Phê phán quan điểm cho rằng “Sự lựa chọn mô hình kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam là không khả thi”

 

Sau hơn 35 năm đổi mới, đất nước ta đã đạt được nhiều thành tựu rất quan trọng; nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa tiếp tục phát triển; quy mô và tiềm lực nền kinh tế tăng lên. Tuy nhiên, các thế lực thiếu thiện chí với nước ta lợi dụng những hạn chế, khuyết điểm trong xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta để đưa ra nhiều luận điểm sai trái, xuyên tạc, trong đó chúng cho rằng Việt Nam lựa chọn mô hình kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là không khả thi.

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là một kiểu tổ chức kinh tế trong thời kỳ quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội vận hành theo quy luật khách quan của nền kinh tế thị trường và các quy luật của thời kỳ quá độ có sự quản lý của Nhà nước nhằm mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”. Phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là đường lối chiến lược nhất quán, là mô hình kinh tế tổng quát trong suốt thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam. Sự lựa chọn đó xuất phát từ các lý do sau:

Thứ nhất, phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta là tất yếu khách quan, là cần thiết cho công cuộc phát triển kinh tế và xây dựng chủ nghĩa xã hội. Nước ta quá độ lên chủ nghĩa xã hội từ nền kinh tế sản xuất nhỏ, lạc hậu nên việc mở rộng các quan hệ hàng hoá, thị trường có vai trò rất lớn thúc đẩy kinh tế phát triển. Do đó, phát triển kinh tế thị trường là nấc thang tất yếu của sự phát triển từ nền sản xuất nhỏ lên nền sản xuất lớn, là bước quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội ở nước ta.

Thứ hai, phát triển kinh tế thị trường ở nước ta là sự lựa chọn cách đi tới mục tiêu chủ nghĩa xã hội một cách có hiệu quả và thuận lợi hơn.

Có quan điểm đồng nhất kinh tế thị trường với chủ nghĩa tư bản, cho rằng phát triển kinh tế thị trường là đi theo chủ nghĩa tư bản, là xa rời mục tiêu xã hội chủ nghĩa; kinh tế thị trường và chủ nghĩa xã hội là hai thực thể hoàn toàn khác nhau và đối lập nhau, nên không thể đi cùng nhau... Thực chất ở đây là muốn phủ nhận sự lựa chọn của Đảng ta về mô hình kinh tế trong thời kỳ quá độ.

Thực tế, kinh tế thị trường luôn có tính định hướng rõ ràng, không có mô hình kinh tế thị trường trừu tượng chung cho mọi quốc gia và mọi giai đoạn phát triển. Mỗi nước có những mô hình kinh tế thị trường khác nhau như: mô hình kinh tế thị trường tự do ở Mỹ, kinh tế thị trường xã hội ở Đức, kinh tế thị trường cộng đồng trách nhiệm ở Nhật Bản, kinh tế thị trường nhà nước phúc lợi ở Thụy Điển, kinh tế thị trường xã hội chủ nghĩa ở Trung Quốc... Điều đó có nghĩa, mỗi nền kinh tế thị trường vừa đặc trưng tất yếu không thể thiếu của nền kinh tế thị trường nói chung, vừa có những đặc trưng phàn ánh điều kiộn lịch sử, chính trị, kinh tế, xã hội của quốc gia đó. Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa Việt Nam thể hiện là một kiểu nền kinh tế thị trường phù hợp với Việt Nam, phản ánh trình độ phát triển và điều kiện lịch sử của Việt Nam.

Mặc dù kinh tế thị trường tư bản chủ nghĩa đã đạt đến một trình độ phát triển rất cao, có sự điều chỉnh thích nghi, nhưng về bản chất vẫn dựa trên chế độ tư hữu tư nhân về tư liệu sản xuất, vẫn dựa trên chế độ người bóc lột người, lợi nhuận thu được vẫn nằm trong tay số ít nhà tư bản, dẫn đến những mâu thuẫn về kinh tế, xã hội vốn có ngày càng trở nên sâu sắc không thể khắc phục được. Còn chủ nghĩa xã hội đã và đang dần thay thế chủ nghĩa tư bản, là xã hội tiến bộ, văn minh hơn chủ nghĩa tư bản. Vì vậy, lựa chọn theo định hướng xã hội chủ nghĩa là đúng đắn, phù hợp quy luật phát triển khách quan của xã hội loài người.

Hơn nữa, mối quan hệ giữa kinh tế thị trường và chủ nghĩa xã hội là mối quan hệ biện chứng, tác động qua lại, không đối lập, cản trở nhau. Phát triển kinh tế thị trường là động lực thúc đẩy lực lượng sản xuất phát triển, là cách để đi lên chủ nghĩa xã hội nhanh và có hiệu quả hơn, đúng quy luật hơn.

Thứ ba, kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam là sự lựa chọn về định hướng phát triển hoàn toàn phù hợp với quy luật phát triển khách quan và xu thế tất yếu của thời đại.

Phát triển kinh tế thị trường sẽ tạo ra động lực to lớn thúc đẩy lực lượng sản xuất phát triển mạnh mẽ, tăng năng suất lao động, tăng sản phẩm hàng hóa để đáp ứng cho nhu cầu xã hội ngày càng tăng. Phát triển kinh tế thị trường là hướng đi để từng bước tạo ra sự phù hợp giữa lực lượng sản xuất với quan hệ sản xuất, từng bước củng cố, hoàn thiện quan hệ sản xuất mới xã hội chủ nghĩa.

Mặt khác, kinh tế thị trường tạo điều kiện để đẩy nhanh sự phát triển của lực lượng sản xuất trong nước để xây dựng thành công cơ sở vật chất kỹ thuật cho chủ nghĩa xã hội. Thực tế cho thấy, qua hơn 35 năm đổi mới, chúng ta đã thu được nhiều thành tựu quan trọng. Tăng trưởng kinh tế được gắn kết với tiến bộ và công bằng xã hội, trong đó phát triển kinh tế là điều kiện vật chất để thực hiện chính sách xã hội và thực hiện tốt chính sách xã hội là động lực quan trọng để thúc đẩy phát triển kinh tế.

Tuy nhiên, cũng cần thấy rõ những tác động mặt trái của kinh tế thị trường như: lối sống chạy theo đồng tiền, phân hóa giàu nghèo, sự gia tăng các tệ nạn xã hội... đang gây bất lợi, tạo ra lực cản cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hiện nay.

Kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta hiện nay có ưu điểm và còn bộc lộ những yếu kém cần phải được khắc phục để hoàn thiện. Nhưng lựa chọn mô hình kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta hiện nay là hoàn toàn phù hợp với xu thế của thời đại và đặc điểm phát triển của dân tộc ta. Đây thực sự là bước đi, cách làm mới mẻ hiện nay của các dân tộc, quốc gia đang trên con đường hướng tới xã hội xã hội chủ nghĩa.

Đó cũng là thực tế sống động làm thất bại các quan điểm cho rằng nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta là không đúng quy luật, không đúng quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin; là từ bỏ mục tiêu chủ nghĩa xã hội để đi theo con đường tư bản chủ nghĩa; định hướng xã hội chủ nghĩa cũng chỉ là sự điều tiết của nhà nước như tư bản chủ nghĩa; hay nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam là không có trong lịch sử… Tất cả những luận điệu trên chỉ là sự chống phá của các thế lực thù địch hòng chống phá cách mạng Việt Nam, cổ súy để Việt Nam đi theo con đường tư bản chủ nghĩa./.