"CHA ĐẺ" CỦA "THẦN DƯỢC" THỜI BAO CẤP

Phó Đức Thành, tên húy là Duy Khẩn, quê quán tại thôn Đa Ngưu, xã Tân Tiến, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên, sinh năm 1880 tại Ninh Bình.

Năm 1926, vì muốn giúp đỡ người anh họ thân thiết Phó Đức Chu nên ông ra Vinh, thành lập và làm quản lý hiệu thuốc đông y Vĩnh Hưng Tường. Do ông Chu mở cửa hiệu buôn bán thuốc bắc ở Hà Nội nhưng không chịu được sự cạnh tranh, chèn ép của người Hoa ở ngay lãnh địa của họ là phố Phúc Kiến, Hà Nội (sau này đổi tên là phố Lãn Ông). Vì vậy, ông Thành tính toán chọn Trung Kỳ - nơi hoạt động đông nam dược của người Hoa không mạnh bằng Bắc Kỳ và Nam Kỳ.

Với tính toán cẩn thận này, từ một hiệu thuốc nhỏ, ông Thành đã cho mua lại tòa nhà của Tòa án Dân sự tọa lạc ngay trước cửa Chợ Vinh để làm trụ sở, diện tích 1200 m2 không chỉ đủ chỗ cho kinh doanh mà còn mở được cả xưởng bào chế. Ngoài ra, Vĩnh Hưng Tường còn cho thuê mở cửa hiệu.

Phương châm kinh doanh của Phó Đức Thành là “mua tận gốc, bán tận ngọn”, tức là ông trực tiếp nhập khẩu thuốc bắc từ Hong Kong sau đó chuyển đến một cơ sở ở Hải Phòng để giải quyết các khâu, đồng thời mở đại lý ở nhiều vùng khắp Bắc, Trung, Nam. Ngoài ra, ông Thành cũng là một người luôn giữ chữ tín với khách hàng cũng như quan tâm đến chất lượng thuốc.

Trước khi là một thương gia giỏi, ông Phó Đức Thành còn là một lương y tận tâm. Chủ tịch Trung ương Hội Đông y Việt Nam, bác sĩ Nguyễn Xuân Hưởng dành tặng danh hiệu cho lương y Phó Đức Thành là “một trí thức yêu nước, danh y của thế kỷ 20”. Ông luôn say mê sưu tầm, phát hiện và nghiên cứu về cây thuốc nam. Đặc biệt, ông đã nghiên cứu được nhiều bài thuốc và bào chế được một số thuốc tốt từ thảo dược Việt Nam, trong đó nổi bật có “dầu cù là” Vĩnh Hưng Tường, mang tên "Vạn Ứng".

Ban đầu, loại thuốc này chỉ là một loại dầu xoa dạng nước, sau đó được chế thêm loại cao đặc, lại đa dạng hóa sản phẩm theo từng mùa. Sau này, khi đã ra công tác ở Bộ Y tế, lương y Phó Đức Thành đã chuyển giao công thức chế biến dầu Vạn Ứng cho Xí nghiệp Dược Phẩm Trung ương 2. Dược phẩm này tiếp tục được Nhà nước giao cho Xí nghiệp Dược phẩm Trung ương 3, nay là Công ty Dược phẩm Trung ương 3 (Hải Phòng), nghiên cứu và sản xuất. Từ năm 1969, sản phẩm cao xoa được hoàn thiện và được đặt tên là Sao Vàng.