thực tiễn trên không gian mạng. Không
ngừng nghiên cứu lý luận, vận dụng sáng tạo lý luận vào thực tiễn cụ thể, đồng
thời thường xuyên tổng kết thực tiễn, đúc rút và khái quát lý luận là yêu cầu
đầu tiên, là nhiệm vụ căn bản. Trận địa tư tưởng cần vũ khí quan trọng nhất là
vũ khí lý luận, song lý luận phải thật sự khoa học chứ không phải lý thuyết
suông, lý luận phải xuất phát từ thực tiễn và mang hơi thở của cuộc sống,
phải bao quát được những vấn đề nền tảng, có tính quy luật và đưa ra hướng
giải quyết những vấn đề then chốt. Bất
kể sự phát triển của không gian mạng và các phương tiện truyền thông như thế
nào, thì suy nghĩ và quan điểm vẫn là thành
tố quan trọng nhất của nội dung tư tưởng. Nếu không có nội dung, không có
chiều sâu thì lý luận dù hay đến đâu cũng chỉ là hô khẩu hiệu, trống rỗng,
không có bất kỳ ảnh hưởng tích cực nào. Chúng ta phải sử dụng lý luận làm nền
tảng vững chắc cho định hướng chính trị và dẫn dắt dư luận. Trong trận địa tư
tưởng trên không gian mạng, việc chúng ta có đứng vững và chiến thắng hay
không liên quan trực tiếp đến sự tồn vong của chế độ. Trước tình hình trong
nước và quốc tế có những diễn biến phức tạp, tiềm ẩn những biến động khó
lường như hiện nay, không gian mạng trở thành công cụ nền tảng mới để giáo
dục chính trị, tư tưởng cho cán bộ và nhân dân; đồng thời, đó cũng là một
không gian mới để đẩy mạnh hơn nữa công tác nghiên cứu lý luận, là một phương
thức mới để định hướng dư luận xã hội về mặt tư tưởng. Đây thực sự là một mặt
trận quan trọng và không thể buông lỏng. Do đó, cần giữ vững và không ngừng
tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng đối với công tác nghiên cứu lý luận,
giáo dục chính trị, tư tưởng trên mặt trận trực tuyến. Trong
thời đại ngày nay, các cách thức và phương tiện để con người tiếp cận thông
tin về mọi vấn đề thuộc mọi lĩnh vực đã vượt xa các cách thức và phương tiện
truyền thống. Nhờ vậy, họ có nhiều và nhanh các thông tin, có hiểu biết sâu
rộng hơn về thế giới bên ngoài rất nhiều nhờ không gian mạng. Chính vì vậy,
để có thể định hướng tư tưởng trên không gian mạng, chúng ta phải tuân thủ
nguyên tắc tôn trọng sự thực khách quan, đối mặt với các vấn đề đang nảy sinh
từ thực tiễn của xã hội; dựa trên thế giới quan và phương pháp luận của chủ
nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh để nhận thức đúng và đưa ra các ý
tưởng, phương án giải quyết các vấn đề của Việt Nam một cách đúng đắn, hiệu
quả;từ đó mới có thể nâng cao tính thuyết phục, tính định hướng của hệ tư
tưởng chính thống. Những
thiết chế xã hội của nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam chưa thay đổi kịp
để ứng phó với những thách thức của không gian mạng. Ví dụ, trong lĩnh
vực truyền thông, các cơ quan lớn của Đảng, như Báo Nhân dân, Tạp chí Cộng
sản; cơ quan lớn của Nhà nước như Thông tấn xã Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt
Nam, Đài Truyền hình Việt Nam đều được xây dựng và vận hành chủ yếu trên cơ
sở báo viết, báo tiếng, báo hình. Dù có chuyển đổi một phần sang phương thức
báo điện tử, song mới chỉ là một phần rất nhỏ trên không gian mạng, khó có
thể chiếm lĩnh hoặc định hướng được không gian mạng. Về lâu dài, cần thiết
phải có một cơ quan thuộc chính phủ chuyên trách không gian mạng, ở đó các
nguồn lực của nhiều bộ, ngành, nhiều cơ quan truyền thông sẽ phải tập trung
cho cơ quan mới này. Hai là, lấy dân làm gốc kết hợp với xây dựng đội ngũ
làm công tác lý luận trên địa hạt không gian mạng. Chúng
ta luôn tâm niệm phải lấy dân làm gốc, vậy “dân” trên không gian mạng có phải
là gốc không? Dù trong tình huống nào đi nữa, nhất là trên không gian mạng,
chúng ta càng phải tuân thủ nguyên tắc “lấy dân làm gốc”, nghĩa là chúng ta
cần cần có sự ủng hộ của những người quản trị (Admin), người điều hành
(Smod), người điều tiết (Moderator), người gây ảnh hưởng (Kol),… cũng như của
toàn thể cư dân mạng. Chúng ta phải luôn tôn trọng địa vị cao nhất của nhân
dân, tin tưởng và dựa vào quần chúng nhân dân trên không gian mạng. Vấn đề
cốt lõi của công tác tư tưởng trực tuyến là cách đối xử với quần chúng trên
không gian mạng. Chúng ta nói lên tiếng nói của người dân, bênh vực nhân dân,
đứng về phía quyền lợi của nhân dân thì nhân dân sẽ tin yêu chúng ta, bảo vệ
chúng ta. Chúng
ta cần phải chủ động chiếm lĩnh không gian mạng, tăng cường sức ảnh hưởng của
hệ tư tưởng chính thống bằng các hoạt động tuyên truyền, giáo dục tư tưởng
đối với cư dân mạng.Công tác giáo dục tư tưởng, chính trị cho nhân dân cần
gắn với giáo dục lòng yêu nước, tinh thần tự hào dân tộc, lịch sử, văn hóa,
tình cảm, đạo đức. Đối với cán bộ, đảng viên, cần tăng cường giáo dục lý
tưởng, niềm tin và quan trọng hơn là nâng cao nhận thức về các quan điểm, chủ
trương, đường lối của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước. Cán bộ,
đảng viên không chỉ không được có những biểu hiện trái với quan điểm của
Đảng, mà còn phải có trách nhiệm và nghĩa vụ tuyên truyền, bảo vệ quan điểm
của Đảng trên không gian mạng. Định
hướng tư tưởng bằng công tác lý luận không thể tách rời việc xây dựng đội ngũ
những người làm công tác lý luận. Định hướng tư tưởng, lãnh đạo dư luận bằng
chuyên gia và học giả là xu thế tất yếu. Mối quan hệ biện chứng giữa “xây” và
“chống” chính là thể hiện ở đây. Những người làm công tác tư tưởng, lý luận trên
không gian mạng đòi hỏi phải có tầm cao của tư tưởng, độ sắc nét của các nhận
định, đánh giá và độ vững chắc của lý luận. Giống
như Bác Hồ trước đây nói ai cũng hiểu, ai cũng thấm thía, những người làm
công tác tư tưởng, lý luận cũng phải học theo phương pháp diễn ngôn đó. Nói
một cách hình ảnh, lý luận không chỉ như một món ăn cầu kỳ dành cho khách
sành ăn trong nhà hàng sang trọng, mà cần thiết hơn, nó còn phải là món ăn
đường phố cho người lao động, món ăn hằng ngày trong mỗi gia đình. Những vấn
đề lý luận mà quần chúng quan tâm cần được giải thích rõ ràng, cặn kẽ bằng
ngôn ngữ của quần chúng; người làm lý luận phải nắm vững cách nói của quần
chúng, sử dụng ngôn ngữ sinh động, gần gũi với nhiều hình thức đa dạng để dễ
được quần chúng chấp nhận, để lý luận thực sự bén rễ và đi vào suy
nghĩ, cũng như trở thành hành động cụ thể, thiết thực của người dân. Thực tiễn cần được tổng kết, đúc rút kinh
nghiệm. Vì vậy, một đặc thù của hoạt động tư tưởng, lý luận là không thể
nhanh chóng có kết quả như một số hoạt động thực tiễn khác. Sáng tạo lý luận
là một hoạt động đặc biệt, đòi hỏi phải có thời gian. Immanuel Kant, một
trong những triết gia vĩ đại nhất thế giới, cả đời chỉ đọc sách và nghiên
cứu, thế mà cũng phải đến khi ông 57 tuổi mới có thể cho ra mắt cuốn Phê
phán lý tính thuần tuý, một trong bộ ba tác phẩm phê phán nổi tiếng của
ông. Bản thân C.Mác cũng mất 20 năm để viết cuốn Tư bản, song vẫn
chưa thể hoàn thành. Sáng tạo lý luận đòi hỏi sự đầu tư rất lớn cả về công
sức lẫn thời gian như vậy, song hoạt động chống phá về tư tưởng trên không
gian mạng lại diễn ra từng phút, từng giây, đây là một trong những vấn đề đặt
ra cần phải giải quyết. Không thể để những người làm công tác lý luận liên
tục trả lời, đối thoại hoặc phản bác mọi thông tin sai trái, điều này vừa
lãng phí tài nguyên trí tuệ, vừa có thể kéo lùi các nhà khoa học xuống những
điều vụn vặt. Cần khai thác tối đa trí tuệ, công sức của những người làm
công tác lý luận để đấu tranh ở những luận điểm lớn, những luận điểm nền tảng
mang tính then chốt, mang tính nguyên tắc của Đảng, của chế độ, của dân tộc;
đấu tranh với những trường phái, những nhân vật đại diện mang tính tiêu biểu
của thế lực thù địch trong và ngoài nước. Ba là, truyền thông tư tưởng trên không gian mạng cần
hay hơn, hấp dẫn hơn. Thời đại thông tin ngày nay tạo ra những thay đổi
lớn trong cấu trúc dư luận, thay đổi cách thức và phương tiện truyền thông,
thậm chí còn tái tạo lại “hệ sinh thái” mới của nội dung. Trên không gian
mạng, mọi người không muốn xem, nghe các bài viết một chiều.Trên không gian
mạng, quyền lực của các tổ chức không tác động được đến cơ chế tiếp cận thông
tin. Đồng thời, quan niệm truyền thông truyền thống lấy tin tức làm trung tâm
đã dần thay đổi, chức năng giáo dục, chức năng tư tưởng của truyền thông ngày
càng giảm đi, đồng thời các chức năng giao tiếp, chức năng giải trí ngày càng
tăng lên. Nội dung thể hiện luận điểm của những người tham gia không gian
mạng có xu hướng ngày càng ngắn lại, từ những cuộc tranh luận hàng trăm trang
trên các diễn đàn (forum) trước kia, giờ đây được rút gọn, cá nhân hoá thành
các bài dài trên trang cá nhân (blog), rồi rút ngắn hơn nữa ở các tút trên
Facebook, rồi các thông điệp cực ngắn trên Twitter. Bản thân các video dài
trên Youtube đã ngắn đi nhiều ở các nền tảng video khác, đặc biệt là ở TikTok
với độ dài chỉ khoảng 15 giây. Với không gian mạng như vậy thì các bài nghiên
cứu lý luận, các bài viết mang tính tư tưởng như hiện nay dường như dài và
khô khan với cư dân mạng. Chính vì vậy, truyền thông tư tưởng trên không gian
mạng muốn đạt hiệu quả thì thông tin cần phải thực sự hấp dẫn, thu hút và lấy
được sự yêu thích của không chỉ đảng viên, mà cả của người dân, đặc biệt là
giới trẻ. Truyền
thông tư tưởng trên không gian mạng có được người dân đón nhận và tham gia
hay không phải là một tiêu chí cơ bản để đánh giá mức độ thành công của công
tác xây dựng Đảng về tư tưởng. Truyền thông tư tưởng cần chủ động thích ứng
với hoàn cảnh mới, tình hình mới, nhiệm vụ mới trên không gian mạng, không
ngừng đổi mới quan niệm, hình thức, phương pháp, phương tiện, thậm chí thay
đổi phương thức diễn ngôn truyền thống, sử dụng cách diễn ngôn hiện đại, hấp
dẫn, sinh động một cách lành mạnh và thẩm mỹ để lôi cuốn đông đảo quần chúng
nhân dân./. |
|
T3 |
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét