Tháng 12-1946, Trường Võ bị Trần
Quốc Tuấn, tiền thân của Trường Sĩ quan Lục quân 1 ngày nay, đóng quân ở thị xã
Sơn Tây (Hà Tây, nay thuộc Hà Nội), đồng chí Nguyễn Sơn (sau này, ông được cả
Việt Nam và Trung Quốc phong quân hàm cấp tướng nên còn được gọi là “Lưỡng quốc
tướng quân”) về làm hiệu trưởng, thay đồng chí Hoàng Đạo Thúy được điều động về
Bộ Quốc phòng.
Khi
mới về, đồng chí Nguyễn Sơn thường nói với cán bộ, giáo viên, học viên nhà
trường: “Tôi đánh du kích bên Tàu 10 năm, nay Bác Hồ bảo đem truyền kinh nghiệm
cho các chú trong một tháng, các chú liệu mà học”. Theo ông Nguyễn Cao Vỹ, học
viên Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn (năm 1946): “Đồng chí Nguyễn Sơn rất có tài kể
chuyện. Cứ mỗi sáng chủ nhật, chúng tôi quây quần ở hội trường, nghe ông nói về
cuộc Vạn lý trường chinh ở Trung Quốc mà ông là người trực tiếp tham gia. Tháng
1-1947, vào một buổi chiều, học viên đang tập chiến thuật ở trên một quả đồi
gần trường, mọi người phát hiện một chiếc máy bay Dakota của Pháp đến ném bom
khu vực gần nhà dân nhưng không ai bị thương. Nghe tin có máy bay ném bom, nhân
dân đến xem vị trí địch ném bom khá đông. Trời chạng vạng tối, bà con vẫn chưa
chịu về nhà. Thấy vậy, ông Nguyễn Sơn đến giải thích cho bà con và kết luận:
“Máy bay địch không có gì đáng sợ cả, chỉ cần chúng ta biết phòng tránh cho
tốt”. Nghe ông trò chuyện dí dỏm, thuyết phục nên bà con vui vẻ ra về”.
Một
đêm trời lạnh, sương mù dày đặc, có lệnh báo động toàn trường di chuyển ngay
trong đêm: “Địch đang tiến về cầu Bùng”. Vừa lúc đó, có tiếng đại bác từ phía
Hà Nội vọng sang. Mọi người lặng lẽ thu xếp ba lô, súng đạn, quân tư trang...
nhanh chóng hành quân cấp tốc suốt đêm không nghỉ. 9 giờ sáng hôm sau, Hiệu
trưởng Nguyễn Sơn tới vị trí bộ đội tập kết, giọng ông sang sảng: “Đêm hôm qua,
quân Pháp không tiến về cầu Bùng. Đó chỉ là một cuộc báo động giả. Từ nay,
chúng ta sẽ vừa đi vừa học, không trở về trường nữa. Muốn chuyển từ thời bình
sang thời chiến phải hết sức gọn nhẹ. Chẳng nên tiếc những thứ cồng kềnh làm khổ
chúng ta...”.
Điều
đáng nói là tướng Nguyễn Sơn thường lên lớp giảng bài, nói chuyện từ sáng đến
trưa. Ông giảng bài hàng chục ngày liên tục mà không có tài liệu, sách vở nhưng
vẫn mạch lạc, logic, thuyết phục người nghe. Các bài giảng, nội dung lên lớp của
ông không bao giờ bị trùng lặp./
một hiệu trưởng tài giỏi và tâm huyết
Trả lờiXóa