Hạn chế, yếu kém bắt nguồn từ suy thoái đạo đức

Phát biểu đề dẫn hội thảo, GS, TS Nguyễn Xuân Thắng nhấn mạnh: Xây dựng Đảng về đạo đức và xây dựng đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên là vấn đề rất hệ trọng, một trong 10 nhiệm vụ của công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng và là một trong những nội dung căn cốt trong tư tưởng Hồ Chí Minh. Thấm nhuần sâu sắc những chỉ dẫn có giá trị to lớn và quý báu của Người, hơn 93 năm lãnh đạo sự nghiệp cách mạng, Đảng ta luôn quan tâm, chú trọng xây dựng Đảng về đạo đức, coi đây là nhiệm vụ thường xuyên, liên tục, là yêu cầu quan trọng, cấp thiết trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, để Đảng ta thật trong sạch, vững mạnh, là đạo đức, là văn minh, là tổ chức của những người ưu tú, có bản lĩnh chính trị vững vàng; đủ năng lực và uy tín để lãnh đạo nhân dân, xứng đáng với trọng trách được nhân dân giao phó.

Tuy nhiên, nhìn vào thực tiễn thời gian qua, đồng chí Nguyễn Xuân Thắng thẳng thắn nêu: Vẫn còn một bộ phận cán bộ, đảng viên, kể cả ở cấp cao, suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, có những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”, gây bất bình, lo lắng, suy giảm niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa. Nhiều trường hợp cán bộ bị kỷ luật Đảng và xử lý trước pháp luật thời gian qua có nguyên nhân gốc rễ là không chú ý giữ gìn đạo đức cách mạng, vi phạm Điều lệ Đảng, quy định về những điều đảng viên không được làm, vì danh lợi cá nhân mà bất chấp kỷ luật Đảng, pháp luật Nhà nước.

Phân tích nguyên nhân dẫn đến hạn chế, yếu kém, vi phạm trong thời gian qua của một bộ phận cán bộ, đảng viên, PGS, TS Nguyễn Thu Nghĩa (Viện Triết học, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam) cho rằng, điều đó bắt nguồn từ sự suy thoái đạo đức, dẫn đến tham ô, tham nhũng, lợi ích nhóm, tiêu cực, chủ nghĩa cá nhân... Thực trạng đó đặt ra vấn đề cần thiết xây dựng được một hệ giá trị chuẩn mực đạo đức cách mạng. Công tác giáo dục, rèn luyện đạo đức cho cán bộ, đảng viên cần phải được chú trọng hơn nữa bởi đây là một trong những nhân tố quyết định việc nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng. Chính vì vậy, Đại hội XII bổ sung nội dung xây dựng Đảng về đạo đức vào mục tiêu xây dựng Đảng: Xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh về chính trị, tư tưởng, tổ chức và đạo đức. Đến Đại hội XIII, Đảng ta xác định: Trong những năm tới phải đặc biệt coi trọng và đẩy mạnh hơn nữa xây dựng, chỉnh đốn Đảng toàn diện về chính trị, tư tưởng, đạo đức, tổ chức và cán bộ; nghiên cứu, bổ sung, hoàn thiện các giá trị đạo đức cách mạng theo tinh thần “Đảng ta là đạo đức, là văn minh” phù hợp với điều kiện mới và truyền thống văn hóa tốt đẹp của dân tộc.

Đồng quan điểm trên, đồng chí Nguyễn Doãn Toản, Trưởng ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội dẫn giải, nguyên nhân cơ bản của tình trạng suy thoái nêu trên là do chưa nhận thức đầy đủ, sâu sắc vai trò nền tảng của đạo đức trong phát triển và ổn định xã hội, những tác động tiêu cực của cơ chế kinh tế thị trường đến đạo đức xã hội. Trên thực tế, chúng ta chưa coi trọng đúng mức giáo dục tư tưởng, đạo đức, lối sống cho cán bộ, đảng viên; thiếu sự tổ chức, phối hợp của các ngành, các cấp. Một bộ phận cán bộ lãnh đạo, đảng viên và gia đình chưa nêu cao tính tiên phong về tư tưởng, chưa mẫu mực về đạo đức, phong cách. Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống nêu trên đã có tác động tiêu cực đến sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hiện nay. Tình trạng đó đang làm thay đổi, lệch chuẩn thang bậc giá trị đạo đức truyền thống tốt đẹp của cách mạng và dân tộc, đe dọa sự tồn vong của Đảng ta và chế độ.

Nêu rõ những hệ quả của suy thoái đạo đức, đồng thời chỉ rõ vai trò gìn giữ, xây dựng chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới, cũng là nội dung được đề cập đến trong phát biểu tham luận của các đồng chí: Trung tướng, PGS, TS Trần Vi Dân, Ủy viên Hội đồng Lý luận Trung ương, Cục trưởng Cục V04, Bộ Công an; Thiếu tướng, PGS, TS Nguyễn Văn Thế, nguyên Phó giám đốc Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng; PGS, TS Lý Việt Quang, Viện trưởng Viện Hồ Chí Minh và các lãnh tụ của Đảng, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh; PGS, TS Vũ Văn Phúc, Phó chủ tịch Hội đồng Khoa học các cơ quan Đảng Trung ương, nguyên Tổng biên tập Tạp chí Cộng sản; PGS, TS Tạ Quang Đông, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; PGS, TS Bùi Đình Phong, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh; Đại tá, PGS, TS Dương Quang Hiển, Học viện Chính trị, Bộ Quốc phòng; Lê Hữu Thọ, Trưởng ban Tuyên giáo Tỉnh ủy Khánh Hòa; TS Nguyễn Thị Thu Thủy, Bí thư Huyện ủy Trực Ninh, tỉnh Nam Định...

Các ý kiến tâm huyết nhận định, trong bối cảnh thế giới thay đổi nhanh chóng, có nhiều bất định, bất ổn, đột biến và rủi ro khó lường; các thế lực phản động lợi dụng việc một số cán bộ, đảng viên vi phạm, bị xử lý kỷ luật, xử lý hình sự để đẩy mạnh bôi xấu, xuyên tạc, tiếp tục chống phá Đảng, Nhà nước và chế độ ta, càng cần phải ý thức được tầm quan trọng của việc xây dựng Đảng về đạo đức, xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có phẩm chất, đạo đức cách mạng, năng lực, uy tín ngang tầm nhiệm vụ, đáp ứng yêu cầu tiếp tục đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới.