Đội ngũ trí thức Việt Nam có vị trí, vai trò quan trọng

 

Khẳng định vai trò quan trọng của trí thức trong xây dựng chủ nghĩa xã hội, V.I.Lênin chỉ rõ: “Không có sự chỉ đạo của các chuyên gia am hiểu các lĩnh vực khoa học, kỹ thuật và có kinh nghiệm, thì không thể nào chuyên lên chủ nghĩa xã hội được...”. Ở nước ta, Hồ Chí Minh khẳng định rằng, trí thức Việt Nam là “một bộ phận trong lực lượng cách mạng” và “là vốn liếng quý báu của dân tộc”.

Quan niệm về trí thức ở Việt Nam đã được nêu ra trong Văn kiện Hội nghị lần thứ bảy Ban Chấp hành Trung khóa X (2008): “Trí thức là những người lao động trí óc, có trình độ học vấn cao về lĩnh vực chuyên môn nhắt định, có năng lực tư duy độc lập, sáng tạo, truyền bá và làm giàu tri thức, tạo ra những sản phẩm tinh thần và vật chất có giá trị đối với xã hội”.

Trên quan điểm mácxít và từ tầm quan trọng của nhận thức, nhất là của tri thức khoa học, Đảng Cộng sản Việt Nam đã xác định rõ hơn vị trí của đội ngũ trí thức Việt Nam trong phát triển xã hội. Đảng Đảng Cộng sản Việt Nam khẳng định, trong mọi thời đại, tri thức luôn là nền tảng tiến bộ xã hội, đội ngũ trí thức là lực lượng nòng cốt sáng tạo và truyền bá tri thức; đồng thời, nhấn mạnh rằng: Ngày nay, cùng với sự phát triển nhanh chóng của cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại, đội ngũ trí thức trở thành nguồn lực đặc biệt quan trọng, tạo nên sức mạnh của mỗi quốc gia trong chiến lược phát triển.

Để “phấn đấu đến giữa thế kỷ XXI, nước ta trờ thành nước phát triển, theo định hướng xã hội chủ nghĩa", vị trí của trí thức lại càng cần được coi trọng phát huy. Vị trí quan trọng của đội ngũ trí thức Việt Nam được thể hiện qua những vai trò cụ thể trong lao động khoa học sáng tạo.

Đội ngũ trí thức Việt Nam là một chủ thể của cách mạng khoa học - công nghệ hiện đại và đóng góp phần quan trọng trong cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, có vai trò chủ chốt trong nghiên cứu khoa học và tham gia chuyển giao công nghệ. Nghiên cứu khoa học ờ các lĩnh vực khoa học tự nhiên, khoa học xã hội, khoa học công nghệ; trong các dạng nghiên cứu cơ bản (R), nghiên cứu và phát triển (R&D) và hình thành các dự án (P) đưa vào sản xuất.

Đội ngũ trí thức Việt nam có vai trò và thế mạnh trong tư vấn, phản biện, giám định xã hội về mặt khoa học đối với các kế hoạch, công trình, dự án,... các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước... các hội nghề nghiệp của trí thức là nơi tập trung “chất xám” chuyên ngành và sâu, nên có thuận lợi cho việc thực hiện vai trò này.

Đội ngũ trí thức Việt Nam có vai trò trực tiếp và quan trọng trong xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam. Hiện nay, xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam là phát triển toàn diện, hướng đến chân - thiện - mỹ; “phát huy tinh thần yêu nước, ý chí tự cường, tự hào dân tộc, tính cộng đồng và khơi dậy khát vọng vươn lên”. Vì vậy, việc xây dựng này phải có sự cố gắng chung của cả xã hội, nhưng trong đó, đội ngũ trí thức có chuyên môn về giáo dục - đào tạo, y - dược, văn hóa - nghệ thuật, báo chí - tuyên truyền... đóng vai trò trực tiếp, quan trọng.

Đội ngũ trí thức Việt Nam góp phần quan trọng tham gia giải quyết những vấn đề toàn cầu của thời đại hiện nay và sự phát triển bền vững cho dân tộc và nhân loại. Đây là những vấn đề rộng lớn, khó khăn, việc giải quyết không chỉ của một quốc gia, mà cần có sự hợp tác của nhiều nước và của toàn thế giới, trong đó, không thể thiếu sự tham gia của nguồn nhân lực chất lượng cao, những chuyên gia, nhà nghiên cứu giỏi... của đội ngũ trí thức lao động sáng tạo.