Xưa nay, ai làm báo chí - truyền thông, thậm
chí bất kể người dân bình thường nào cũng có thể dễ dàng hiểu rằng, tiêu đề là
phần quan trọng nhất của bài báo, đó chính là phần nội dung đáng chú ý nhất,
nêu bật bản chất sự kiện, vấn đề, hiện tượng mà tác phẩm báo chí đề cập đến. Thế
nên, chỉ cần nhìn vào các tiêu đề với nội dung gì được nêu ra, ngôn ngữ được sử
dụng như thế nào, đã đủ để hình dung được dụng ý sâu xa, bản chất của nhà báo,
cũng như cơ quan báo chí. Vậy thử một lần nữa quay lại nhìn một số tiêu đề mà
các cơ quan báo chí có phiên bản tiếng Việt đặt, chúng ta sẽ thấy ngay đâu là sự
thật ẩn giấu đằng sau những nội dung, ngôn từ giật gân, câu khách, gây sự chú ý
bằng những thủ pháp ẩn chứa thông điệp kích động, chống phá, hằn học, gièm pha,
giễu nhại... hết sức phi lý.
Thử điểm qua một số tiêu đề trong thời gian gần
đây của Đài châu Á Tự do (RFA), một đài phát thanh tư nhân của Hoa Kỳ, xem họ
thông tin gì về tình hình Việt Nam. Ví như: “Nước cộng sản Lào khủng hoảng, báo
chí Việt tránh đưa tin”, “Thuốc đặc trị chữa tham nhũng: Thay đổi thể chế!”...
Đây nữa, cũng là một số tiêu đề bài báo trên một
cơ quan báo chí khác của Mỹ là Đài Tiếng nói Hoa Kỳ (VOA), ví như: “Đảng
CS nhắm kỷ luật cựu Chủ tịch TP HCM Nguyễn Thành Phong”, “Xây dựng chủ nghĩa xã
hội, xã hội hóa và ơn... đảng”, “Báo chí cách mạng Việt Nam cần cởi mở hơn”,
“Dân mong nhà nước mau giảm giá xăng, chớ “so sánh” nữa”...
Không riêng gì hai cơ quan báo chí kể trên, một
số cơ quan báo chí ở châu Âu cũng xuất bản trang tiếng Việt với những chủ đích
không hề dựa trên nguyên tắc cơ bản nhất của báo chí là sự thật, nhất là việc
tôn trọng sự thật khách quan. Có thể kể đến BBC tiếng Việt (Anh), RFI tiếng Việt
(Pháp). Có lẽ, cũng không cần phải dẫn thêm những ví dụ về các tiêu đề lệch lạc,
không đúng bản chất kiểu này nữa. Bởi chưa cần đọc những bài báo đó viết về vấn
đề gì, tính chính xác đến đâu, nhưng chỉ nhìn riêng các tiêu đề đã thấy sự quy
kết, chụp mũ những vấn đề chính trị quan trọng, cũng như sự dễ dãi, tùy tiện,
“chợ búa” trong cách dùng từ ngữ...
Có một điểm chung nữa hết sức nguy hiểm của các
cơ quan báo chí phương Tây kể trên, đó là sự phiến diện, mất cân bằng, mất công
bằng trong thông tin. Điều này thể hiện thông qua việc những thông tin quan trọng
về thành tựu của Việt Nam thì họ không bao giờ đưa, họ chỉ nhăm nhăm vào những
thông tin tiêu cực, những hạn chế, khiếm khuyết trong các lĩnh vực mà đào bới,
xoáy sâu vào phản ánh. Họ coi những hiện tượng cá biệt ấy là bản chất, là sự phổ
biến. Họ cố tình quên những thành quả to lớn mà Việt Nam đạt được trong suốt
chiều dài lịch sử hình thành và phát triển, nhất là từ khi đổi mới năm 1986 đến
nay. Là một nhà báo, một cơ quan báo chí, lẽ nào họ không biết các tổ chức quốc
tế đánh giá khách quan, chân xác về sự phát triển vượt bậc của Việt Nam, là mức
sống của người dân được nâng lên đáng kể, là các quyền tự do về ngôn luận, báo
chí, tôn giáo, tín ngưỡng, nhân quyền... đều được đề cao, bảo đảm.
Thiết nghĩ, cũng như con người vậy, các cụ đã
đúc kết “trông mặt mà bắt hình dong”, với hàm ý rằng, chỉ cần chú ý đến hình
dáng khuôn mặt của người khác, bạn cũng có thể biết được phần nào, thậm chí rất
rõ đặc trưng tính cách, bản chất của con người đó, đặc biệt là những người “lộ
tướng”. Và với việc chỉ cần nhìn các tiêu đề bài báo, cũng có thể nhận ra ngay
mục đích thực sự của các nhà báo, cơ quan báo chí kể trên đã nhắm đến sự lệch lạc,
thiếu tôn trọng sự thật khách quan, quy chụp về đất nước, con người, quốc gia
khác. Điều này càng rõ ràng hơn khi sự tiếp cận, những góc nhìn, cùng hệ thống
luận điểm, luận cứ đưa ra đã trường diễn suốt bao năm qua.
Người phương Tây có câu ngạn ngữ rằng, “một nửa
cái bánh mì vẫn là bánh mì, nhưng một nửa sự thật thì chưa hẳn là sự thật”. Điều
này không có gì phải bàn cãi. Đặc biệt, đối với báo chí-truyền thông, một trong
những nguyên tắc quan trọng hàng đầu trong hoạt động của mình là phản ánh sự thật
khách quan, tôn trọng sự thật một cách tuyệt đối, toàn vẹn. Chính vì thế, những
kiểu nhân danh tự do để vi phạm tự do ngôn luận, tự do báo chí một cách trắng
trợn, tinh vi, có hệ thống, cần phải bị phê phán thích đáng, bất kể chúng ở
đâu, nói về vấn đề gì đi chăng nữa. Chỉ một lẽ đơn giản, sự thật cần phải được
đề cao, bảo đảm và tôn trọng một cách trọn vẹn!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét