Phương Tây, Ukraine hiểu sai về Nga

Trong bài viết mới đây cho tờ The Washington Post, chuyên gia David Ignatius thuộc Trung tâm Belfer của ĐH Harvard (Mỹ) nhận định cuộc chiến ở Ukraine hiện nay không phải là một sự kiện mà hai bên bất ngờ và bị ép buộc lâm vào xung đột, thực chất đó là kết quả của một chiến dịch có tính toán kỹ từ phía Nga.

Trên thực tế, Giám đốc Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) William J. Burns trong chuyến thăm Nga hồi tháng 11 năm ngoái đã từng trực tiếp cảnh báo về ý định của Moscow mở chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine. Mục đích chuyến đi của ông Burns lúc đó là nhằm làm rõ ý định thực sự của Nga, sau khi tình báo Mỹ nắm được thông tin có thể Moscow đang dự định phát động chiến dịch.

Khi trở về Washington, ông Burns đã khẳng định Tổng thống Vladimir Putin nhiều khả năng đã sẵn sàng lãnh đạo Nga tham chiến. Chủ nhân điện Kremlin dường như đánh giá rằng thời điểm này đã chín muồi, khi phương Tây đang suy yếu và bị chia rẽ bởi các yếu tố chính trị, dịch bệnh; còn Nga đang mạnh lên cả về thế và lực.

Trong khi đó, Ukraine cũng đang có nhiều dấu hiệu ngả về phương Tây hơn - vốn là diễn biến rất nguy hiểm cho an ninh của Nga trong nhãn quan của ông Putin. Hơn nữa, giới lãnh đạo Nga nói chung luôn có quan điểm Ukraine là một phần của Nga do có nhiều điểm tương đồng, khiến việc một Ukraine thân phương Tây càng trở nên khó chấp nhận. Đổ quân can thiệp Ukraine lúc này trở thành hành động đầu tiên của Nga trong nỗ lực tìm lại ảnh hưởng chính trị ở Đông Âu nói chung, sau Ukraine sẽ là những nước khác từng nằm trong thành phần Liên Xô trước đây.

Nhiều tháng qua, phương Tây đã liên tục cảnh báo về nguy cơ Nga xung đột với Ukraine. Danh sách các biện pháp trừng phạt về kinh tế - chính trị cũng đã được chuẩn bị sẵn và công bố từ trước cùng những lời cảnh báo công khai là nền kinh tế Nga sẽ lãnh hậu quả nếu Nga đưa quân vào Ukraine, song tất cả dường như đều không đủ. Giới chuyên gia đều có chung nhận định phương Tây, bất chấp những dấu hiệu leo thang ngày càng nghiêm trọng, đã không lường trước Nga có thể chọn phương án quân sự để giải quyết vấn đề Ukraine.

“Đây là sự kiện đáng kinh ngạc và sẽ mang tới nhiều hậu quả. Động thái này sẽ gây ra những hậu quả khủng khiếp cho Mỹ, phương Tây và cho cả người Nga. Châu Âu, Mỹ và Ukraine đã tính toán sai lầm. Hai bên đã tìm cách xích lại gần nhau với giả định rằng Nga sẽ chỉ dồn quân biên giới chứ không đi xa hơn. Tuy nhiên, sự sai lầm là có thể hiểu được bởi các tính toán của chính quyền ông Putin lâu nay luôn khiến đối thủ đau đầu” - ông Ignatius cho hay.