Các cuộc thi Học sinh giỏi cấp tỉnh, vốn là cái nơi để tìm kiếm và tôn vinh những tư duy sắc sảo, vậy nên đề thi càng cần rõ ràng, khoa học và hay.
Thế nhưng ngữ liệu trong đề thi môn văn của Sở GD&ĐT Phú Thọ (ngày 18/09 vừa qua) lại khiến người ta ngỡ ngàng như đang lạc vào một cơn "mộng du văn học" đầy hoang mang. Tôi đọc qua, ban đầu còn nghĩ đây là một sản phẩm giả mạo lố bịch để chế giễu sự thối nát của giáo dục nước nhà cơ, thật lòng thế các bạn ạ.
Khoan nói đến chuyện thơ ca thì cần phải có vần điệu và tính nhạc. Sự phi lý đầu tiên đến từ màn đối thoại mang tầm vóc "bi - hài kịch" giữa một Thượng đế toàn năng, đấng tạo hóa của vũ trụ, nhưng lại đi đôi co, chấp nhặt với một viên đá. Ngài hỏi từ độ cứng, tính lấp lánh, cho đến những khái niệm thời thượng như "vật chất tối", "tiền ảo" hay "kinh tế duy tâm" - những thuật ngữ được nhồi nhét một cách thô kệch, tạo nên một nồi "lẩu thập cẩm" chữ nghĩa đầy diêm dúa mà rỗng tuếch.
Đáng buồn thay, sự ngáo ngơ mang danh nghĩa "đổi mới" này không phải hiện tượng cá biệt, mà là một căn bệnh hệ thống đang di căn thẳng vào Sách Giáo Khoa (SGK) mới. Người ta đã và đang ngang nhiên dọn sạch những áng văn chương chuẩn mực để nhường chỗ cho những "rác phẩm" tân thời vô nghĩa. Từ những bài thơ Bắt nạt của Nguyễn Thế Hoàng Linh với câu từ ngô nghê, quái gở như trò đùa con trẻ, chuỗi ký âm vô nghĩa "Triu... uýt... huýt... tu... hìu" mô phỏng chim chào mào mũ đỏ dị hợm của Mai Văn Phấn, cho đến những cấu trúc vần điệu lổn nhổn, khùng điên của Nguyễn Quang Thiều. Tất cả những thứ tạp nham đó được đóng khung trang trọng, rồi ép học sinh phải ra sức phân tích, bình luận và "ngửi" ra cái gọi là "vẻ đẹp nghệ thuật ẩn giấu".
Sự nguy hại lớn nhất của lối giáo dục này nằm ở ma trận đáp án và biểu điểm thi - nơi hợp thức hóa cho trò chơi "vẽ rắn thêm chân" đầy giả tạo. Người ta ép học sinh phải dùng những bộ công cụ lý luận văn học đao to búa lớn để uốn nắn, gọt giũa và thần thánh hóa những câu chữ rỗng tuếch. Trò không hiểu, thầy không phục, nhưng tất cả đều phải cúi đầu trước cái gọi là "đáp án chính thức". Để có điểm, những bộ óc xuất sắc nhất buộc phải tự huyễn hoặc bản thân, viết ra những lời tán dương sáo rỗng cho một ngữ liệu vô giá trị. Lối tư duy này dạy người trẻ cách nói dối có hệ thống, biến việc cảm thụ văn chương thành hành vi ngụy biện vụng về để chiều lòng những nhà làm đề "thích thể hiện".
Áp dụng đúng tâm lý học hành vi: một lời nói dối nếu lặp đi lặp lại đủ nhiều, liên tục từ ngày này qua tháng nọ trên giảng đường, bỗng chốc sẽ được xã hội thừa nhận như một chân lý. Khi thứ thẩm mỹ méo mó, dị hợm này được hợp thức hóa bằng quyền lực giáo dục, nó đang âm thầm bức tử khả năng cảm thụ văn học thực sự của cả một thế hệ.
Hậu quả là tư duy văn học của một bộ phận lớn học sinh Việt Nam đang bị uốn cong một cách tội nghiệp. Chúng không còn biết thế nào là một câu thơ hay, một tứ văn đẹp đúng nghĩa, mà chỉ biết cung kính tán dương những điều quái dị, rỗng tuếch theo những hướng dẫn chấm bài rập khuôn. Mang thứ ngôn từ què quặt này để thử thách học sinh, các nhà làm giáo dục không chỉ đang đánh đố, mà là đang đầu độc thẩm mỹ của những bộ óc tương lai đất nước, biến văn chương - thánh đường của tâm hồn - thành một xưởng chế bản của những tư duy phong trào đầy dị hợm.
Đau đớn thay, nền văn học của Việt Nam đang dần bị bức tử bởi một lũ "người không ra người, ngợm chẳng ra ngợm"!
#QV-ST!
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét