Cần thay đổi cơ chế giao đất, cho thuê đất; thu hẹp các đối tượng
được giao đất và mở rộng đối tượng được thuê đất; việc quy định giao đất không
thu tiền sử dụng đất đối với doanh nghiệp, Nhà nước chủ yếu thực hiện theo cơ
chế “xin - cho”. Thực chất là chưa chú trọng các yếu tố kinh tế của đất đai,
chưa thực sự thấy được đất đai là hàng hóa đặc biệt trong cơ chế thị
trường. Việc giao đất không thu tiền sử dụng đất cũng tạo điều kiện cho
tham nhũng, hối lộ gia tăng trong khi Nhà nước không thu được thuế cho ngân
sách. Cần xác định hợp lý, rõ ràng quyền và nghĩa vụ của chủ thể sử
dụng đất. Thực hiện đấu giá quyền sử dụng đất khi sắp xếp lại trụ sở, cơ sở làm
việc thuộc sở hữu nhà nước để chuyển sang mục đích phát triển kinh tế.
Chủ thể sử dụng đất được quyền tham gia góp ý kiến vào việc quy
hoạch sử dụng đất, được công khai phổ biến quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã
được cấp có thẩm quyền chính thức thông qua; được giao quyền sử dụng đất lâu
dài, chỉ có thời hạn đối với đất thuê; được giao sử dụng không hạn mức, nhưng
phải nộp thuế sử dụng đất đối với phần diện tích vượt quy định như hiện nay;
được quyền cho thừa kế; được quyền bảo vệ lợi ích chính đáng từ đất, đảm bảo
lợi ích thu được phải lớn hơn và chổ ở từ bằng đến tốt hơn trước khi bị thu
hồi.
Đất đã được giao chỉ bị thu hồi theo quyết
định hành chính nhằm mục đích công ích, hoặc phục vụ những dự án có ý nghĩa lớn
đối với quốc kế dân sinh, khi Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quyết nghị, nhưng phải
được bồi thường, hỗ trợ thỏa đáng để đảm bảo có cuộc sống từ bằng đến tốt hơn
trước khi bị thu hồi.
Hoàn thiện cơ chế khuyến khích hỗ trợ tích tụ,
tập trung ruộng đất để phát triển nông nghiệp hàng hoá quy mô lớn, công nghệ cao,
gắn với bảo đảm việc làm và thu nhập bền vững của nông dân, giữ vững ổn định
chính trị - xã hội ở nông thôn. Giải quyết hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người
sử dụng đất và nhà đầu tư trong công tác thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái
định cư; tính toán một cách căn cơ, giải quyết từ gốc là trả đủ thu nhập, đảm
bảo an sinh người có đất bị thu hồi cũng như cơ chế giải quyết chấm dứt tình
trạng khiếu kiện kéo dài; tiếp tục thể chế rõ hơn vai trò giám sát của Nhân dân
và Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.
Đại hội XIII của Đảng đã khẳng định: “Xây dựng chiến lược, hoàn
thiện hệ thống thể chế quản lý, sử dụng có hiệu quả tài nguyên, trọng tâm là
đất đai. Hoàn thiện hệ thống luật pháp, chính sách về đất đai, nâng cao chất
lượng công tác xây dựng quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất, hiện đại hóa lĩnh vực
địa chính, dịch vụ công về đất đai. Bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ, bền vững,
hiệu quả, tiết kiệm trong sử dụng đất. Phát triển lành mạnh thị trường quyền sử
dụng đất, chú trọng thị trường quyền sử dụng đất nông nghiệp, khắc phục tình
trạng đầu cơ đất. Tiếp tục đổi mới cơ chế, chính sách thúc đẩy tích tụ, tập
trung đất nông nghiệp, khắc phục tình trạng manh mún, tạo điều kiện thu hút đầu
tư, ứng dụng cơ giới hóa và công nghệ cao vào sản xuất nông nghiệp. Nâng cao
hiệu quả sử dụng đất, ngăn chặn tình trạng để đất hoang hóa, sử dụng đất lãng
phí, tăng cường quản lý, khắc phục suy thoái đất. Quản lý chặt chẽ và sử dụng
có hiệu quả đất công, đất có nguồn gốc nông, lâm trường. Tăng cường thanh tra,
kiểm tra việc quản lý, sử dụng đất, kịp thời phát hiện, xử lý dứt điểm các vi
phạm, tranh chấp, lấn chiếm đất đai. Kiên quyết ngăn chặn, xử lý nghiêm các
hành vi tham nhũng, trục lợi, làm thất thoát nguồn thu ngân sách liên quan đến
đất. Hoàn chỉnh công tác điều tra cơ bản, đánh giá, xây dựng cơ sở dữ liệu về
tài nguyên đất, nước, rừng, biển, khoáng sản và đa dạng sinh học”[1].
[1] Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn toàn quốc lần thứ XIII, Nxb. Chính trị Quốc gia Sự thật, H., 2021, tập 1, tr. 152-153.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét