Những năm qua, Đảng, Nhà nước ta
luôn quan tâm tạo điều kiện thuận lợi cho báo chí Việt Nam phát triển. Cùng với
đó, sự phát triển kinh tế-xã hội của đất nước là hiện thực sinh động cho báo
chí Việt Nam phát triển lớn mạnh cả về quy mô, tổ chức, lực lượng, phương tiện,
công nghệ làm báo và sức ảnh hưởng, lan tỏa trong xã hội.
Về phương diện chính trị, pháp lý,
Đảng Cộng sản Việt Nam khẳng định: “Báo chí vừa là tiếng nói của Đảng, của Nhà
nước, của các đoàn thể, vừa là diễn đàn của nhân dân”; “xây dựng nền báo chí,
truyền thông chuyên nghiệp, nhân văn và hiện đại; thực hiện tốt quy hoạch, phát
triển hệ thống báo chí, truyền thông”. Điều 25 Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội
chủ nghĩa Việt Nam năm 2013 hiến định: “Công dân có quyền tự do ngôn luận, tự
do báo chí, tiếp cận thông tin, hội họp, lập hội, biểu tình. Việc thực hiện các
quyền này do pháp luật quy định”.
Theo Luật Báo chí 2016, công dân
được tham gia vào các quy trình sáng tạo, sản xuất sản phẩm báo chí, tiếp nhận
báo chí, ngôn luận trên báo chí theo quy định (Điều 11). Các cơ quan báo chí có
trách nhiệm bảo đảm công dân thực hiện quyền tự do báo chí theo quy định (Điều
12). Về phần mình, cơ quan báo chí và nhà báo được hoạt động trong khuôn khổ
pháp luật và được Nhà nước bảo hộ, không bị kiểm duyệt trước khi in, truyền dẫn
và phát sóng (Điều 13); được tạo mọi điều kiện tốt nhất để hoạt động nghề nghiệp.
Không ai có quyền cản trở nhà báo khai thác và thể hiện thông tin theo đúng quy
định của pháp luật (Điều 25).
Tất nhiên, cũng như ở mọi lĩnh vực,
mọi quốc gia, tự do báo chí phải trong khuôn khổ chứ không phải là thứ tự do vô
giới hạn, vô chính phủ, đứng ngoài pháp luật. Luật Báo chí 2016 quy định:
“Không ai được lạm dụng quyền tự do báo chí, quyền tự do ngôn luận trên báo chí
để xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức và công
dân” (Điều 13). Trách nhiệm của nhà báo và công dân trong thực hành tự do báo
chí nhằm bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của mọi tổ chức, cá nhân, góp phần
xây dựng đất nước phát triển giàu mạnh (Điều 9).
Thực tiễn đã chứng minh, báo chí
cách mạng Việt Nam ngày càng lớn mạnh, quyền tự do báo chí được bảo đảm. Tính đến
hết năm 2022, Việt Nam có gần 41.000 người đang hoạt động trong lĩnh vực báo
chí, với 18.000 người được cấp thẻ nhà báo. Các cơ quan, đoàn thể ở Trung ương
và các địa phương có báo hoặc tạp chí; mọi giai cấp, tầng lớp, thành phần xã hội,
các tổ chức xã hội-nghề nghiệp... đều có tờ báo, tạp chí chuyên biệt dành cho họ.
Nhiều tờ báo đã chuyển đổi thành cơ quan báo chí đa phương tiện, đa loại hình,
hiện diện trên môi trường internet. Các loại hình báo chí di động, báo chí mạng
xã hội, báo chí trí tuệ nhân tạo... xuất hiện, thỏa mãn nhu cầu tiếp nhận đa
giác quan (nghe-nhìn-đọc) ở mọi lúc, mọi nơi của công chúng. Đồng thời, các
hình thức tương tác với công chúng được mở rộng. Mô hình truyền thông hai chiều
tạo cơ hội để công chúng được bày tỏ chính kiến, quan điểm, nguyện vọng trước mọi
vấn đề, sự việc đang diễn ra trong đời sống xã hội; được tham gia vào tiến
trình giải quyết các vấn đề mà xã hội đang đặt ra như: Vấn đề bảo vệ môi trường;
bảo vệ quyền trẻ em, quyền phụ nữ; chống biến đổi khí hậu; chống tham nhũng,
tiêu cực xã hội...
Bên cạnh đó, hợp tác quốc tế trong
lĩnh vực báo chí phát triển. Hiện nay đã có gần 40 hãng truyền thông quốc tế có
mặt tại Việt Nam, trong đó có nhiều hãng lớn như: CNN, Reuters, AP, AFP, Kyodo,
Hãng thông tấn Asia (Hàn Quốc), Nhật báo kinh tế Aju (Hàn Quốc) và Hãng thông tấn
Rossiya Segodnya (Nga)... Các cơ quan truyền thông quốc tế như: CNN, TV5, NHK,
DW, Australia Network, KBS, Bloomberg và hầu hết kênh truyền thông lớn thế giới
đều đến được với công chúng Việt Nam dễ dàng, thuận tiện mà không có bất kỳ rào
cản công nghệ hay pháp lý nào. Các nhà báo quốc tế được Chính phủ Việt Nam tạo
điều kiện thuận lợi để tác nghiệp. Nhiều nhà báo Việt Nam được Nhà nước tạo điều
kiện đi học tập, trao đổi kinh nghiệm chuyên môn, tác nghiệp báo chí tại nhiều
quốc gia trên thế giới.
Với cơ sở chính trị, pháp lý đã khẳng
định và thực tiễn đã chứng minh quyền tự do báo chí ở Việt Nam luôn được tôn trọng,
bảo đảm. Điều này có ý nghĩa bác bỏ, phủ nhận những luận điệu xuyên tạc, sai
trái của các thế lực thù địch về bảo đảm quyền tự do báo chí, tự do ngôn luận ở
Việt Nam.
Tự do báo chí ở Việt Nam là thực
tiễn không thể phủ nhận, xuyên tạc. Việc bảo đảm tự do báo chí, tự do ngôn luận
cũng là một trong những mục tiêu xuyên suốt tiến trình cách mạng Việt Nam; là
đường lối lãnh đạo nhất quán của Đảng ở mọi kỳ, được bảo đảm bằng hệ thống Hiến
pháp, pháp luật và được nhân dân đồng lòng ủng hộ. Với thực tế đó, nhà báo có đầy
đủ cơ sở chính trị, pháp lý và thực tiễn để đấu tranh hiệu quả chống luận điệu
xuyên tạc về vấn đề tự do báo chí trên không gian mạng. Vì vậy, nhà báo phải
mài sắc ngòi bút thành “vũ khí” sắc bén để đấu tranh trực diện, không khoan nhượng
với những quan điểm sai trái, thù địch về vấn đề tự do báo chí./.
bài viết rất thực tế
Trả lờiXóa