Ai cũng đã biết về chi tiết nhà ngoại giao Lê Đức Thọ từ chối nhận giải thưởng Nobel Hòa Bình vào năm 1973. Cách đây khoảng 2 tuần, Viện Nghiên cứu Hòa bình Oslo đã công bố một số văn bản giải mật về sự kiện đầy tranh cãi này.
Ban đầu, Henry Kissinger rất hào hứng với giải thưởng này và chuẩn bị sẵn một bài phát biểu dài hơn ngàn từ để đọc tại lễ nhận giải. Tờ TIME cho biết Kissinger đã thực sự rất vui mừng, còn Nixon mạnh dạn tuyên bố giải Nobel Hòa Bình lần này là “công nhận xứng đáng cho chính nghệ thuật đàm phán trong quá trình chấm dứt chiến tranh và đặt nền móng cho hòa bình”.
Nhưng, Kissinger không ngờ rằng ông Lê Đức Thọ đã biến giải Nobel Hòa Bình năm 1973 thành cuộc đối đầu cuối cùng mà Kissinger lại tiếp tục thất bại thêm một lần nữa.
Hội đồng trao thưởng không ngờ rằng ông Lê Đức Thọ lại từ chối một giải thưởng mà mọi người trên thế giới đều mơ ước được chạm đến. Có nhiều lý do được chính ông Lê Đức Thọ đưa ra cũng như báo giới phán đoán, như là hòa bình chưa lặp lại thực sự ở Việt Nam, hoặc mặc dù coi nhau là bạn nhưng ông Thọ cho rằng ông và Kissinger không thể đứng ngang hàng. Hay một lý do khác, đó là việc chiến thắng ở Paris là chiến thắng của cả một dân tộc chứ không phải là một cá nhân. Hành động của ông Thọ khiến cho Kissinger bất ngờ, từ chỗ tự hào, Kissinger bị đưa vào thế bí.
Các tờ báo nổi tiếng như NYTimes, TIME, The Washington Post đều có những bài viết cà khịa rằng sẽ là một sự xấu hổ nếu như chỉ có một mình Kissinger nhận giải. Vì hành động ông Thọ từ chối giải Nobel truyền đi một thông điệp rằng ông đang tiếp đấu tranh cho hòa bình thực sự, Kissinger nhận giải tức là Kissinger sẽ “ngừng đấu tranh”. Cuối cùng, từ sự hào hứng chuyển thành sự thất vọng, Kissinger không đến nhận giải vào tháng 12/1973.
Tuy nhiên, Kissinger vẫn nung nấu ý định nhận giải khi biết lá thư của ông Lê Đức Thọ gửi đến Na Uy có ghi: “Khi hiệp định Paris về Việt Nam được tôn trọng, tiếng súng im bặt và hòa bình thực sự lập lại ở miền Nam Việt Nam, tôi sẽ xem xét việc nhận giải thưởng này”. Tức là nếu Việt Nam thực sự chấm dứt chiến tranh, có thể hai người sẽ cùng nhận giải thưởng này, dù muộn.
Tuy nhiên, dự tính đợi ông Lê Đức Thọ nhận giải của của Henry Kissinger không thành hiện thực vì chính ông Henry Kissinger đã chấp nhận từ bỏ giải thưởng này ngay sau khi Việt Nam thống nhất như là một động thái chấp nhận thua cuộc cuối cùng. Ngày 01/05/1975, ông Henry Kissinger đã gửi điện đến Ủy ban Nobel Na Uy và đề xuất trả lại giải thưởng. Nhưng, Ủy ban Nobel Na Uy không chấp nhận và giải Nobel Hòa Bình năm 1973 chỉ có một người nhận giải và ai cũng biết rằng đây là một vết nhơ không thể quên với cuộc đời ngoại giao của Henry Kissinger.
Giải Nobel Hòa Bình như là một ước mơ của mọi nhà ngoại giao, hoạt động chính trị và dĩ nhiên, với Henry Kissinger cũng không là ngoại lệ. Nhưng trước đối thủ là nhà ngoại giao Lê Đức Thọ, Henry Kissinger đành phải chấp nhận một giải thưởng mà “có cũng như không”.
Mới đây, khi Reuters gửi những câu hỏi đến nhà ngoại giao Henry Kissinger, ông từ chối trả lời như khá nhiều lần trước đó.
ST

Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét