Anh hùng LLVTND Trần Thị Lý – Người con gái Việt Nam

Thời gian cứ lặng lẽ trôi đi, các thế hệ Việt Nam sau này nhiều người không biết đến chị. Nhưng tên tuổi chị sẽ còn sống mãi với non sông đất Việt. Xin thêm một lần gọi chị bằng cái tên quen thuộc giản dị như Nhà thơ Tố Hữu đã viết: Người con gái Việt Nam!

“Em là ai? Cô gái hay nàng tiên

Em có tuổi hay không có tuổi

Mái tóc em đây, là mây hay là suối

Đôi mắt em nhìn hay chớp lửa đêm giông

Thịt da em hay là sắt là đồng ?”

… “Tỉnh lại em ơi, qua rồi cơn ác mộng

Em đã sống lại rồi em đã sống !

Điện giật, dùi đâm, dao cắt, lửa nung

Ko giết được em, người con gái anh hùng !”

… “ Từ cõi chết, em trở về, chói lọi

Như buổi em đi, ngọn cờ đỏ gọi

Em trở về, người con gái quang vinh

Cả nước ôm em, khúc ruột của mình.”

Chị Trần Thị Lý tên thật là Trần Thị Nhâm, sinh năm 1933 ở Quảng Nam, tham gia hoạt động cách mạng và được kết nạp Đảng năm 18 tuổi. Năm 1956, chị bị địch bắt và chuyển qua rất nhiều nhà tù. Để khuất phục chị, địch đã không từ bất cứ thủ đoạn tra tấn dã man tàn ác nào: lấy móc sắt xuyên qua bàn chân rồi treo ngược lên xà nhà, lấy kìm sắt kẹp vào người rứt ra từng mảng thịt...

Sau hơn 2 năm giam cầm, tù đầy, tra tấn dã man mà không khai thác được gì, địch vứt chị Lý ra ngoài nhà lao vì tưởng chị đã chết.

Tổ chức đã quyết định đưa chị ra Bắc trong một hành trình rất đặc biệt: từ Quảng Nam vào Sài Gòn, sang Phnômpênh (Campuchia) rồi từ đó bay bằng máy bay ra Hà Nội, trong lúc chị Lý mình đầy thương tích.

Lúc đó là vào giữa năm 1958. Phòng bệnh số 8, Nhà A1, Bệnh viện Việt - Xô tiếp nhận một bệnh nhân đặc biệt. Hồ sơ bệnh án ghi: “Trần Thị Nhâm (tức Lý), tuổi 25, quê miền Nam, cân nặng: 26 kg. Tình trạng bệnh: Suy kiệt, luôn lên cơn co giật, có 42 vết thương trên người liên tục rỉ máu, đầu vú bị cắt còn loét nham nhở, bộ phận sinh dục chảy máu liên tục”.

Nhà thơ Tố Hữu đã đến bên giường bệnh thăm chị và ông đã khóc rất nhiều vì quá xúc động. Bài thơ “Người con gái Việt Nam” xuất hiện tháng 12 năm đó. Bài thơ sau đó được đưa vào sách giáo khoa, được dịch ra nhiều thứ tiếng, gây xúc động lòng người và là tâm điểm chú ý của dư luận quốc tế. Trần Thị Lý chính là bằng chứng sống tố cáo tội ác chiến tranh lúc đó.

Trong thời gian dưỡng bệnh ở Hà Nội, chị có tình cảm với một thương binh đồng hương. Hai người đã có một đám cưới đơn giản và đến năm 1978 mới làm đăng ký kết hôn. Do bị tra tấn, chị mất khả năng sinh nở nên hai người nhận một con gái nuôi. Năm 1979, Trần Thị Lý từ Hà Nội về sống tại Đà Nẵng, trong điều kiện sức khỏe được phục hồi một phần. Tháng 02 năm 1992 chị được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân. Cuối năm đó, chị mất tại Đà Nẵng.

Thời gian cứ lặng lẽ trôi đi, các thế hệ Việt Nam sau này nhiều người không biết đến chị. Song tên tuổi chị sẽ còn sống mãi với non sông đất Việt. Xin thêm một lần gọi chị bằng cái tên quen thuộc giản dị như Nhà thơ Tố Hữu đã viết: Người con gái Việt Nam!

Sưu tầm