Nội dung tư tưởng xã hội chủ nghĩa không tưởng của Grắccơ Babớp (1760-1797)

 

Grắccơ Babớp tên thường gọi là Ph.răng xoa Nôen. G.Babớp sinh 1760, trong một gia đình công nhân nghèo. Năm 20 tuổi ông làm nhân viên lưu trữ hồ sơ. Công việc này đã giúp ông có điều kiện tiếp xúc nhiều nguồn tư liệu, qua đó nâng cao hiểu biết về nhiều lĩnh vực xã hội. G.Babớp hiểu rõ cơ chế thống trị của giới quý tộc. Từ đó, Ông có thái độ căm ghét chế độ phong kiến sâu sắc.

Khi cuộc cách mạng 1789 nổ ra, G.Babớp đang sống ở Pari và tích cực tham gia vào cuộc cách mạng như nhiều thanh niên lúc bấy giờ. Sau cuộc chính biến ngày 9 tháng Nóng năm 1794, ông bị bắt và bị cầm tù ở nhà tù Arát năm 1795. Thời gian này đánh dấu sự phát triển tư tưởng xã hội chủ nghĩa của ông. Tháng 10.1795, ông được thả ra cùng với một số bạn chiến đấu của mình. Cuối năm đó, ông tổ chức một Hội mang tên “Câu lạc bộ Păngtêông”. Các thành viên chủ chốt của Hội có tư tưởng cách mạng, chống giai cấp tư sản. Họ đã tiến hành các hoạt động tuyên truyền cổ động, tập hợp lực lượng cách mạng.

Để tuyên truyền những tư tưởng cộng sản, phái Babớp đã xuất bản hai tạp chí “Diễn đàn nhân dân” và “Người khai sáng”. Tuy nhiên, kế hoạch khởi nghĩa của G.Babớp và các chiến hữu của ông bị bại lộ, nhiều người tham gia bị bắt và bị kết án. Babớp bị xử chém vào ngày 27/5/1797.

Nội dung tư tưởng xã hội chủ nghĩa của G.Babớp

Trong quan niệm của G.Babớp về chủ nghĩa xã hội, ông chịu ảnh hưởng tư tưởng của chủ nghĩa duy vật Pháp thế kỷ XVIII, tư tưởng về một cuộc cách mạng của nhân dân lật đổ chế độ bóc lột của G.Mêliê, chủ nghĩa cộng sản không tưởng của Ph.Morenly với kinh nghiệm hoạt động thực tiễn của khuynh hướng cực tả của cách mạng Pháp.

G.Babớp là người đầu tiên trong lịch sử cận đại đã cố gắng biến chủ nghĩa xã hội từ quan niệm tư tưởng thành vấn đề thực tiễn cách mạng. Trong bản “Tuyên ngôn của những người bình đẳng” ông đã vạch ra một cương lĩnh hành động cách mạng, với kế hoạch và các biện pháp cụ thể để có thể thực hiện được các tư tưởng cộng sản, bảo đảm cải thiện tình cảnh của người nghèo và trấn áp các hành động chống đối của các lực lượng phản cách mạng. Trong đó, biện pháp đầu tiên là cách mạng sẽ nắm việc tổ chức sản xuất bánh mì cho nhân dân và trung ương (cưỡng bức) các lò bánh mì tư nhân vào sản xuất bánh mì, nếu chủ lò nào chống lại sẽ bị trừng trị nghiêm. Thứ hai là, chính phủ cách mạng sẽ nắm, quản lý tất cả các nhà cửa của bọn giàu có để chia cho dân nghèo. Thứ ba là, đáp ứng các nhu cầu thiết yếu của nhân dân, buộc các chủ hiệu cầm đồ trả lại các đồ vật của dân đã mang đi cầm cố. Thứ tư là, chính phủ sẽ chiếm giữ kho bạc, bưu điện, các kho tàng của lực lượng phản cách mạng. Thứ năm là, tịch thu các tài sản của bọn phản động chạy trốn để phân phối cho những người cách mạng, những người có công. Ngoài ra, còn các biện pháp có tính lâu dài để củng cố và giữ vững các thành quả cách mạng, xây dựng xã hội mới.

G.Babớp đã đề ra tư tưởng về sự cần thiết phải thực hiện nền chuyên chính cách mạng của những người lao động. Đó là tước đoạt tài sản của giai cấp bóc lột. Thực hiện các hành động trấn áp sự phản kháng của kẻ thù. Ông tuyên bố “cần phải dùng bàn tay sắt để trấn áp mọi kẻ thù”. Cuộc đấu tranh đó không phải chỉ được bắt đầu từ lúc nó được tuyên bố công khai mà nó diễn ra mãi mãi. Nó được bắt đầu cùng với sự xuất hiện những thể chế tìm cách tranh của cải vào tay một số người này và tước đoạt tất cả của những người khác. Sự nổi dậy của những người bị áp bức chống những kẻ áp bức sẽ bùng nổ khi nào đa số bị dồn đến tình trạng không thể chịu đựng được nữa. Theo G.Babớp, cuộc nổi dậy đó chỉ là bước đầu, nó phải đi đến cùng, đến cuộc cách mạng vĩ đại hơn. Ông tin rằng, cuộc cách mạng ấy nhất định sẽ phải nổ ra vì gốc rễ của chế độ cũ đã mục ruỗng, và các tệ nạn xã hội của chế độ đó đã phát triển đến mức tột cùng.

Phác họa mô hình xã hội tương lai

Về kinh tế, xã hội cộng sản là một công xã lớn gồm những người công dân muốn cùng làm việc theo nguyên tắc cộng sản và cùng nhau hưởng thụ thành quả chung. Quá trình hình thành công xã vừa là quá trình tước đoạt của kẻ giàu vừa là quá trình tự nguyện hiến của cải của mọi người công dân. Đồng thời nền kinh tế được tổ chức một cách tập trung, thống nhất, trên cơ sở bình đẳng cùng với việc nhà nước tính toán nhu cầu xã hội để xác định xem sản xuất và tiêu thụ như thế nào là hợp lý. Babớp cũng đề cập đến việc đưa máy móc và áp dụng các phương pháp giảm nhẹ những công việc nặng nhọc cho người lao động. Thực hiện nguyên tắc phân phối theo số lượng và chất lượng lao động. Công dân được nhận từ xã hội những thứ cần thiết để thoả mãn nhu cầu cơ bản của mình. Xã hội phân phối sản phẩm cho mọi người theo phương châm “phải chăng, chân thật”.

Về chính trị, chính phủ do cách mạng lập ra phải là hình thức “chuyên chính cách mạng của những người lao động” được coi là điều kiện chính trị cần thiết để tiến hành công cuộc cải tạo xã hội. Phái Babớp quy định “những người lao động không có ích cho xã hội thì không được hưởng bất kỳ quyền lợi chính trị nào. Lao động có ích là lao động trong các lĩnh vực: chăn nuôi, trồng trọt, hằng hải, cơ khí, giao thông vận tải, khoa học…Lao động chân tay là tiêu chuẩn số một để có quyền lợi chính trị. Lao động trí óc phải được chứng minh thất sự là có ích cho tổ quốc”

Chế độ xã hội mới là xã hội mọi người được lao động và hưởng thành quả lao động chung trong các công xã. Trong nước cộng hòa tổ chức một công xã lớn toàn quốc bao gồm tất cả tài sản quốc gia. Nhà nước kêu gọi công dân tự nguyện hiến tài sản của mình cho công xã; thủ tiêu quyền thừa kế tài sản; những người chết thì tài sản của họ phải chuyển vào công xã. Việc tước đoạt tài sản của những người chiếm hữu lớn tư liệu sản xuất sẽ tiến hành dần dần, từng bước, chứ không thể và không nên tước đoạt ngay.