Năm 2018, tôi viết bài này. Khi ấy, nhiều người cho rằng tôi quá gay gắt, thậm chí có người bảo tôi như bác sỹ nhìn đâu cũng thấy vi trùng.
Nhưng đã 8 năm trôi qua... Những điều tôi nêu khi ấy, không một tổ chức nào, một nhà sử học nào, một chuyên gia nào, hay Ban Tuyên giáo các cấp chính thức phản biện những vấn đề tôi đặt ra?
Đó là lý do mà hôm nay tôi đăng lại bài cũ 8 năm trước.
Lúc bấy giờ Dư luận đặt ra một câu hỏi khó gỡ:
Phải chăng GS Phan Huy Lê có một sự thiên kiến đặc biệt khi ông ta nhìn lại lịch sử dân tộc. có liên quan đến trực tiếp đến lịch sử gia đình,Đến người anh ruột Phan Huy Quát là sự thật hiển nhiên.
Ông Quát từng giữ nhiều chức vụ cao trong chính quyền ngụy Sài gòn, trong đó có chức Thủ tướng...
Trong khi hàng triệu người Việt Nam cầm súng chống thực dân Pháp rồi chống Mỹ.
Phan Huy Quát lại chọn con đường chính trị đi ngược lại truyền thống quê hương Làng Đỏ.
Sau Hiệp định Giơnevơ, ông tiếp tục làm việc trong bộ máy ngụy quyền miền Nam được Mỹ hậu thuẫn và cuối cùng trở thành Thủ tướng ngụy chính quyền Sài gòn.
Đó là lịch sử truyền thống gia đình không chối cãi.
Có phải vì thế mà người em trai GS sử học Phan Huy Lê mang trong mình một món nợ gia đình, nợ lịch sử, một lời nguyền và một sự phục thù lịch sử ?
Tôi cũng như nhiều người chỉ đặt câu hỏi, chứ mình đâu có quyền phán xét thay lịch sử.
Nhưng những gì xảy ra sau đó khiến người ta có quyền đặt câu hỏi.
●Phan Huy Lê từng công khai đặt vấn đề đòi xét lại hình tượng Anh hùng Lê Văn Tám.
Ông ta cho rằng cần tìm lại tư liệu gốc, xác minh sự kiện và xem xét cách ứng xử với biểu tượng Bó Đuốc Sống.
Nhưng với một biểu tượng đã đi vào ký ức của nhiều thế hệ, cách đặt vấn đề của Lê không tránh được sự hoài nghi, ngờ vực của Xã hội, gây bất bình trong giới Sử học chân chính.
Để rộng đường xét lại Lịch sử, với danh nghĩa đứng đầu ngành sử, ông cùng các tỉnh, thành phố
tổ chức hàng loạt cuộc hội thảo, tọa đàm về Trương Vĩnh Ký, Phan thanh Giản và về triều Nguyễn, về Nguyễn Ánh, Lê văn Duyệt...và về những nhân vật lịch sử còn nhiều tranh cãi.
Chính vì đó, Tôi không phản đối việc nghiên cứu lại lịch sử bằng tư liệu chính thống tin cậy.
Nhưng nghiên cứu lại không có nghĩa là ĐẢO NGƯỢC TRẮNG THÀNH ĐEN và NGƯỢC LẠI càng không thể vì hai chữ “KHÁCH QUAN” mà quên mất hoàn cảnh lịch sử cụ thể.
Đến bộ Lịch sử Việt Nam 15 tập, vấn đề càng trở nên rõ ràng hơn.
Ở những tập viết về thời kỳ 1954–1975, cách gọi các lực lượng, ngụy quyền miền Nam đều bị Lê đánh tráo khái niệm.
Vứt bỏ những thuật ngữ quen thuộc như “ngụy quân”, “ngụy quyền”, “tay sai”, “đánh thuê cho Mỹ” trong giai đoạn chống Mỹ (1954-1975).
Có người nói: đó là thay đổi cách tiếp cận mới, để sử học khách quan hơn.
Tôi xin hỏi ông Lê và các học trò, đệ tử ruột cuả ông
Nếu một chính quyền được thành lập và sống còn nhờ đồng đôla của Hoa Kỳ.
Nếu Mỹ trực tiếp đưa quân vào Việt Nam, tiến hành chiến tranh trên lãnh thổ Việt Nam, thì khi viết lịch sử về giai đoạn ấy, có nên xóa bỏ hoàn toàn những khái niệm đã từng được sử dụng để phản ánh bản chất quan hệ ấy không?
Nếu không dùng chữ “ngụy”, xin hãy giải thích.
Tôi không cho rằng cứ bỏ một chữ là có thể thay đổi được bản chất một giai đoạn lịch sử.
Nhưng chữ dùng trong sách sử không được phép tùy tiện..
Một chữ có thể thay đổi sự nhìn nhận về lịch sử và cuộc chiến của thế hệ sau.
Năm 2018, những tranh luận quanh Bộ Quốc sử 30 tập cũng đã bùng lên.
Trung tướng Nguyễn Thanh Tuấn, Thượng tướng Võ Tiến Trung và GS.TS Nguyễn Cảnh Toàn đã trực tiếp gặp Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam để trình bày những ý kiến của mình.
GS.TS Vũ Minh Giang và đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ cũng tham dự cuộc làm việc.
Điều đáng chú ý là tại thời điểm ấy, chính Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam cho biết bộ Quốc sử vẫn đang trong quá trình biên soạn, phải qua quy trình nghiệm thu, những vấn đề phức tạp phải được xem xét và báo cáo cấp có thẩm quyền.
Những ý kiến ấy được tiếp thu đến đâu?
- Điểm nào được sửa?
- Điểm nào không sửa?
- Ai chịu trách nhiệm trả lời?
Đến nay vẫn chưa thấy một văn bản công khai nào trả lời đầy đủ những câu hỏi ấy.
Và
Năm 2021, nguyên Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc trong chuyến thăm Hoa Kỳ đã tặng bộ Lịch sử Việt Nam 15 tập cho chương trình Việt Nam học tại Đại học Columbia.
Tôi không phản đối việc quảng bá lịch sử Việt Nam ra thế giới.
Nhưng trong nước đã và đang có những tranh luận gay gắt về cách viết, cách dùng thuật ngữ, và những vấn đề còn phải thẩm định, thì câu hỏi về quy trình nghiệm thu và trách nhiệm học thuật càng cần được trả lời rõ ràng.
Một bộ sử được đem làm quà tặng đối ngoại thì đương nhiên phải là sản phẩm mà Nhà nước hoàn toàn yên tâm về nội dung và quy trình khoa học.
- Vậy ai nghiệm thu?
- Nghiệm thu khi nào?
- Nội dung nào đã được thẩm định?
- Những kiến nghị phản biện năm 2018 được xử lý ra sao?
Có người đã hỏi tôi:
“Ông viết bài này từ năm 2018. Phan Huy Lê đã mất nhiều năm rồi, còn đào lại làm gì?”
Nhưng tôi lại nghĩ khác.
Người đã mất thì không thể trả lời.
- Nhưng những công trình lịch sử thì vẫn còn đó.
- Sách vẫn còn đó.
- Những câu chữ vẫn còn đó.
- Những quan điểm được công bố vẫn còn đó.
Và lịch sử thì không có thời hạn 5 năm, 10 năm hay 100 năm.
Tôi là một người lính đã đi qua chiến tranh.
Tôi hiểu một điều rất đơn giản:
- Một dân tộc có thể mở cửa với thế giới.
- Có thể hòa giải.
- Có thể hợp tác.
- Có thể nhìn lại quá khứ bằng một tâm thế tự tin hơn đàng hoàng hơn.
- Nhưng hòa giải không đồng nghĩa với xóa nhòa lịch sử.
- Khách quan không đồng nghĩa với cào bằng chính nghĩa và phi nghĩa.
Và càng không thể lấy danh nghĩa “tôn trọng sự thật lịch sử” để né tránh những sự bảo vệ anh trai và gia đình./.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét